Juridische Bestuurskunde

Ik heb destijds gekozen voor de master Juridische Bestuurskunde omdat ik met veel plezier de bachelor Recht en Bestuur afrondde. De master was een logische vervolgkeuze. Recht en Bestuur sprak me aan omdat het gaat over maatschappelijke vraagstukken die je vanuit verschillende invalshoeken leert te bekijken. Niet alleen leer je te denken als een jurist, maar bijvoorbeeld ook als politicoloog, socioloog, econoom of filosoof.

Ik studeerde af in 2013. De werkloosheid was historisch hoog en de publieke sector was volop aan het bezuinigen. Dat was geen goede tijd voor baanzoekers, zeker niet voor starters. Gelukkig had ik tijdens mijn studie nuttige werkervaring opgedaan als onderzoeker bij Pro Facto, een juridisch bestuurskundig onderzoeksbureau verbonden aan de Rijksuniversiteit Groningen. Na mijn studie en een tijdje reizen werd ik na een aantal maanden intensief solliciteren aangenomen bij een leuk tweejarig traineeship van de Universiteit Leiden, Erasmus Universiteit Rotterdam en de TU Delft. Via die baan ben ik ben ik bij een groot adviesbureau (Deloitte) beland en daar deed ik diverse projecten voor gemeenten en ministeries. Nu werk ik bij het Ministerie van Financiën, op het snijvlak van beleid, financiën en politiek. Ik adviseer de minister en staatssecretaris over de financiële gevolgen van beleid.

In de praktijk heb ik enorm veel aan de opleiding. Vooral om een maatschappelijk of organisatorisch probleem niet alleen vanuit juridisch perspectief te bekijken, maar bijvoorbeeld ook vanuit de vraag hoe beleid tot stand komt, hoe je beleid kan evalueren en hoe de verhouding tussen verschillende overheidsorganisaties is geregeld.

Zelf ben ik heel enthousiast over de studie. Volgens mij moet je alleen kiezen voor de studie als je geïnteresseerd bent in maatschappelijke vraagstukken en je wil weten hoe de overheid werkt (of zou moeten werken). Je moet tegelijkertijd ook bereid zijn om je vast te bijten in een ingewikkelde juridische casus. Ik vind actuele maatschappelijke vraagstukken interessant en dit vakgebied helpt me om die goed te kunnen begrijpen. Wat werkt om criminaliteit tegen te gaan? Hoe zorgen we voor een overheid die rechtvaardig handelt? Hoe kan de overheid bijdragen aan het verbeteren van het klimaat en milieu? Hoe kunnen we ondanks de vergrijzing de zorg kwalitatief hoog houden en tegelijkertijd betaalbaar? Het vakgebied biedt goede handvatten om over dit type vragen na te denken.

Mijn tip voor studenten die een master moeten kiezen: probeer stil te staan bij de vraag waar je echt enthousiast van wordt. Welk boek of (nieuws)artikel vond je interessant en maakte indruk? Welk vak vond je het leukst en welke het minst? Wees ook niet bang om erachter te komen dat je dat nu nog niet precies weet, tijdens je carrière kom je daar als het goed is steeds beter achter.

Eigenlijk heb ik twee banen. Bij de gemeente Leeuwarden ben ik strategisch adviseur voor het fysiek domein, een mooie uitdagende baan met veel afwisseling. Hierin houd ik me bezig met het adviseren van wethouders, managers en de organisatie over strategie en vertaling van ambities in beleidsstukken, in projecten en in het omgevingsplan.

Ook vertegenwoordig ik de gemeente naar buiten toe, bijvoorbeeld in G40-verband, richting SNN en in provinciale/regionale projecten. Naast die baan ben ik gemeenteraadslid in mijn thuisgemeente en woonplaats Groningen.

Strategisch na kunnen denken en hoofdlijnen bewaken zijn de belangrijkste eigenschappen. En dat vervolgens goed kunnen verwoorden binnen de organisatie en op tijd aandacht kunnen vragen voor de juiste zaken. Ondanks bepaalde specialismen waar ik goed in ben (politiek, bestuurskundig, juridisch), is strategisch adviseur zijn vooral een generalistische functie. Je moet de organisatie en externe spelers goed kennen en het leuk vinden verbindingen in netwerken te leggen.

