Nieuwsoverzicht
Communicatiehulpmiddelen zijn onmisbaar voor mensen met spraakstoornissen. Maar de huidige technologie schiet tijdens gesprekken vaak tekort. Kunstmatige intelligentie biedt mogelijk een uitkomst, vertelt Francesco Possemato, RUG-onderzoeker en JTS Scholar. In deze aflevering van onze serie vertelt hij over zijn onderzoek en de ontwikkeling van nieuwe communicatiehulpmiddelen.
RUG-onderzoeker Mauricio Muñoz-Arias en collega’s werken met textielinzamelaar Sympany aan de ontwikkeling van een volledig automatisch sorteringsproces voor het ingezamelde textiel. Het doel: een AI-gebaseerd systeem dat kan vaststellen: aha, dit is een vintage jas die nog zo’n 150 euro zal opleveren in de tweedehands verkoop.
Het was een schokgolf eerder dit jaar: het Amerikaanse AI-bedrijf Anthropic, gevestigd in San Francisco, zegt een generatief taalmodel, Mythos, te hebben ontwikkeld dat een veelvoud aan kwetsbaarheden, d.w.z. lekken in software, blootlegt in besturingsprogramma’s van computers, browsers en servers. ‘Je moet dit vergelijken met de situatie in de fysieke wereld dat je niks meer op slot kunt doen’, reageert Aline Klingenberg. Haar collega Evgeni Moyakine vult aan: ‘Zo’n AI-model kan namelijk óók misbruikt worden.’
AI rukt op in alle sectoren, ook in de rechtspraak. Is dat een goede ontwikkeling? Volgens Benedikt Schmitz kan het een tijdsbesparing opleveren. ‘Maar AI moet niet op de stoel van de rechter gaan zitten.’
Peter van Ooijen, hoogleraar AI in de radiotherapie, onderzoekt hoe AI kan bijdragen aan het optimale behandelplan voor de patiënt. In deze aflevering van de JTS Scholars-serie vertelt hij over zijn werk en deelt hij zijn visie op de introductie van AI. ‘Vergelijk het met de eerste navigatiesystemen: in het begin keek de bijrijder ook nog mee op een eigen kaart.’
Artificial Intelligence zal tegen 2030 een enorme hoeveelheden elektriciteit, land en water gebruiken, equivalent aan het verbruik van miljarden mensen, schrijven wetenschappers in een recent rapport van de Verenigde Naties. Is AI eigenlijk wel mogelijk binnen de planetaire grenzen? In principe wel, stelt het VN-rapport. ‘Ja,’ zegt ook RUG-onderzoeker Xin Sun. ‘Maar niet met de huidige geografische verdeling van datacentra.’
Kerstin Bunte, hoogleraar Machine Learning, combineert data met expertkennis om complexe problemen op te lossen. Dit is met name van groot belang voor gebieden waar data schaars zijn, zoals in de kindergeneeskunde. In deze aflevering van de interviewreeks JTS Scholars vertelt Bunte over haar werk waarin ze verschillende vakgebieden samenbrengt. ‘Ik wil een ambassadeur zijn voor échte interdisciplinariteit.’
Deepfakes vormen een steeds grotere bedreiging. Vooral vrouwen in publieke functies zijn kwetsbaar. Deze boodschap stond centraal tijdens het evenement ‘The Stereotypes and Mechanisms behind Deepfakes’ in House of Connections, dat begin deze week plaatsvond.
ForensifAI heeft een licentieovereenkomst ondertekend met de Rijksuniversiteit Groningen. Daarmee zet het bedrijf een belangrijke stap in de commercialisering van haar AI-gedreven technologie om de authenticiteit van digitale beelden te kunnen verifiëren.
De komende weken introduceren de genomineerden voor de Ben Feringa Impact Award 2026 zichzelf en hun impactvolle onderzoek of project. De winnaars worden 9 juni bekend gemaakt. Deze week: Matilde Ficozzi en Dario Rodighiero met hun onderzoek naar het visualiseren van data met de Grounding AI Map.
Wat kan kunstmatige intelligentie leren van een rechtbankproces? Veel, zegt hoogleraar AI Bart Verheij. Intelligentie draait volgens hem om het uitwisselen van argumenten, precies zoals in de rechtszaal gebeurt. ‘Mijn droom is dat experts van zoveel mogelijk andere domeinen meehelpen bij het ontwikkelen van AI.’
Met behulp van een nieuwe ‘serious game’, die zich afspeelt in het fictieve VITAI-ziekenhuis, leren kinderen over de invloed van mensen op kunstmatige intelligentie. In het House of Connections in Groningen ging de eerste lichting spelbegeleiders onlangs met de game aan de slag.
Artificial intelligence is no longer a distant prospect for criminal justice — it is already processing intercepted communications, summarising witness interviews, predicting recidivism, and authenticating evidence in court. Yet current AI systems cannot explain their outputs, be cross-examined, or produce reliable results across different cases.
