Skip to ContentSkip to Navigation
Part of University of Groningen
Science LinXScience Linx News

Masterclass over de geuren van de liefde

26 februari 2013
feromonenspray
feromonenspray

De Science LinX Masterclass van 14 februari ging over de liefde. Scholieren kregen een college over feromonen en maakten zelf geurstoffen.

Op Valentijnsdag zijn parfum en aftershave populaire cadeaus. Mensen vinden het belangrijk om lekker te ruiken, en een vieze zweetgeur is vaak een afknapper. Maar wij zijn niet de enigen die reageren op geur. Hoe mensen, dieren en planten gebruik maken van geur legt professor Wittko Francke, hoogleraar chemie aan de universiteit van Hamburg, uit tijdens het introductiecollege voor de Masterclass Feromonen voor VWO 5 scholieren van het Stellingwerfcollege en Praedinius Gymnasium.

Maar eerst een klein proefje. Misschien heb je er wel eens van gehoord, feromonensprays. Je hebt ze voor mannen en vrouwen en als je ze draagt, wordt je onweerstaanbaar voor het andere geslacht. Want in de sprays zitten feromonen, signaalmoleculen die boodschappen overbrengen tussen en binnen soorten. In dit geval is de boodschap dat de drager van de feromonenspray erg aantrekkelijk is.

En werkt dat ook? Een paar mannelijke en vrouwelijke proefpersonen krijgen de feromonensprays op hun polsen gespoten. Enkele vrijwilligers ruiken vervolgens en zeggen welke geur zij het lekkerst vinden. De spray die vrouwen horen te dragen om mannen aan te trekken is het populairst, zelfs onder de vrouwen. Blijkbaar klopt er toch iets niet aan die feromonensprays.

Zelf geurstoffen maken
Zelf geurstoffen maken

Volgens Francke zijn die feromonensprays onzin. Er zitten ten eerste weinig feromonen in, ten tweede zitten er allerlei andere geuren in en ten derde kunnen mensen die feromonen erg slecht ruiken.

Na dit introductiecollege gaan de leerlingen zelf aan de slag in een scheikundelab. Zij gaan in duo’s een ester maken, een stof die veel wordt gebruikt als geur-, kleur- en smaakstof in ons eten en drinken. Een ester ontstaat uit een zuur en een alcohol. In dit geval gebruiken we azijnzuur, maar er zijn drie verschillende alcoholen. Het is even prutsen om de opstelling goed op te zetten in de zuurkast, maar al snel worden alle zuur-alcoholmengsels verwarmd met een zandbad.

Na 20 minuten kunnen de leerlingen hun nieuwe ester uit de zuurkast halen en eraan ruiken. De ene ruikt meer naar banaan, de ander naar nagellak. En dat terwijl de moleculen die erin zitten niet eens zoveel van elkaar verschillen qua uiterlijk. Zelfs de esters die gemaakt zijn uit dezelfde alcoholen ruiken een beetje anders.

De volgende Masterclass 'Van idee naar 3D' is op donderdag 21 maart en gaat over wiskundig ontwerpen. Geef je op via sciencelinx@rug.nl

Verslag Glenda Vasse

Laatst gewijzigd:21 december 2018 10:13

Meer nieuws

  • 23 september 2019

    Standup Economics: RUG-experts en comedians samen op het podium | 6 oktober

    Het Financieele Dagblad en Comedy Central presenteren in samenwerking met het Akkoord van Groningen op zondag 6 oktober de eerste editie van Standup Economics, het festival waar economie en comedy samen komen. Op verschillende podia in onze binnenstad...

  • 20 september 2019

    Start van MOSAiC - de grootste poolonderzoeksexpeditie ooit

    Na tien jaar voorbereiding is het eindelijk zover: op de avond van 20 september vertrekt de Duitse ijsbreker Polarstern uit de Noorse havenstad Tromsø. Onder begeleiding van de Russische ijsbreker Akademik Fedorov zet hij koers naar de centrale Noordelijke...

  • 20 september 2019

    Imagining Science

    Noorderlicht en de Rijksuniversiteit Groningen (RUG) continueren hun samenwerking in de reeks ‘Imagining Science’. Daarin krijgt een fotograaf de opdracht om een wetenschappelijk onderzoeksveld te verbeelden in relatie tot het Noorderlicht festivalthema...