Na mijn afstuderen ben ik begonnen als advocaat-stagiaire, bij de sectie Arbeids- en ambtenarenrecht van een groot advocatenkantoor. Het leek me de plek waar ik me kon bezighouden met het oplossen van complexe juridische vraagstukken die zich voordoen in de politiek-bestuurlijke omgeving van een overheid.

Dat sprak mij aan en sloot bovendien perfect aan bij mijn juridisch-bestuurskundige achtergrond. Inmiddels ben ik alweer vijf jaar advocaat en werk ik met name voor overheidswerkgevers (denk aan ministeries, provincies, gemeenten en zbo’s). Dat betekent dat bij het adviseren en procederen altijd je politiek- bestuurlijke antenne aan moet staan. Voor een vraagstuk zijn vaak meerdere juridische oplossingen denkbaar, maar welke oplossing kan ook op maatschappelijk draagvlak rekenen? Het is immers niet ondenkbaar dat een minister zich uiteindelijk zal moeten verantwoorden in de Tweede Kamer. Die aspecten maken het werken op dit kantoor extra uitdagend. Het plezier dat ik uit mijn werk haal is een bevestiging van de keuze die ik alweer tien jaar geleden maakte voor de studie Juridische Bestuurskunde (met civiel effect).

Recht en Bestuur is een multidisciplinaire opleiding waar de nadruk ligt op het analyseren van bestuurskundige vraagstukken. De juridische basis die je in je eerste jaar daarvoor krijgt is hierbij heel handig. Als je geïnteresseerd bent in nadenken over maatschappelijke problemen en bij wil dragen aan oplossingen hiervoor door te gaan werken in het openbaar bestuur/bij de overheid (als bestuurskundige óf als jurist), is Juridische Bestuurskunde een erg geschikte opleiding.

Er is binnen de master keuze tussen verschillende afstudeerrichtingen (naast de algemene vakken die iedereen met deze master volgt). Zo zit er voor iedereen die interesse heeft in vraagstukken waar het openbaar bestuur mee te maken krijgt wel een leuke richting tussen.

De combinatie tussen Rechten en Bestuurskunde en het werken in het openbaar bestuur trekt mij heel erg. Beleidskundige, maatschappelijke en politieke onderwerpen vind ik erg interessant en relevant. De juridische basis die binnen deze opleiding eigenlijk het kader is voor de bestuurskundige vakken is zowel een goede invalshoek voor bestuurskundige vraagstukken als relevant op zichzelf. Juridische kennis zal voor de toekomst immers altijd wel ergens goed van pas kunnen komen. Overigens wordt er binnen de opleiding ook zeker aandacht besteed aan andere invalshoeken van bestuurskundige vraagstukken, zoals sociologische, politicologische en economische invalshoeken. Op die manier krijg je multidisciplinaire kennis mee, wat ik erg interessant vind.

In mijn opleiding heb ik ook gekozen voor het behalen van het civiel effect. Deze keus heb ik gemaakt om zoveel mogelijk opties open te houden voor mezelf. Ook al zie ik mezelf niet echt als advocaat of rechter, juridische opleidingen bieden veel meer opties dan enkel dat en alle kennis die ik over juridische onderwerpen op doe beschouw ik als mooi meegenomen. Wie weet of ik daar in mijn toekomstige baan nog wat aan ga hebben.

Het leukst aan de opleiding vind ik de mogelijkheid om zelf de vakken te kiezen die je het meest interesseren. Ik vind het erg fijn dat ik niet gebonden ben aan een bepaald traject met bepaalde vakken in een bepaalde volgorde, maar dat ik in grote mate zelf kan kiezen welke vakken ik wil doen en wanneer ik die wil doen.

