Skip to ContentSkip to Navigation
Onderdeel van Rijksuniversiteit Groningen
Science LinXScience LinX nieuws

ALMA vindt sterrenstof

07 januari 2014

In het hart van een recente supernova heeft de radiotelescoop ALMA (Atacama Large Millimeter/submillimeter Array) een dichte stofwolk ontdekt. Dit bevestigt het vermoeden van sterrenkundigen dat het stof waar nieuwe sterren uit ontstaan ooit is ontstaan door de explosie van een oude ster.

ALMA doet waarnemingen op verschillende frequentiebanden. De detectoren voor Band 9, die ook voor het onderzoek zijn gebruikt, werden ontwikkeld en gebouwd door SRON in Groningen, in samenwerking met sterrenkundigen van het Kapteyn Instituut voor sterrenkunde van de RUG

Met ALMA is het restant van een supernova die in 1987 is waargenomen in detail bestudeerd. De supernova (met de naam SN 1987a) betreft een ster in de Grote Magelhaense wolk, een sterrenstelsel vlak bij onze eigen Melkweg. De afstand tot de geëxplodeerde ster is 168.000 lichtjaar.

ALMA kan koud stof goed zien. Op de jaarlijkse conferentie van de American Astronomical Society presenteerden onderzoekers deze week beelden. Die laten een enorme stofwolk zien (rood) met daar omheen (in groen en blauw) de schokgolf die de explosie heeft veroorzaakt.

Vermoedelijk zal de schokgolf uiteindelijk botsen met stof dat eerder door de stervende ster is uitgestoten en dan deels terugkaatsen. Daarbij kan de terugkerende schokgolf een deel van het stof, dat onder meer bestaat uit koolmonoxide en siliciummonoxide, weer uit elkaar blazen.

De waarneming van ALMA volgde op eerdere observaties gedaan met de Herschel satelliet, waarvoor SRON Groningen ook een instrument bouwde.

De resultaten van dit onderzoek worden binnenkort gepubliceerd in het tijdschrift Astrophysical Journal Letters, een preprint is nu al beschikbaar.

Zie ook het persbericht van de ESO.

Beelden van ALMA (links), met stof in rood en de schokgolf in blauw/groen. Rechts een 'artists impression' van het supernova restant.
Beelden van ALMA (links), met stof in rood en de schokgolf in blauw/groen. Rechts een 'artists impression' van het supernova restant.
Laatst gewijzigd:14 november 2017 14:55
printOok beschikbaar in het: English

Meer nieuws

  • 11 september 2018

    Van Klokhuis-vraag naar Veni-subsidie

    Als kind was Jorrig Vogels al gefascineerd door taal en vergeleek hij de verschillende woorden voor ingrediënten op verpakkingen. Een jaar terug sleepte de taalonderzoeker een Veni-beurs in de wacht. ‘Taal heeft iets telepathisch: het beeld dat ík in...

  • 07 september 2018

    Constructief overleg – gezamenlijke overeenkomst

    Na een intensief en constructief gesprek met de actievoerende studenten van studentenpartij DAG en ROOD (jongeren SP) is donderdagavond een gezamenlijke overeenkomst bereikt op vier punten, vooral gericht op de lange termijn.

  • 04 september 2018

    Weg met die systeemplafonds

    Als Zuidlarens jongetje vond hij al die oude gebouwen in de stad Groningen maar niks. De interesse in historische panden kwam pas later, tijdens zijn studie Bouwkunde. Als bouwkundige is René Bosscher nu verantwoordelijk voor de buitenkant van de gebouwen...