Lessen in oorlog en vrede uit de Franse geschiedenis

Hoe moet geleden onrecht rechtgezet worden? Wat is de beste manier om na een burgeroorlog weer samen te leven? De jaarlijkse conferentie van de Society for the Study of French History (SSFH) buigt zich over deze vragen. Dit jaar vindt de conferentie plaats aan de RUG. Meer dan 75 historici vanuit de hele wereld geven presentaties waarin ze uitleggen hoe mensen in het verleden met deze kwesties omgingen.

Conflicten zijn van alle tijden, van kleine meningsverschillen tot verwoestende burgeroorlogen. Maar wat kunnen we leren van het verleden als het gaat om het oplossen van zulke conflicten? Van dinsdag 30 juni t/m donderdag 2 juli treffen vooraanstaande sprekers en onderzoekers vanuit de hele wereld elkaar in Groningen voor een internationaal congres over oorlog en vrede.

Dit jaarlijkse treffen onder vlag van de SSFH vindt normaal plaats in het Verenigd Koninkrijk, maar wordt dit jaar georganiseerd door RUG-onderzoekers David van der Linden, Sasha Goldstein, Rachel White en Francesco Buscemi. Van der Linden: ‘Omdat we ons alle vier bezighouden met Franse geschiedenis, is het eigenlijk heel logisch dat deze editie in Groningen plaatsvindt.’

Vrede en rechtvaardigheid

De geschiedenis van Frankrijk leent zich - helaas - uitstekend voor een studie naar oorlog, verzoening en vrede. Van der Linden: ‘Het land kent een lange geschiedenis met revoluties, oorlogen, dekolonisatie en democratische hervormingen. Dat maakt het een uniek laboratorium voor het onderzoeken van de wisselwerking tussen vrede en rechtvaardigheid.’

Het studiemateriaal is omvangrijk. Van de oproep tot de heilige oorlog door de kruisvaarders tot de vredesinitiatieven na de Franse godsdienstoorlogen, en van de radicale herdefiniëring van het burgerschap tijdens de Franse Revolutie tot de wederopbouw van de Republiek na de Tweede Wereldoorlog. Maar uit ook de bloedige Algerijnse Onafhankelijkheidsoorlog en de beladen erfenis daarvan of de moderne bewegingen voor sociale gelijkheid en milieurechtvaardigheid zijn lessen te leren.

Verzoening

Door zich op deze thema's te richten, wil deze conferentie de mechanismen onderzoeken waarmee samenlevingen hebben geprobeerd het onrecht uit het verleden te herstellen en toekomstige conflicten te voorkomen. Want één ding is zeker: de Franse geschiedenis biedt ruim en overtuigend bewijs van hoe mensen geweld bestrijden, verzoening bewerkstelligen en strijden voor sociale rechtvaardigheid.

David van der Linden doceert vroegmoderne geschiedenis aan de RUG. Eerder ontwikkelde hij ‘Vijanden verzoenen’, een lespakket waarin leerlingen uit groep 6, 7 en 8 actief op onderzoek uitgaan. Ze ontdekken hoe samenlevingen omgaan met spanningen en verzoening na een conflict. Ook leren ze, aan de hand van historische en actuele casussen, nadenken over rechtvaardigheid, samenwerking en het maken van keuzes.
Informatie over het jaarlijkse congres van de Society for the Study of French History.

In maart dit jaar werd David van der Linden in een podcast van de Universiteit van Nederland geïnterviewd over het vinden van manieren om samen verder te leven na een periode van geweld. Klik hier voor de podcast 'Hoe sluit je écht vrede na oorlog'.