RUG-docent informatiekunde Rik van Noord, die onderzoek doet naar kunstmatige intelligentie, helpt studenten en middelbare scholieren om taalmodellen als ChatGPT te gebruiken alsof iemand ze bijles geeft. 'Wie teveel leunt op AI verliest vaardigheden.'
Duizendmaal betere prestaties, tweehonderdmaal energiezuiniger en honderdmaal snellere datatransmissie: start-up IMChip werkt aan de AI-chip van de toekomst. Hun werk is onder andere cruciaal omdat er steeds meer zorgen zijn over de grote hoeveelheden energie die AI verbruikt.
De opkomst van kunstmatige intelligentie (AI) biedt nieuwe mogelijkheden voor de gezondheidszorg. Van het analyseren van medische scans tot het voorspellen van ziekteverloop: AI kan artsen ondersteunen bij complexe beslissingen. Maar hoe betrouwbaar zijn deze modellen? En hoe zorgen we ervoor dat AI de medische praktijk verrijkt zonder de menselijke factor te verliezen?
Universitair hoofddocent Mirjam Plantinga ziet het als haar taak om een realistisch beeld te schetsen over kunstmatige intelligentie (AI). Ze is projectleider bij het ELSA AI Lab Northern Netherlands (ELSA-NN), een lab voor de verantwoorde ontwikkeling en toepassing van AI in de zorg. In deze aflevering van de JTS Scholars vertelt ze over de (on)mogelijkheden van kunstmatige intelligentie. ‘Bij de inzet van AI mogen we de fundamentele zorgvragen niet uit het oog verliezen.’
De Europese Unie hakte onlangs de knoop door: er komt een AI-Fabriek in het voormalige Niemeyer-gebouw in Groningen. Ronald Stolk, senior adviseur IT-samenwerkingen en programmaleider digitalisering van de economische agenda van Nij Begun, en Bart Verheij, hoogleraar AI en argumentatie aan de RUG en boegbeeld digitaal van de bètafaculteit, lichten toe hoe het project tot stand is gekomen. Ook reflecteren ze op de wetenschappelijke achtergronden en maatschappelijke kansen.
Nieuwe medicatie zoeken voor ziektes als kanker en HIV kost veel tijd. Heel veel tijd. Daarom pakt Muhamed Amin, universitair docent aan de University College Groningen, het anders aan. In deze aflevering van de JTS Scholars vertelt hij over de ontwikkeling van AI-algoritmes om geschikte medicatie te vinden in databases.
De AI-fabriek komt definitief naar Groningen. Hiervoor stelt de Europese Unie geld beschikbaar. Eerder kenden de Economische Agenda van Nij Begun en het Rijk al financiering toe aan het project. De fabriek krijgt een expertisecentrum en supercomputer.
'Mensen blijven maar zeggen dat generatieve AI een universele tool is die veel meer kan,’ zegt Michael Biehl, hoogleraar Machine Learning. ‘Maar vroeg of laat zal de genAI-bubbel barsten,’ stelt hij. Maar dat betekent niet dat we alle AI maar met het badwater moeten weggooien.
Digitale communicatie draait niet alleen om tekst. Ook niet-verbale expressies spelen een grote rol. Janina Wildfeuer, universitair hoofddocent aan de Faculteit der Letteren, doet onderzoek naar deze ‘multimodaliteit’ van digitale communicatie. In de derde aflevering van onze serie over de JTS Scholars legt ze uit hoe kennis op dit gebied onder andere kan helpen bij het opsporen van online nepnieuws.
Onlangs nam ASML een aandeel van 11 procent in het Franse Mistral AI. Ming Cao, hoogleraar Netwerken en Robotica aan de RUG, legt uit waarom een bedrijf dat chipmachines maakt AI nodig heeft.
Artificial intelligence is now present everywhere. But how can we design AI in a way that creates value for everyone? Recently, the project DECIDE, which focuses on fair, transparent, and democratic AI, received a grant of €6.8 million from the NWA ORC program of the Dutch Research Agenda. University of Groningen (Campus Fryslân) researcher Oskar Gstrein – also theme coordinator of the Jantina Tammes School – leads the working package on AI Governance and Regulation of the project, and shares his insights about DECIDE.
What does it mean for Europe to be digitally sovereign in a world dominated by tech giants and geopolitical power struggles? In this episode of the Age of AI podcast , Oskar Gstrein joins Chris to unpack that question.
Het ELSA Lab voor Technische Industrie ontving onlangs 2,4 miljoen euro van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Drie onderzoekers van de Rijksuniversiteit Groningen vertellen over de plannen.
De provincie Groningen draagt €10.000 bij aan het 'Jouw Technologie van Morgen' onderwijsprogramma, een van de twee lesprogramma’s die wordt aangeboden in een de wetenschapstruck van de Rijksuniversiteit Groningen.
Zaterdag 3 mei is de Internationale Dag van de Persvrijheid. Een dag om ons bewust te zijn van het belang van persvrijheid en van onze plicht om die vrijheid van meningsuiting te respecteren en te beschermen. Die bewustwording is geen overbodige luxe gezien het feit dat veel journalisten werken in door oorlog of dictatuur gecensureerde landen waar de persvrijheid onder druk staat.