Skip to ContentSkip to Navigation
Onderdeel van Rijksuniversiteit Groningen
Science LinXScience LinX nieuws

ALMA vindt sterrenstof

07 januari 2014

In het hart van een recente supernova heeft de radiotelescoop ALMA (Atacama Large Millimeter/submillimeter Array) een dichte stofwolk ontdekt. Dit bevestigt het vermoeden van sterrenkundigen dat het stof waar nieuwe sterren uit ontstaan ooit is ontstaan door de explosie van een oude ster.

ALMA doet waarnemingen op verschillende frequentiebanden. De detectoren voor Band 9, die ook voor het onderzoek zijn gebruikt, werden ontwikkeld en gebouwd door SRON in Groningen, in samenwerking met sterrenkundigen van het Kapteyn Instituut voor sterrenkunde van de RUG

Met ALMA is het restant van een supernova die in 1987 is waargenomen in detail bestudeerd. De supernova (met de naam SN 1987a) betreft een ster in de Grote Magelhaense wolk, een sterrenstelsel vlak bij onze eigen Melkweg. De afstand tot de geëxplodeerde ster is 168.000 lichtjaar.

ALMA kan koud stof goed zien. Op de jaarlijkse conferentie van de American Astronomical Society presenteerden onderzoekers deze week beelden. Die laten een enorme stofwolk zien (rood) met daar omheen (in groen en blauw) de schokgolf die de explosie heeft veroorzaakt.

Vermoedelijk zal de schokgolf uiteindelijk botsen met stof dat eerder door de stervende ster is uitgestoten en dan deels terugkaatsen. Daarbij kan de terugkerende schokgolf een deel van het stof, dat onder meer bestaat uit koolmonoxide en siliciummonoxide, weer uit elkaar blazen.

De waarneming van ALMA volgde op eerdere observaties gedaan met de Herschel satelliet, waarvoor SRON Groningen ook een instrument bouwde.

De resultaten van dit onderzoek worden binnenkort gepubliceerd in het tijdschrift Astrophysical Journal Letters, een preprint is nu al beschikbaar.

Zie ook het persbericht van de ESO.

Beelden van ALMA (links), met stof in rood en de schokgolf in blauw/groen. Rechts een 'artists impression' van het supernova restant.
Beelden van ALMA (links), met stof in rood en de schokgolf in blauw/groen. Rechts een 'artists impression' van het supernova restant.
Laatst gewijzigd:14 november 2017 14:55

Meer nieuws

  • 15 november 2018

    Keuzegids 2019: RUG-opleidingen constant in de Nederlandse top

    Tien bacheloropleidingen aan de Rijksuniversiteit Groningen (RUG) krijgen dit jaar van de Keuzegids Universiteiten het kwaliteitszegel Topopleiding, waarmee ze tot de top van het Nederlandse wetenschappelijke onderwijs behoren. In de categorie ‘Brede...

  • 12 november 2018

    Symposium 'Gaswinning, aardbevingen en wat nu?' op 15 november a.s.

    Het Groninger Universiteitsfonds (GUF) bestaat dit jaar 125 jaar. Tijdens een speciaal symposium met de titel ‘Gaswinning, aardbevingen en wat nu?’ op donderdag 15 november 2018, wordt daarom de 'Ubbo Emmiuspenning voor bijzondere maatschappelijke verdiensten'...

  • 06 november 2018

    Groningen blijft in trek bij Nederlandse en internationale studenten

    De Rijksuniversiteit Groningen telt per 1 november 2018 31.115 studenten met een ‘actieve eerste inschrijving’ voor een bachelor of masteropleiding. Dit is een stijging van 4,6% ten opzichte van 2017.Het totale aantal studenten dat ingeschreven is aan...