Lees onze recente magazine-artikelen

We hebben al onze magazine-artikelen van januari tot juni 2026 op een rijtje gezet. Zo kun je ze tijdens de vakantie nog eens rustig nalezen. In elk artikel vertelt een onderzoeker van de RUG over zijn of haar vakgebied.

Hersenonderzoeker Iris Sommer wint Stevinpremie: ‘Ik wil het verschil kunnen maken’

Iris Sommer ontvangt de Stevinpremie voor haar baanbrekende onderzoek naar de werking van de hersenen, ernstige psychiatrische stoornissen en betere behandelingen voor vrouwen. Sommer is als hoogleraar psychiatrie verbonden aan UMCG en RUG. De premie wordt sinds 2018 jaarlijks door NWO uitgereikt aan onderzoekers die uitzonderlijke successen behalen op het gebied van kennisbenutting voor de samenleving. Het is, samen met de Spinozapremie, de hoogste Nederlandse onderscheiding in de wetenschap. Lees meer

De online wereld: niet alleen maar kommer en kwel voor jongeren

De negatieve gevolgen van de online wereld zijn onmiskenbaar voor jongeren. Toch zijn digitale middelen niet alleen een bron van zorgen, maar ook een belangrijk instrument voor maatschappelijke betrokkenheid en activisme. Volgens Annamária Neag, universitair docent aan de Rijksuniversiteit Groningen, vraagt dat om een genuanceerde blik. 'Technologie is niet per definitie goed of slecht. Het gaat erom dat jongeren leren er kritisch mee om te gaan.' Lees meer

Netcongestie is niet alleen een kabelprobleem

Het Nederlandse stroomnet loopt vast. Niet omdat er te weinig stroom is, soms juist te veel, maar omdat vraag, infrastructuur en regelgeving steeds minder goed op elkaar aansluiten. Dat heeft gevolgen voor woningbouw, verduurzaming en economische groei. Volgens juristen energierecht Lea Diestelmeier en Jamie Behrendt vraagt netcongestie echter niet alleen om meer kabels, maar vooral om slimmer gebruik van de bestaande capaciteit, gedragsverandering bij bewoners en bedrijven in combinatie met de aanpassingen in wet- en regelgeving. Lees meer

Duurzaam samenleven op de savanne

Hoe kunnen wilde dieren, mensen en vee naast elkaar leven op de iconische savannes van Oost-Afrika? Dat is de vraag in CoCoST, een internationaal onderzoeksprogramma medegefinancierd door het Ubbo Emmius Fonds. Promovendus Yuhong Li onderzocht wat er gebeurt als vee en wilde dieren een ecosysteem delen; Michael Kimaro bestudeerde de effectiviteit van een hek dat olifanten uit akkers moet weren. Beiden promoveren op 9 juni aan de RUG. Lees meer

De openbare ruimte is van iedereen

Hoe richt je de openbare ruimte dusdanig in dat deze veilig, toegankelijk en uitnodigend is voor iedereen? Geograaf Gerd Weitkamp bestudeert hoe mensen zich door hun leefomgeving bewegen, maar ook hoe ze die beleven. Vooral wat dat betekent voor hun gezondheid, welzijn en sociale participatie. ‘Als je de omgeving veilig maakt bijvoorbeeld voor een achtjarig kind of toegankelijk voor ouderen, wordt zij dat voor iedereen.’ Lees meer

Studententeams strijden met zelfrijdende auto’s

Als het aan merken zoals Tesla of Mercedes-Benz ligt, zijn zelfrijdende auto’s in de toekomst het nieuwe normaal. Maar kan een voertuig zonder bestuurder wel veilig deelnemen aan het verkeer? Om beter inzicht te krijgen in de uitdagingen van autonome voertuigen, organiseert de RDW de Self Driving Challenge. Studenten van de RUG doen ook mee met een team. Lees meer

Hoe fundamenteel onderzoek naar nieuwe materialen tot alledaagse toepassingen leidt

