Preschoolers, parents, and picture books
Kleuters, ouders en prentenboeken
Jonge kinderen hebben regelmatig lichamelijke klachten, zoals buikpijn of een schaafwond. Hoe zij hiermee om leren gaan kan bijdragen aan de vorming van hun ideeën en gedrag rond gezondheid en ziekte later in hun leven. Dit kan omschreven worden als ziektebenadering: hoe iemand klachten herkent, inschat, erover praat en hulp zoekt. Ouders spelen hierin een grote rol, omdat jonge kinderen leren van de reacties van hun ouders. Zo worden ziektebenaderingen tussen generaties doorgegeven.
In deze studie van Sterre van der Ziel zijn kleuters onderzocht, omdat over ziektebenaderingen op deze leeftijd relatief weinig bekend is. Hiervoor werden interviews gebruikt met zowel kinderen als volwassenen, vragenlijsten, observaties en prentenboeken over lichamelijke klachten. Kleuters konden goed over hun ziektebenadering praten, dachten na over de oorzaak, schatten de ernst in en gaven aan dat ze hun ouders nodig hadden. Professionals leken kleuters te onderschatten in hun ideeën over klachten, maar gaven ook het belang van ouders aan. Ouders werden geobserveerd tijdens kleutervaccinaties, waarbij het troostgedrag van ouders samenhing met hoeveel pijn het kind rapporteerde. Daarnaast werden meetinstrumenten ontwikkeld en geëvalueerd om ziektebenaderingen bij kleuters en hun ouders beter in kaart te brengen. Tot slot bleek uit interviews met volwassenen dat reacties op lichamelijke klachten op te delen zijn in invoelend, praktisch of minimaliserend, waarbij invoelende en praktische reacties vaker positief werden beschreven.
Kortom, ervaringen met klachten in de vroege jeugd zijn leerervaringen, waarbij ouders een belangrijke rol spelen. Inzicht in deze processen maakt dat we gezinnen in de toekomst beter kunnen ondersteunen bij het ontwikkelen van een helpende ziektebenadering.