In tune
Muzikale mensen zijn soms meer ‘in tune’ met hun tweede taal
Voor haar promotie onderzocht Nelleke Jansen of muzikale vaardigheden helpen bij het begrijpen en gebruiken van prosodie in een tweede taal. De resultaten laten zien dat muzikale vaardigheden kunnen bijdragen aan succes in het leren van een tweede taal, maar dat dit vooral geldt wanneer de eerste en tweede taal prosodisch op elkaar lijken. Kortom: muzikale mensen zijn soms meer ‘in tune’ met hun tweede taal.
Bij het leren van een tweede taal zijn niet alleen woorden en grammatica belangrijk, maar ook prosodie: de melodie en het ritme van de taal. Deze ‘muzikale’ kant van taal helpt ons om betekenis over te brengen en elkaar beter te begrijpen. Toch gebruiken talen prosodie op heel verschillende manieren. Zo gebruikt het Mandarijn-Chinees toonhoogteverschillen om woordbetekenissen te onderscheiden, terwijl talen als Nederlands en Engels toonhoogte vooral inzetten om ergens nadruk op te leggen.
In haar promotieonderzoek onderzocht Nelleke Jansen of muzikale vaardigheden helpen bij het begrijpen en gebruiken van prosodie in een tweede taal. Uit een overzichtsstudie van eerdere onderzoeksresultaten is gebleken dat mensen met betere muzikale vaardigheden doorgaans ook beter zijn in het waarnemen van spraakprosodie, vooral in een nieuwe of vreemde taal. Vervolgens onderzocht Jansen Nederlandse en Mandarijn-Chinese sprekers van het Engels als tweede taal, die deelnamen aan een muziekwaarnemingstest, een taalwaarnemingstest, en een taalproductietaak.
Nederlandse sprekers met sterke muzikale vaardigheden bleken Engelse prosodie niet alleen beter te verwerken, maar ook beter te gebruiken. Voor de Mandarijnse sprekers gold dit niet: hun muzikale vaardigheden leken geen voordeel te bieden, waarschijnlijk omdat hun eerste taal te sterk verschilt van het Engels wat betreft het gebruik van prosodie.