Van fundamenteel onderzoek naar nieuwe materialen tot alledaagse toepassingen: Maria Antonietta Loi, hoogleraar fotofysica en opto-elektronica, toont al jaren aan dat deze stap niet moeilijk hoeft te zijn. Naast perovskieten richt zij zich momenteel op kwantumdots, die volgens haar zeer belangrijke toepassingen kunnen hebben in de fotodetectortechnologie: ‘Ik verwacht dat apparaten met kwantumdots een zeer belangrijke rol kunnen gaan spelen bij de detectie van infraroodlicht.’ Lees meer

Organiseer AI zoals het recht

Wat kan kunstmatige intelligentie leren van een rechtbankproces? Veel, zegt hoogleraar AI Bart Verheij. Intelligentie draait volgens hem om het uitwisselen van argumenten, precies zoals in de rechtszaal gebeurt. ‘Mijn droom is dat experts van zoveel mogelijk andere domeinen meehelpen bij het ontwikkelen van AI.’ Lees meer

Zorgen in je hoofd, zorgen in je portemonnee?

Je leert het niet op school, maar het wordt wél verwacht dat je het kunt: je geldzaken op orde houden. Voor mensen met een psychische aandoening blijkt dat soms een uitdaging. Psycholoog Janneke Koerts onderzoekt waar het misgaat en wat we eraan kunnen doen. Lees meer

Gelijkheid vraagt om méér dan een paardenmiddel

Een vrouwenquotum is een paardenmiddel om meer diversiteit aan de top te krijgen. Belangrijk, vindt Floor Rink, hoogleraar Organisational Behaviour bij de Faculteit Economie en Bedrijfskunde, maar met alleen zorgen dat vrouwen de top bereiken, ben je er nog niet. Want hoewel er tegenwoordig voldoende vrouwen aan de top zijn om ze als groep te onderzoeken, wijst datzelfde onderzoek ook uit dat ze sneller vertrekken dan hun mannelijke tegenhangers. En bovendien is er voor hen géén zogenaamde tweede akte. Het paardenmiddel alléén is dus niet voldoende. Lees meer

Groningen op de kaart als Europese hiphophoofdstad

Groningen kent al jaren een levendige hiphopscene, maar inmiddels heeft de subcultuur ook de academische wereld bereikt. Steven Gilbers doet onderzoek naar de taalkundige aspecten van rap. Hij werkte mee aan een tentoonstelling over hiphop in het Groninger Museum en haalde een internationaal hiphopcongres naar de stad. Lees meer

Consumentenrechten mogen geen vrijbrief zijn voor verspilling

Nog altijd worden miljoenen producten vernietigd omdat ze niet verkocht worden, kopers ze terugsturen of omdat vervanging goedkoper is dan reparatie. Europa wil deze verspilling tegen gaan. Dat lukt niet zonder goede wet- en regelgeving. Charlotte Pavillon over de juridische haken en ogen aan de circulaire economie. Lees meer

Ook jij kunt een dader worden

Met haar nauwgezette studie van oorlogsmisdadigers en genocideplegers krijgt Alette Smeulers veel aandacht. In haar boek Angstaanjagend normaal geeft ze een typologie van daders. Ze schreef het nadrukkelijk als een waarschuwing voor ons. Dat vindt zij de gevaarlijkste gedachte: dat jijzelf geen dader zou kunnen zijn. Lees meer

Met kunst het klimaatonrecht te lijf

Met het grootschalige project Just Art binden onderwijs- en onderzoeksinstellingen in binnen- en buitenland de komende jaren samen met kunstenaars de strijd aan tegen klimaatonrechtvaardigheid. Ann-Sophie Lehmann van de RUG en Ruby de Vos van de Hanzehogeschool zijn de kartrekkers. Lees meer

