Transitie naar waterstof
Groene waterstof is een veelbelovende technologie met weinig uitstoot en brede toepassingen, bijvoorbeeld in de chemische industrie en als energieopslag. RUG-onderzoekers werken aan de ontwikkeling en opschaling van deze technologie.
Daarbij zijn er drempels zoals hoge kosten, infrastructuuruitdagingen en energieverliezen. Door onderzoek en samenwerking met industrie en overheid worden oplossingen verkend die bijdragen aan efficiëntere productie en toepassing, en zo de energietransitie versnellen richting een duurzamere toekomst.
Zijn we klaar voor waterstof?
De beloften van groene waterstof zijn groot: het kan dienen als ‘batterij’ voor energie-opslag, we kunnen het gebruiken in de chemische industrie, en de enige uitstoot die het oplevert is wat waterdamp. Maar helaas is het momenteel nog veel goedkoper om ‘grijze’ waterstof uit aardgas te produceren, blijkt opslag van waterstof niet eenvoudig, en is het als indirect broeikasgas toch niet zo schoon als het lijkt. Daarom is er nog veel werk aan de winkel voor wetenschappers van de Rijksuniversiteit Groningen.
Groene waterstof goedkoper maken
De techniek om op een duurzame manier waterstof uit water te winnen bestaat al ongeveer een eeuw: elektrolyse. Maar het is vooralsnog veel goedkoper om waterstof uit aardgas te maken. Daarom werken wetenschappers van de Rijksuniversiteit Groningen aan technieken om groene waterstof efficiënt, betaalbaar en schaalbaar te produceren.
Pescarmona, Morales en Kyriakou werken alle drie aan efficiëntere vormen van elektrolyse. Dat doen ze elk met een eigen benadering, want welke benadering het beste zal zijn, dat is nu nog moeilijk te zeggen. Pescarmona licht toe: ‘We zijn nu nog niet op een punt dat we kunnen zeggen: dit wordt het winnende paard. En misschien komen er wel meerdere winnaars uit de bus.’
Waterstof toepassen in de auto of op de WC
Hoogleraar Energieomzetting Aravind Purushothaman Vellayani werkt aan systemen die waterstof gebruiken om elektriciteit te produceren, bijvoorbeeld in grote fabrieken. Maar ook je auto of zelfs je toilet kunnen elektriciteit uit waterstof produceren.
Aravind: ‘De technologie is er al, maar voor commerciële toepassingen is dat nog vaak te duur. Daar ligt dus een rol voor de wetenschap: om de stap van fundamentele kennis naar toepassingen te overbruggen.’
Waterstof kruipt in kiertjes en scheurtjes en maakt materialen breekbaar
Kan waterstof in de toekomst de plaats innemen van aardgas? Los van de vraag of dat voor alle toepassingen de beste keuze is, is de infrastructuur die we nu voor transport en opslag van aardgas gebruiken niet zonder meer bruikbaar voor waterstof. Waterstof is een veel kleiner molecuul dan aardgas en zou dus gemakkelijker kunnen ontsnappen. Maar, erger nog: waterstof, hoe klein het ook is, kan grote materialen aantasten en ze zo breekbaar maken als glas.
Stel, we hebben groen waterstof weten te produceren. Met hoge efficiëntie en voor allerlei toepassingen. Maar wanneer we die waterstof willen gebruiken als ‘groene batterij’ om variabele wind- en zonne-energie in op te slaan, moeten we het wel enige tijd kunnen bewaren.
De burger kiest voor groene waterstof
De burger accepteert vooral groene waterstof, opgewekt uit volledig hernieuwbare energie, terwijl blauwe waterstof, deels geproduceerd uit fossiele brandstoffen, minder populair is. Dat blijkt uit onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen en EAWAG, gepubliceerd in Energy Research & Social Science.
De studie laat zien dat de geschiedenis van het waterstof producerende bedrijf het vertrouwen beïnvloedt. Bedrijven met ervaring in hernieuwbare energie worden betrouwbaarder geacht dan traditionele fossiele-brandstofbedrijven zoals Shell of BP.
Bij het beoordelen van waterstofprojecten kijken consumenten vooral naar duurzaamheid, ongeacht de producent.