Where ancestors met angels
De interactie rond zendingsposten in Rwanda
Marc Engelen heeft aan de hand van de lokale geschiedenis van zendingsposten in Rwanda tussen 1896 en 1931 de interactie en wederzijdse culturele beïnvloeding onderzocht tussen verschillende actoren in en rond deze posten. Engelen toont in zijn onderzoek aan dat de verschillende actoren, in en rondom de zendingsposten, in hun streven naar wederzijds begrip en coëxistentie werden beïnvloed door lokale, regionale en transnationale ontwikkelingen. Tegelijkertijd hadden hun lokale interacties een uitwerking op regionaal en transnationaal niveau.
Vanaf het begin van de twintigste eeuw vestigden katholieke en protestantse zendingsgenootschappen zich in het Rwandese koninkrijk. Over de activiteiten van deze missionarissen en de koloniale context waarin zij opereerden is veel gepubliceerd. Hun culturele impact bleef echter tot dusver onderbelicht. Engelen introduceert met zijn onderzoek een innovatieve methode om de aard en reikwijdte van culturele verwikkelingen te analyseren en biedt een vernieuwend perspectief op de zendings- en koloniale geschiedenis van Rwanda.
Geïnspireerd door Clifford Geertz’ methodologie van thick description hanteert Engelen in zijn onderzoek een kwalitatieve analyse van primaire bronnen, zoals dagboeken, tijdschriften en rapporten van missionarissen. Hiermee wordt de culturele uitwisseling die de zendingsgenootschappen teweegbrachten ontrafeld. Deze historisch-antropologische benadering overstijgt institutionele perspectieven zoals de narratieven van missieorganisaties en koloniale besturen en maakt de culturele overdracht inzichtelijk. Er wordt beschreven hoe de wisselwerking van culturele waarden en gewoonten de inrichting van de ruimte bepaalde, en hoe die ruimte op haar beurt de ervaringen en interacties van de betrokken actoren vormgaf.