Vogels in de race tegen het voorjaar

Een kwart eeuw geleden was bioloog Christiaan Both een van de ontdekkers van de zogeheten ‘mismatch’ tussen broedseizoen en voedselpiek: veel vogels broeden te laat, nu de lentes vroeger vallen. De vogels kunnen zich wel aanpassen, bleek uit vervolgonderzoek. Maar geldt dat voor alle soorten – en gaat het snel genoeg? Lees meer

Gedragsverandering maakt de cirkel rond

Wat zijn de meest effectieve maatregelen om een circulaire economie te bewerkstelligen? Promovendi milieupsychologie Isabel Pacheco en Julia Koch hebben onderzoek gedaan naar de rol van persoonlijk gedrag bij het versnellen van de transitie naar circulariteit en naar wat we kunnen doen om het meeste effect te bereiken. Lees meer

Eilanden als proeftuin voor een duurzame samenleving

Afgelegen, hechte gemeenschappen in ecologisch unieke omgevingen zijn enkele kenmerken van veel eilanden. Mede daardoor zijn ze bij uitstek geschikt om onderzoek te doen. Het Islands & Sustainability Lab is een interdisciplinair kennisnetwerk dat over facultaire en landsgrenzen heen onderzoek doet en kennis uitwisselt over eilanden. Lees meer

Een veilige en weerbare samenleving begint lokaal

‘Bij brede veiligheid en weerbaarheid gaat het om veel meer dan alleen de geopolitieke situatie, waar momenteel veel aandacht naar uitgaat,’ vertelt hoogleraar Natascha van der Zwan, die sinds vorig jaar de Aletta Jacobsleerstoel Global & Local Governance, met focus op veiligheid bekleedt. Met haar leerstoel gaat ze onderzoekslijnen op het gebied van brede veiligheid bij elkaar brengen, zoals sociale zekerheid, financiële stabiliteit en duurzaamheid. ‘Het mooie van Campus Fryslân is dat dit hier kan plaatsvinden. De faculteit richt zich op grote maatschappelijke transities, en veiligheid en weerbaarheid beginnen altijd in je eigen gemeenschap.’ Lees meer

‘Haal sekswerkers uit het verdomhoekje’

Misstanden in de prostitutie en mensenhandel moeten streng worden bestreden. Maar wat is de beste manier? De aanpak verschilt per land: van legalisatie met regulering tot beperking van sekswerk, door het aanbod of de vraag tegen te gaan. Voor haar promotieonderzoek vergelijkt Lisa Hoekman de wetgeving en het effect daarvan in landen als België, Nederland, Zweden, Frankrijk en Duitsland. Zij constateert: ‘Sekswerkers die vrijwillig voor het beroep kiezen, zijn snel de dupe.’ Lees meer

Microplastics als een boemerang

In de meetactie Kleding Onder de Loep bracht Barbro Melgert de afgelopen maanden in kaart hoeveel microplastics Groningers verspreiden uit hun eigen kleding. Door mensen bewust te maken van hun eigen rol bij de verspreiding van microplastics, hoopt zij een gezondere leefwereld te stimuleren. Lees meer

Elanor Boekholt-O’Sullivan: ‘Wat we kunnen leren van Aletta Jacobs: blijf staan en zet door’

Toen Elanor Boekholt-O’Sullivan vorig jaar hoorde dat zij op 6 maart 2026 de Aletta Jacobsprijs van de RUG in ontvangst mag nemen, vroeg ze zich even af of dat wel klopte. ‘Dat was wel degelijk het geval en ik moet toegeven dat ik toen drie seconden in mijn kantoor naast mijn schoenen heb gelopen. Daarna besefte ik wat een ongelooflijke eer en verantwoordelijkheid het is om deze prijs te krijgen.’ Lees meer

