Hoe toegankelijk is de muziekindustrie echt?

Hoe wordt queer zichtbaar in de live muziekindustrie? In hoeverre bepaalt gender je kansen in de muziekinsdustrie en talentontwikkeling? En wanneer is een festival of podium echt toegankelijk? De praktijk leert dat er nog veel kan worden verbeterd. Reden voor de RIjksuniversiteit Groningen (RUG), de Gemeente Groningen, ESNS en Stichting GROENN en andere partners om hier bij stil te staan. Doel: knelpunten vaststellen en oplossingen bedenken tijdens een kennismiddag Inclusiviteit en toegankelijkheid binnen de Noordelijke live muziekindustrie.

Inclusiviteit en toegankelijkheid zijn belangrijke thema’s binnen de culturele sector. Veel organisaties geven aan deze zaken belangrijk te vinden, maar het in de praktijk brengen blijft vaak ingewikkeld. Hoe komt dat? En wat is er nodig om dit te veranderen? Kortom: hoe zorgen we voor een inclusieve en toegankelijke muziekscene in Noord-Nederland? Belangrijke partners uit de livemuziek sector, beleidsmakers en academici slaan de handen ineen om zich over deze vragen te buigen.

Making music happen

Chris Tonelli is universitair docent Populaire Muziek aan de Rijksuniversiteit Groningen en inhoudelijk betrokken bij de organisatie. ‘Met deze kennismiddag willen we iedereen bereiken die een rol speelt in de muziekindustrie in het noorden. Of je nu maker bent, een opnamestudio hebt, een eigen label runt of beleidsmaker bent. En we kijken kijken verder dan alleen de professionals, want actieve vrijwilligers spelen een grote rol in de muziekindustrie. Daarom richten we ons op everyone who makes music happen.’

De inclusieve muziekindustrie

Inclusiviteit gaat niet alleen over wie er op een podium staat. Het gaat ook over wie toegang heeft tot talentontwikkelingen, subsidies, professionele netwerken en plekken om muziek te maken. Verder gaat het over de toegankelijkheid van festivals en podia. En over de vraag wie mee kan praten en beslissen over de toekomst van de sector.

En dat heeft gevolgen voor onder meer de representatie en queer zichtbaarheid binnen de internationale muziekindustrie. Zo onderzoekt RUG-promovendus Marjan Wynia - die ook een break out sessie zal leiden - de manier waarop gender doorwerkt in de Nederlandse muziekindustrie. Daarbij kijkt zij specifiek naar hoe besluitvorming tot stand komt onder leidinggevende posities en hoe artistiek talent wordt beoordeeld.

Machtsverhoudingen in de muziekindustrie

Veranderingen doorvoeren in de muziekindustrie blijkt lastig. Onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen laat bijvoorbeeld zien hoe bestaande netwerken, gewoontes en machtsverhoudingen bepalend kunnen zijn voor wie kansen krijgt en wie moeite heeft om voet aan de grond te krijgen. Tonelli liet met zijn onderzoek al zien dat bij de programmering niet alleen kwaliteit en populariteit een rol spelen, maar ook bestaande professionele en persoonlijke netwerken. Onderzoek van masterstudenten van de opleiding Popular Music and Sonic Cultures heeft reeds aangetoond dat beslissingen rond de programmering niet alleen worden beïnvloed door kwaliteit en populariteit, maar ook door bestaande professionele en persoonlijke netwerken.

Ervaringen uit de praktijk

Tijdens de kennismiddag wordt ook nadrukkelijk stilgestaan bij ervaringen van mensen die dagelijks in de sector werken. ESNS heeft bijvoorbeeld veel ervaring met diversiteit, gelijkwaardigheid, inclusie en toegankelijkheid binnen de internationale muzieksector. Stichting GROENN houdt zich onder andere bezig met sociale toegankelijkheid binnen de culturele sector. Maar ook het vrouwenplatform Collective RIOT - die werkt aan meer ruimte voor vrouwelijke makers in de elektronische muziek - en Bevrijdingsfestival Groningen brengen ervaringen mee rond programmering en publieksbereik.

Van knelpunt naar verandering

Tijdens de kennismiddag gaan onderzoekers van de RUG en professionals en vrijwilligers uit de muzieksector rechtstreeks met elkaar in gesprek. Wetenschappelijke inzichten worden naast ervaringen uit de dagelijkse praktijk gelegd: wat weten we al, waar zitten nog blinde vlekken en welke oplossingen werken daadwerkelijk? Zo ontstaat een gesprek waarin niet alleen knelpunten worden benoemd, maar waarin wetenschap en muziekpraktijk elkaar ook kunnen uitdagen en van elkaar kunnen leren.

De organisatoren van de kennismiddag rond Inclusivity and Accessibility in the Northern Live Music Industry werken aan concrete en praktische doelen. Tonelli: ‘Door ervaringen te delen, willen we precies in kaart brengen waar problemen ontstaan, hoe we die kunnen oplossen en wat daarvoor nodig is. Ook hopen we nieuwe partners te betrekken bij onze samenwerkingsverbanden op onderzoeksgebied.’

• Wat: Kennismiddag inclusiviteit in de live muziekindustrie
• Wanneer: Vrijdag 2 oktober 2026, 14.00–17.00 uur
• Waar: Harmoniegebouw, Oude Kijk in ’t Jatstraat 26, Groningen
• Taal: Engels
• Deelname: gratis

Aansluitend borrel en live muziek tot 18.00 uur.
Klik hier voor het programma en een overzicht van de sprekers.