Ondanks dat de vakken zelf vaak over maatschappelijk en praktisch relevante onderwerpen gaan, mis ik de link met de praktijk wel eens. Stages zijn mogelijk, maar behoren niet tot een vast onderdeel van de opleiding, en praktijkervaring moet je zelf buiten je studie opdoen. Gastdocenten maken nog wel eens onderdeel uit van de collegereeks bij bepaalde vakken. Het is vaak wel erg interessant om te horen van mensen uit de praktijk hoe het gaat, maar horen is toch anders dan het zelf ervaren.

Door de relatieve kleinschaligheid van de opleiding kennen de meeste docenten je wel bij naam en daardoor voel je je ook wel meer gezien en gehoord. Je ziet veel docenten bij meerdere vakken terug en dat vind ik persoonlijk fijn, want dan weet je al voor dat je aan een vak begint met welke docent je te maken hebt en hoe diegene is. Docenten van bestuurskundige vakken hebben kennis uit verschillende vakgebieden of juist heel diepgaande kennis over bepaalde stof, waardoor je zelf door de combinatie van al die docenten heel veel verschillende kennis uit verschillende disciplines opdoet in de context van maatschappelijke vraagstukken.

Naast mijn studie ben ik actief lid bij de studievereniging van juridische bestuurskunde, Dorknoper. Daar heb ik twee keer een bestuursjaar gedaan en ben ik actief (geweest) in verschillende commissies. Dorknoper is een heel leuke en kleinschalige vereniging waar iedereen elkaar kent, iedereen zich snel thuis voelt en die zowel informele als formele activiteiten organiseert. De studievereniging is een heel leuke manier om je studiegenoten eens anders te leren kennen dan alleen in de collegezaal én je leert er mensen kennen om samen mee te zitten tijdens colleges.

Ik was op de middelbare school een enorme bèta. Ik deed een N&T pakket, had al mijn talen laten vallen en koos in de bovenbouw voor wiskunde B en D. Voor mijn studie leek het mij dus ook logisch dat ik ging kijken bij wiskunde, economie en econometrie. Toch merkte ik na de open dagen dat, hoewel ik er best goed in was, de bètakant me toch niet erg trok. Als ik mezelf de vraag stelde wat ik later wilde worden en waar ik ’s ochtends voor op wilde staan, kwam ik al snel uit bij het recht, de maatschappij en de politiek. Een jurist zoekt naar rechtvaardigheid en stelt aan zichzelf moeilijke, ethische en maatschappelijke vragen. Bij Juridische Bestuurskunde leer je hoe de rechtspraak, de overheid, de politiek en de maatschappij werken. Met die kennis wil ik het verschil maken, voor mezelf, maar ook voor de mensen om mij heen. Daarom koos ik voor rechten in Groningen.

Recht in de praktijk
Wat heeft het bestuursrecht geleerd van de toeslagenaffaire? Wat betekent de moord op Peter R. de Vries voor de stabiliteit van onze rechtsstaat? Krijgen wij meer of minder vertrouwen in de rechter als we hem vaker op tv zien? In de rechtenstudie in Groningen komt het nieuws van gisteren in de colleges van vandaag. Als student ga je met de fundamentele maatschappelijke (rechts)vragen aan de slag die daaruit voortkomen. Ik vind het gaaf om op die manier te werken met kwesties die op dit moment relevant zijn. De dagelijkse praktijk komt dus terug in de colleges en als dat niet genoeg is, kan je altijd kijken hoe je in een extra stage of (buitenlandse) uitwisseling nog meer praktijkervaring kan opdoen. De studieadviseurs helpen je daarbij.

Uitdagingen
In het leven van elke rechtenstudent zijn er twee grote uitdagingen. Eerst moet je leren schrijven en praten in de taal van rechters en advocaten, en daarna moet je leren om in gewone mensentaal te kunnen zeggen wat je bedoelt. Voor mij persoonlijk kwam daar aan het begin van mijn studie nog een uitdaging bij. Ik was op de middelbare school nooit een echte lezer. Op de universiteit kom je er in de rechtenstudie echter niet meer onderuit om dagelijks stugge teksten door te moeten werken. Veel onderwerpen vond ik gelukkig erg interessant en dan is het gemakkelijker om er zoveel leeswerk voor te verzetten. Maar af en toe kom ik nog een vak tegen dat totaal niet in mijn straatje ligt. Dan leest zo’n boek weleens alsof je met een plastic lepel op een keihard bevroren beker Ben & Jerry’s inhakt. Je komt er niet doorheen.

