Jonas Bornemann krijgt de Gratama Wetenschapsprijs voor onderzoek naar het Europese migratierecht

De Gratama Wetenschapsprijs 2026 gaat naar Jonas Bornemann. Zijn onderzoek bevindt zich in een van de meest omstreden rechtsgebieden: het Europese migratierecht. Sinds hij zich acht jaar geleden vastbeet in dit onderwerp, zag hij het asielbeleid ingrijpend veranderen.

Zo ziet hij steeds meer EU-maatregelen om migratie terug te dringen, zoals terugkeerhubs in landen buiten de EU en ruimere bevoegdheden voor bijvoorbeeld detentie, het doorzoeken van woningen of het in beslag nemen van telefoons en gegevens.

‘Fundamentele rechten van nieuwkomers worden ingeperkt’

Deze ontwikkeling heeft verstrekkende gevolgen voor de bescherming van fundamentele rechten van migranten, maar ook voor de constitutionele balans binnen de Europese rechtsorde. “Veiligheid staat voorop en de rechten van nieuwkomers worden ingeperkt”, zo zei hij onlangs in een interview in Dagblad van het Noorden.

Bornemann verkent de juridische grenzen van deze restrictieve hervormingen en analyseert hoe veranderingen in bestuurlijke praktijk doorwerken in de rechtsbescherming van individuen.

Onderzoek met impact

De jury van de Gratamaprijs roemt de maatschappelijke impact van zijn onderzoek. Als lid van de Commissie Meijers adviseert hij over het Europees migratierecht. Het Hof van Justitie van de Europese Unie en nationale rechters verwijzen geregeld naar zijn werk. Zijn onderzoek wordt opgepikt door internationale en nationale media. En hij mengt zich in het publieke debat. Zo sprak hij zich uit over migratiemaatregelen van de regering Orban en over de gevolgen van de visumliberalisering tussen de EU en de VS.

Gratama Wetenschapsprijs

De Gratama Wetenschapsprijs is bedoeld als aanmoediging voor jonge, veelbelovende en actieve wetenschappers die zich onderscheiden met vernieuwend, spraakmakend en maatschappelijk relevant onderzoek. Om het jaar wordt de prijs toegekend aan een medewerker van de Rijksuniversiteit Groningen en de Universiteit Leiden. Dit jaar was Groningen aan de beurt. Bornemann kreeg de prijs van 20.000 euro uit handen van Reinier Gratama, voorzitter van het bestuur van de Gratamastichting.

De andere genomineerden, Jana Holthöwer van de faculteit economie en bedrijfskunde en Xin Sun van de faculty of Science and Engineering kregen ieder 2500 euro.

Prijzengeld

Bornemann wil het prijzengeld gebruiken voor een workshop over de juridische mechanismen die een restrictiever migratiebeleid mogelijk maken. ‘’Ik wil deskundigen op dit gebied naar Groningen halen en naar aanleiding van de bijeenkomst een speciale uitgave maken voor een toonaangevend tijdschrift op dit gebied.” Daarnaast wil hij drie maanden onderzoek doen bij een andere universiteit.

Video

Kijk hier de video over zijn onderzoek.