Terugblik Opening Academisch Jaar RUG 2026-2027

Het nieuwe academische jaar is begonnen. De RUG vierde de start daarvan tijdens de Opening Academisch Jaar 2026-2027 op 31 augustus in de Martinikerk. Centraal stond het thema ‘De universiteit in het midden van de samenleving’. We kijken terug op een inspirerende ceremonie met mooie speeches, goede discussies en een feestelijke sfeer.

De ceremonie werd naar goed gebruik voorafgegaan door het cortège van hoogleraren en besturen van studie- en studentenverenigingen.

Opening door rector magnificus Jacquelien Scherpen

Rector magnificus van de RUG Jacquelien Scherpen opende de ceremonie en hield een toespraak. Daarin vroeg ze aandacht voor de snel veranderende wereld en bijbehorende maatschappelijke problemen, van oorlog tot klimaatverandering. Scherpen reflecteerde op de rol die universiteiten hierin hebben: ‘Onze bijdrage begint bij onderzoek, onderwijs, impact en constructief denken.’ Samenwerking en innovatie zijn daarbij volgens haar cruciaal, en daarom zet de RUG al jaren in op interdisciplinariteit en transdisciplinariteit. Scherpen: ‘Juist hier in Groningen laten we zien wat mogelijk is wanneer academische nieuwsgierigheid, samenwerking en ondernemerschap bij elkaar komen. Het Noorden ontwikkelt zich van een krimpregio naar een innovatieregio die door de juiste samenwerking tot bloei komt.’

Toespraak minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap

Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Rianne Letschert was ook uitgenodigd om de aanwezigen toe te spreken. Helaas kon ze niet fysiek aanwezig zijn, maar ze nam via een livestream alsnog deel. Ze vroeg aandacht voor de vergrijzing in Nederland, en de positie van ons land en Europa ten opzichte van Azië en de Verenigde Staten. Letschert: ‘We moeten ervoor knokken om strategisch relevant te blijven.’ Daarom heeft het kabinet een Talentstrategie ontwikkeld die zich richt op vier domeinen met groeipotentie, waaronder Digitalisering en AI en Veiligheid en Weerbaarheid. Daarbij moet er meer samenwerking komen tussen onderwijssectoren en tussen universiteiten onderling. Ook moeten onderwijs en onderzoek veel meer gaan optrekken met het bedrijfsleven, en vice versa. Letschert: ‘We gaan naar een toekomst waarin we ál het talent tot zijn recht laten komen.’

Vijfdegeneratie-universiteit

Voorzitter van het College van Bestuur Jouke de Vries hield een speech over de RUG als vijfdegeneratie-universiteit: een brede en technische universiteit die haar kracht en mogelijkheden verbindt met partners, en een netwerk vormt met bedrijven en kennis- en overheidsinstellingen. De Vries: ‘De RUG onderscheidt zich door de samenwerking tussen Science & Engineering, Medische Wetenschappen en Social Sciences & Humanities.’ Daarbij moet de universiteit volgens hem wendbaar zijn om snel in te kunnen spelen op maatschappelijke ontwikkelingen. Het aantrekken van talent is ook van groot belang. De Vries: ‘Wij zijn voor het aantrekken van internationaal talent en onderschrijven de talentstrategie van de minister.’ Tegelijkertijd wil de RUG het Noorden verder versterken, niet alleen in Noord-Nederland, maar ook breder door samen te werken met Duitse universiteiten, onder meer in de nieuwe Northwest Alliance.

Dialoog, Alumnus van het Jaar en GUF-100-winnares

Naast deze speeches voerden Peter Wennink (oud-CEO van ASML en auteur van het Rapport Wennink) en econoom Robert Inklaar (RUG) onder moderatie van onderzoeker Brenda Mathijssen (RUG) een dialoog. Daarin doken ze nader in op het Rapport Wennink, waarin wordt gepleit voor grootschalige investeringen in kennis en talent. Ook bespraken zij hoe mensen kunnen floreren in een samenleving waarin productiviteit een speerpunt is.

Middelbareschooldocent klassieke talen Ninah Tiemersma ontving de Alumnus van het Jaar award. Zij sprak zich uit hoe belangrijk het is dat leerlingen zich gezien voelen in het onderwijs: ‘Elk schoolvak heeft aanknopingspunten om belangrijke thema’s die een grote rol spelen in de belevingswereld van onze jongeren, een plek te geven binnen de vaklessen.’ GUF-100-winnares Isabella Martinez hield een korte toespraak.

De ceremonie werd muzikaal begeleid door prijswinnend popkoor Bladgoud en organist Auke de Boer.

We danken iedereen voor hun aanwezigheid en kijken uit naar het nieuwe academische jaar!

De speeches

Hieronder staat een overzicht van de volledige speeches die zijn gegeven tijdens de Opening Academisch Jaar 2026-2027. Dit overzicht wordt nog aangevuld met meer speeches en vertalingen:

• Speech rector magnificus Jacquelien Scherpen.
• Speech voorzitter van het College van Bestuur Jouke de Vries.
• Speech Alumnus van het Jaar Ninah Tiemersma.

Foto's

Fotograaf Pjotr Wiese maakte foto's tijdens de ceremonie. Deze zullen verschijnen op zijn website. Ook verschijnt hier zo spoedig mogelijk een overzicht van ankele foto's.