Waarom de GTA VI-release óók voor niet-gamers belangrijk is
Op 19 november is de nieuwe release van het GTA VI. Games vormen inmiddels een van de grootste, zo niet dé grootste media-industrie ter wereld. Een nieuw spel, zoals het langverwachte GTA VI, verkoopt in de eerste week vaak meer dan een dozijn Harry Potter- of Marvel-films ineen. Universitair docent Lars de Wildt staat stil bij de impact van deze game.
Als De Wildt in zijn sociale kringen vraagt wie er weleens een game speelt, lijkt haast niemand dat te doen. En toch lijkt iedereen gehoord te hebben dat ‘GTA zes’ eraan komt – de zesde Grand Theft Auto-game. Op dinsdag 10 November sprak De Wildt, samen met Len Maessen en Max Birk hierover, op een KNAW-evenement rond GTA VI. Op basis daarvan benoemt hij vier redenen die een computerspel als GTA VI zo monumentaal maken, en waarom dat óók belangrijk is voor mensen die normaliter niet gamen.

De Wildt: 'Ten eerste is er simpelweg lang op gewacht, en lang aan gewerkt. Dertien(!) jaar na de vorige game in de reeks, zal GTA VI het resultaat vormen van jaren arbeid, door duizenden vakmensen, met een budget van ruim een miljard euro.' Ter vergelijking: de gemiddelde Star Wars- of Marvel-kaskraker kost minder dan de helft, en duurt 2 à 3 jaar om te maken.
'Wat we daar doorgaans voor terugkrijgen is pure, ambachtelijke inhoud. GTA staat sinds 1997 bekend om grote werelden – de kaart van deel zes is ongeveer zo groot als de kaart van Liechtenstein – meeslepende verhaallijnen, en vooral scherpe satire op hedendaags Amerika.'
Nostalgie
Als tweede noemt De Wildt de doelgroep. Die is sinds 1997 alleen maar groter geworden. Veel mensen die in hun puberteit of studententijd de voorgaande GTA’s speelden, zullen nu uit nostalgische overwegingen weer eens tijd maken. 'Daarmee boort GTA VI simpelweg een gigantisch, wereldwijd publiek aan: veel werkgevers zullen rekening moeten houden met een golf aan vakantie- of ziekteverlof, en veel kinderen zullen onverwacht een Playstation of Xbox van Sinterklaas krijgen – die meteen gretig door hun ouders zal worden geïnstalleerd.'
Wat in vorige GTA’s nog overdreven belachelijk leek, is nu schering en inslag geworden: populistische politici, imperialistische oorlogszucht, dehumanisering van immigranten, de opioïdencrisis en de verspreiding van complotdenken.
Scherpe satire
Ten derde is dat oogmerk, die scherpe satire, in de afgelopen jaren spannender en belangrijker geworden. 'De GTA-spellen staan er sinds het begin om bekend dat ze bomvol sociaal commentaar zitten', legt De Wildt uit. 'Op de autoradio’s, televisieschermen, reclameborden, en de gesprekken in de digitale straten van GTA wordt het Amerikaanse politieke en culturele landschap op alle manieren belachelijk gemaakt. De serie is ooit verzonnen door een groep Schotten, uit het overwegend linkse Dundee, die van die satire hun handelsmerk heeft gemaakt.'
En juist dat laatste is belangrijk. Want hoeveel is het Amerikaanse politieke en culturele landschap niet verschoven in de afgelopen dertien jaar? De Wildt: 'Veel van wat in vorige GTA’s nog overdreven belachelijk leek, is nu schering en inslag geworden: populistische politici, imperialistische oorlogszucht, dehumanisering van immigranten, de opioïdencrisis, de verspreiding van complotdenken, en de invloed van sociale media. De vraag is niet of GTA VI de beloftes van een prachtige wereld en boeiende verhaallijnen zal inlossen, maar hoe satire er in 2026 nog uitziet in de grootste media-release in jaren.'
Meer nieuws
-
29 oktober 2026
Opinie | De gebroken macht herstellen
-
26 oktober 2026
Trump als Koning Midas