Lokale vertrouwenspersoon Ella Sebamalai: ‘Wat voor de een normaal is, is voor de ander ongewenst’  

De RUG staat voor een werk- en studieklimaat waarin iedereen zich welkom en thuis voelt. Soms staan ongewenste omgangsvormen dit helaas in de weg. Denk aan een  ongepaste grap, een dwingend appje of een ondermijnende opmerking. Wie hiermee te maken krijgt, heeft vaak de behoefte om hierover te sparren met een onafhankelijke persoon. Dat kan binnen een aantal faculteiten met een lokale vertrouwenspersoon. Ella Sebamalai is projectleider voor het uitbouwen van deze vorm van ondersteuning. ‘Vaak weet je niet goed hoe je moet duiden wat iemand heeft gezegd of gedaan. Dan helpt het dat er iemand is die met je meedenkt.’ 

Als antropoloog is Ella altijd al geïnteresseerd geweest in macht en ongelijkheid en de patronen die hieraan ten grondslag liggen. Haar benoeming tot Diversity & Inclusion Officer bij de faculteit Economie & Bedrijfskunde sluit hier naadloos bij aan. Bij deze faculteit is ze sinds 2022 ook lokale vertrouwenspersoon. ‘In deze rol ben ik laagdrempelig en dichtbij beschikbaar voor studenten en collega’s die te maken krijgen met ongewenste omgangsvormen. In een of meerdere gesprekken bespreken we wat er is gebeurd. Daarbij is de ervaring van de collega of student leidend. Samen brengen we mogelijke oplossingen in kaart en komen we tot een afweging wat wijs is om te doen.'

Deurklinkgesprek

‘In mijn functie als Diversity & Inclusion Officer kreeg ik al vaak te maken met mensen die na een formele afspraak het vertrouwen voelden om bij het weggaan, met de deurklink in de hand, een gevoelige kwestie ter sprake te brengen. Vanuit deze ervaring ben ik lokale vertrouwenspersoon geworden. Inmiddels heeft een aantal andere faculteiten deze rol ook geïntroduceerd. We zijn nu in de fase dat we deze rol gaan uniformeren en professionaliseren. Daarvoor hebben we een netwerk ingericht. Faculteiten of diensten die nog geen lokale vertrouwenspersoon hebben, zijn van harte uitgenodigd om zich bij ons te oriënteren en mee te doen. In het netwerk organiseren we intervisie om van elkaar te leren. Ook werken we aan kaders, procedures, registratie en zichtbaarheid.’   

Samenwerking

‘De aanleiding om de rol van lokale vertrouwenspersonen te formaliseren en uit te breiden, is de behoefte van faculteiten en diensten om gedrag dat sociale veiligheid in de weg staat, laagdrempelig bespreekbaar te maken. Ons project is onderdeel van het programma Sociale Veiligheid, dat - conform de landelijke adviezen van Ellemers en Hamers - werkt aan een effectieve ondersteuningsstructuur en een cultuur van wederzijds begrip, vertrouwen en verbondenheid. Wij werken nauw samen met het Centrale Bureau Vertrouwenspersonen, onder meer voor intervisie en themabijeenkomsten. Omdat de centrale vertrouwenspersonen een oplopende wachttijd hebben, zijn we als lokale vertrouwenspersonen een mooie aanvulling op hun werk. Iedereen kan natuurlijk ook terecht bij het Centraal Meld- en Informatiepunt Sociale Veiligheid. Dat loket is vooral bedoeld om je de weg te wijzen als je niet weet waar je terecht kunt.’

Onbewuste overtuigingen

‘Laat ik duidelijk zijn: er is gedrag dat echt niet door de beugel kan en waarover we het allemaal eens zijn dat dit moet worden aangepakt. Tegelijk is het mijn ervaring dat we ook te maken hebben met gedrag dat voor de één normaal is en voor de ander ongewenst. Daarbij spelen onbewuste overtuigingen een rol, zoals de aanname dat iedereen zich wel uitspreekt of dat grappen moeten kunnen. Zo kan er een valse consensus ontstaan, die alleen doorbroken kan worden door ongemakkelijke situaties bespreekbaar te maken, ook als omstander. Wat zeker helpt is dat we elkaar preventief open vragen stellen: wat heb jij nodig of wat vind jij prettig? Dan ontdek je hoe verschillend we zijn. Juist door oog te hebben voor deze verschillen, groeit er respect en waardering voor elkaar. En dat is precies wat we willen.’ 

Hier vind je meer informatie over het programma Sociale Veiligheid en de ondersteuning die de RUG jou kan bieden. Wil je meer weten over de rol van lokale vertrouwenspersonen, kijk dan hier.