Inzicht in de werking van bliksem

Een heldere flits, een luide knal en zwaar gerommel: onweer is een fascinerend, en misschien ook een beetje een beangstigend, weersverschijnsel. Hoewel er altijd onweer is geweest, bleef onderzoek naar de werking van bliksem lange tijd beperkt. Brian Hare en zijn collega’s (Kapteyn Instituut, Faculty of Science and Engineering) zorgen echter voor belangrijk doorbraken in bliksemonderzoek. Hoe? Door gebruik te maken van LOFAR, de grote radiotelescoop van ASTRON. Lees meer

Van ghostbuster tot rampenonderzoeker

Rampsituaties laten diepe sporen na, vaak nog tot lang nadat de acute crisis voorbij is. Michel Dückers richt zich in zijn onderzoek op de vraag hoe dreigingen en rampen doorwerken in de levens van mensen. Lees meer

‘Regeneratie begint waar moed en verbeeldingskracht samenkomen'

Kim Poldner kan zich boos maken om schadelijke fast fashion bedrijven als Shein, maar haar academische werk - en persoonlijke missie - draait juist om wat wél kan: herstel, vernieuwing en toekomstkracht. En ondernemers die dat laten zien. Als bijzonder hoogleraar Regionale en Circulaire Economische Ontwikkeling richt zij zich vooral op Noord-Nederland, dat bijzonder vruchtbaar blijkt voor regeneratieve experimenten en ecosysteemvorming. Lees meer

‘Daar zit een goeie kop op’

Op de Olympische Spelen laten atleten zien hoe de top van menselijk presteren er uit ziet. Het maximale uit jezelf halen. Maar het gaat niet alleen om fysiek in topvorm zijn, als Olympiër moet je ook mentaal streven naar perfectie. Nico W. van Yperen is hoogleraar sport & performance en houdt zich bezig met de rol van mentale kracht in topsport. ‘Mensen denken vaak dat het fysieke en het mentale los van elkaar staan, maar dat is natuurlijk helemaal niet zo,’ zegt hij. ‘Je mentale gesteldheid heeft altijd invloed op hoe je fysiek presteert, en andersom.’ Lees meer

‘De rechter is het laatste station, je kunt nog zoveel meer doen’

Als 12-jarige zat universitair docent Ester Post maandenlang achter elkaar in de bieb van Urk, gebogen over de krantenleggers. Het is de herfst van 1987, en de media zijn in de ban van de ontvoering van en, naar wat pas veel later blijkt, moord op Ahold-topman Gerrit Jan Heijn. De jonge Post volgt alles op de voet. Lees meer

Alcohol, appen en e-bikes

Verkeerspsycholoog Dick de Waard bestudeert al decennialang hoe mensen zich op de weg gedragen. Van appende fietsers tot beschonken studenten en van snelheidsverschillen tot e-bikes: hij onderzoekt het nauwkeurig. In zijn geavanceerde fietssimulator kan hij bovendien de meest risicovolle situaties veilig nabootsen. Lees meer

Het goede doen in complexe situaties

2025 was het jaar van overstromingen, oorlogen, aardbevingen, genocide, droogte, honger, uitbraken van infectieziekten, overvolle en smerige vluchtelingenkampen en gesloten grenzen. Het was ook het jaar dat de humanitaire sector zelf in crisis raakte. De grootste financier, de VS, zette een streep door de jaarlijkse bijdrage van negen miljard dollar. ‘De sector moet zichzelf heel snel opnieuw uitvinden en daar heb je out-of-the-box-denkers voor nodig’, stelt NOHA-directeur Nadine Voelkner. Lees meer

Geschiedenis dichterbij brengen

Valika Smeulders is hoofd geschiedenis bij het Rijksmuseum én sinds kort bijzonder hoogleraar aan de Faculteit Religie, Cultuur en Maatschappij van de RUG. Ze ziet het als haar taak om te tonen ‘wat je niet ziet maar er wel was.’ Ook bij haar eerdere werk als conservator van de grote slavernijtentoonstelling in het Rijksmuseum in 2021, streefde ze dat na. Op die manier kun je geschiedenis dichter bij de mensen brengen, denkt ze. Lees meer