Fractieafsplitsingen in de Tweede Kamer

^{Toelichting:
Dit overzicht is gebaseerd op gegevens van het Parlementair Documentatiecentrum (PDC) en van het DNPP.} 

^{NB: Het overzicht omvat alleen afsplitsingen en overstappen die plaatsvinden gedurende het Kamerlidmaatschap. Gewezen Kamerleden die pas (ver) na hun afscheid uit de Kamer besluiten over te stappen naar een andere partij, zijn niet opgenomen. Ook bewindspersonen blijven buiten beschouwing.}

^{[a] Met ‘Fractie na afsplitsing’ wordt het verband bedoeld waarin het gesplitste Kamerlid in dezelfde zittingsperiode verdergaat.
[b] Met ‘Nieuwe partij’ wordt de partij bedoeld die op initiatief of met nauwe betrokkenheid van de betreffende afsplitser is opgericht.}

^{Noten:
[1] Op 17 maart 2026 gaf Gidi Markuszower aan dat de oprichting van een nieuwe partij in voorbereiding is.
[2] Helder, Pouw-Verweij en Eppink scheidden zich op 1 september 2023 af van respectievelijk de PVV-fractie en de JA21-fractie. Zij traden direct toe tot de Tweede Kamerfractie van de BoerBurgerBeweging (BBB).
[3] Op 22 mei 2020 werd Van Haga lid van Forum voor Democratie (FvD). Hij sloot zich aanvankelijk niet aan bij de FvD-fractie in de Tweede Kamer, maar wilde als onafhankelijk Kamerlid daarmee wel nauw samenwerken. Per 1 december 2020 voegde hij zich alsnog bij de fractie.
[4] Houwers trad in juli 2013 terug als Kamerlid vanwege een onderzoek naar mogelijk onjuist verstrekte inkomensgegevens bij het afsluiten van een hypotheek. Hij nam op 25 maart een vrijgekomen Kamerzetel in, tegen de zin van de VVD die hem een aantal dagen eerder royeerde.
[5] Brinkman richtte in mei 2012 de Onafhankelijke Burger Partij (OBP) op, die in juni fuseerde met Trots op Nederland, de nieuwe formatie kreeg de naam Democratisch Politiek Keerpunt (DPK).
[6] Van Schijndel was via de lijst van de VVD in 2005 in de Kamer gekomen, verliet de fractie in september 2006 en vormde vervolgens met B.J. Eerdmans de Groep Eerdmans/Van Schijndel en trad toe tot EénNL.
[7] Van As trad in augustus 2006 toe tot de Groep Nawijn, maar maakte zich daarvan los in september 2006 en verliet daarop de Kamer.
[8] Van Oudenallen, die onder de naam van H.F.M. Koster via de lijst van de LPF in de Kamer was gekomen, werd niet toegelaten tot de fractie van die partij.
[9] Verkerk keerde in september 1995 terug in de fractie van het AOV, toen de Groep Nijpels zich daarvan had afgescheiden; in 1998 zou hij opnieuw de fractie van het AOV verlaten, nu voorgoed.
[10] Van Wingerden keerde in september 1995 terug in de fractie van het AOV, toen de Groep Nijpels zich daarvan had afgescheiden.
[11] Van der Spek sloot zich aanvankelijk aan bij de Partij voor Socialisme en Ontwapening (PSO) maar trok zich vervolgens terug; de PSO heeft nooit aan verkiezingen deelgenomen.
[12] Janmaat zou zich kort na zijn vertrek uit de CP aansluiten bij de Centrumdemocraten (CD) en voor deze partij in 1989 in de Kamer terugkeren.
[13] Scholten zou zich later aansluiten bij de PvdA en namens deze partij in 1998 in de Eerste Kamer gekozen worden.
[14] Huijsen kwam in 1976 in de Kamer via de lijst van de CHU en scheidde zich onmiddellijk af; na de verkiezingen van 1977 zou hij lid (maar geen Kamerlid) worden van de PvdA.
[15] Van Veenendaal kwam op 28 juli via de lijst van de PvdA in de Kamer en sloot zich onmiddellijk aan bij de Groep Goedhart; in 1971 werd ze namens DS’70 staatssecretaris, in 1972 keerde ze voor deze partij terug in de Kamer.
[16] Kronenburg scheidde zich op 12 december 1968 af van de Groep Harmsen omdat hij niet tot de in november opgerichte partij Binding Rechts (BR) wilde toetreden; in 1971 nam hij deel aan de Kamerverkiezingen via de partij Democraten 2000.
[17] Janssen sloot zich in 1972 aan bij de PvdA en keerde namens deze partij in datzelfde jaar terug in de Kamer.
[18] Kessel scheidde zich wegens ziekte pas op 20 maart 1968 van de KVP af.
[19] Van Doorn trad na afscheiding van de KVP meteen uit de Kamer maar was van 1973 tot 1977 namens de PPR minister van Cultuur, Recreatie en Maatschappelijk Werk.
[20] Doordat er nog geen regels of gebruiken waren voor afgespliste fracties werd de CPN-afsplitsing rond Henk Gortzak aangeduid als de 'Communistische Groep' (CG). Deze groep nam aan de Kamerverkiezingen van 1959 deel als Lijst-Wagenaar en richtte kort daarna de Socialistische Werkers Partij (SWP) op. Gortzak sloot zich met een groot deel van de SWP later aan bij de PSP en zou namens deze partij in 1969 in de Kamer terugkeren.}

Vanaf 1950 tot heden