Skip to ContentSkip to Navigation
OnderwijsStudievoorlichtingMeer keuzeactiviteitenScholierenacademieStudieondersteuningProfielwerkstukAlfasteunpuntFilosofie

Moreel Sceptisicme

Veel mensen denken dat doden slecht is en liefdadigheid goed. Maar hoe weten we dat eigenlijk zo zeker? Wat maakt dat het doden van iemand slecht is? Andere filosofen zeggen dat het een moreel feit is dat in de wereld bestaat. Maar hoe zien die morele feiten er dan uit? Sommige filosofen zeggen dat er niet zoiets is als een moreel feit. Deze filosofen stellen dat er een groot verschil is tussen het zeggen van ‘sneeuw is wit’ en ‘doden is slecht’. Dat wit een eigenschap van sneeuw is kun je zelf waarnemen. Maar nemen we slechtheid waar als we een moord zien? Als je zegt van niet dan lijkt het dat alleen ‘sneeuw is wit’ een feit genoemd kan worden maar ‘doden is slecht’ niet.

Moreel realisten

Moreel realisten geloven dat er objectieve en kenbare morele feiten zijn. Dat wil zeggen dat er iets in de wereld bestaat waar ‘slecht’ en ‘goed’ naar verwijzen; ‘goed’ en ‘slecht’ bestaan dan als objectieve kenmerken in de wereld. Moreel realisten zullen dus zeggen dat ‘doden is slecht’ en ‘liefdadigheid is goed’ morele feiten zijn. Deze uitspraken zijn waar of onwaar en dat komt omdat deze uitspraken corresponderen met de objectieve kenmerken in de wereld. Dit roept wel vragen op. Want wat zijn deze morele feiten dan precies? Zijn ze hetzelfde als wetenschappelijke feiten? Er lijkt toch wel een verschil te zitten in natuurlijke feiten en morele feiten. De laatsten lijken meer met een oordeel dan met een waarneming te maken te hebben. En hoe zit het met de ontologische status: bestaan ze echt?

Morele sceptici

Morele sceptici ontkennen dat er objectieve en kenbare morele feiten zijn. Deze positie is sceptisch over de rol van de rede in moraliteit. Veel morele sceptici maken zelfs de sterke claim dat morele kennis onmogelijk is. Waar ze vooral sceptisch over zijn, is hoe morele feiten nou kunnen passen in een fysische wereld. Ze stellen dat ‘slechtheid’ niet iets is dat daadwerkelijk als eigenschap in de wereld bestaat. Oftewel, ‘slecht’ en ‘goed’ bestaan niet op dezelfde manier als ‘witheid’ bestaat. Alleen de laatste bestaat echt in de wereld, de eerste niet.

John Mackie

John Mackie
John Mackie

John Mackie is een beroemde morele scepticus. Hij verdedigt een theorie die Error Theory wordt genoemd. Deze theorie stelt dat alle morele uitspraken onjuist zijn. Het argument hiertegen gaat er vanuit dat er geen morele eigenschappen in de wereld zijn en dus dat niets juist of onjuist is. Morele uitspraken zijn dus ook niet waar. Mackie gelooft wel dat mensen altijd proberen dingen in morele termen te omschrijven en morele uitspraken zullen maken. Dat is dus onze error: zodra we in morele termen praten maken we een fout. Immers, al onze morele uitspraken zijn onjuist. We denken dat we een moreel ware claim maken, zoals 'dieren martelen is verkeerd', maar deze uitspraak kan niet waar zijn. Er zijn twee argumenten die Mackie geeft om zijn moreel scepticisme te verdedigen.

Het argument van onenigheid

Over vragen wat goed of slecht is bestaat grote onenigheid. Volgens Mackie is de beste verklaring voor deze morele onenigheid dat er geen morele feiten zijn. Hij denkt dat de morele onenigheid onoplosbaar is en dat er geen juiste antwoorden zijn op vragen over wat goed en slecht is. Morele onenigheid is het eerste argument wat Mackie geeft tegen het bestaan van morele feiten.

Het argument van vreemdheid

Dit argument stelt dat objectieve morele feiten en eigenschappen zo sterk van natuurlijke feiten en eigenschappen moeten verschillen dat we hiermee een argument hebben om moreel realisme te verwerpen. Bijvoorbeeld: stel we zien dat iemand een moord pleegt. Het moreel objectieve feit dat dit slecht is moet dan onafhankelijk zijn van de handeling die we zien gebeuren. Maar wat voor ding is het dan?

Voor je PWS kun je kijken naar de verschillen tussen moreel realisten en morele sceptici. Is het echt zo dat er zoveel onenigheid is over wat moreel juist is? Zijn er niet bepaalde morele kwesties waar veel mensen in verschillende culturen het over eens zijn? Bijvoorbeeld, bijna overal denken mensen dat het zomaar doden van mensen slecht is. Geeft dat niet aan dat er echt iets bestaat waar overeenstemming over is? En zelfs als alle morele uitspraken onwaar zijn, moeten we dan maar helemaal stoppen met moraliteit en accepteren dat niets goed of fout is?

Meer weten?

Lijkt dit onderwerp je leuk? Dan is de studie filosofie misschien iets voor jou! Kom naar de open dag of volg een webklas.

Laatst gewijzigd:04 januari 2017 13:10