Nevenactiviteiten
Naast mijn studie ben ik bestuurslid in de gemeentelijke afdeling van een politieke partij, ben ik voorzitter van een Groningse politieke jongerenorganisatie en doe ik in het hele politieke en maatschappelijke veld van alles waar ik de kennis en kunde die ik in mijn studie heb opgedaan meteen in de praktijk kan brengen. De rechtenstudie en mijn afstudeerrichting Juridische Bestuurskunde gebruik ik dus dagelijks, ook buiten het Academie- en Harmoniegebouw!

Daarnaast ben ik actief bij mijn studievereniging J.B.S.V. Dorknoper. In de rechtenstudie zijn er veel verschillende studieverenigingen en ik kan het iedereen aanraden om er eens te gaan kijken. Je leert er veel medestudenten kennen, die vaak ook vergelijkbare interesses hebben. Dat levert niet alleen onverslaanbare discussies in de kroeg op, maar mogelijk ook vrienden voor het leven.

Sinds 1986 werk ik bij de RUG en ik kan er nog steeds niet genoeg van krijgen. Mijn werk bestaat uit de klassieke onderverdeling: onderwijs, onderzoek en bestuur. Onderwijs voer ik uit in de bachelor Juridische Bestuurskunde en master Recht en Bestuur, zowel in Groningen als in Leeuwarden.

Naast mijn functie bij de RUG ben ik tevens oprichter/directeur van Pro Facto: een bestuurskundig en juridisch onderzoeks- en adviesbureau dat werkt voor de publieke sector. Daarnaast ben ik als toezichthouder actief bij een woningcorporatie in het Westerkwartier en op het sociaal domein bij WIJ Groningen.

Het vakgebied juridische bestuurskunde vind ik met name interessant omdat het erom gaat hoe recht in de praktijk functioneert. Hoe moeten organisaties zijn ingericht om doeltreffend te kunnen zijn? Welke instrumenten werken onder welke condities? Het publieke domein is belangrijk om mee bezig te zijn omdat het gaat om de behartiging van publieke belangen, de duurzame inrichting van de samenleving en de vormgeving van de democratische rechtsstaat.

De opleiding Juridische Bestuurskunde in Groningen is uniek. Nergens in Nederland is er een opleiding Bestuurskunde aan een juridische faculteit, terwijl wij juist belang hechten aan het functioneren van het openbaar bestuur en het publieke domein, mede bezien vanuit het recht. Dat maakt de opleiding niet alleen uniek, maar ook de afgestudeerden zeer gewild op de arbeidsmarkt, waar de combinatie van juridische en sociaalwetenschappelijke analyses steeds meer wordt gezocht.

Je moet als student voor Juridische Bestuurskunde kiezen als je hart ligt bij het leveren van een bijdrage aan het bereiken van publieke belangen. Zoals bijvoorbeeld een duurzaam energiebeleid, zorg voor de openbare orde en de veiligheid, goed openbaar vervoer of een adequaat stelsel van sociale zekerheid. En als je geïnteresseerd bent in digitalisering van onze samenleving en de zorg voor privacy, maar ook als de ordening en besturing van die digitale samenleving je bezig houdt ben je natuurlijk zeer welkom bij onze master in Leeuwarden.

Het mooie van mijn functie al docent is om jonge mensen informatie aan te reiken, maar nog veel gaver is het om te zien dat ze er ook iets mee kunnen doen, anders dan die kennis te reproduceren op een tentamen. In ons kleinschalige onderwijs leggen we de nadruk op het verwerken van de kennis en het ontwikkelen van mondelinge en schriftelijke vaardigheden.