Skip to ContentSkip to Navigation
Over onsNieuws en agendaNieuwsberichten

Anderhalve eeuw economieonderwijs in Nederland, 1863-2012. Biografie van een schoolvak

10 januari 2013

Promotie: dhr. G.F. Gorter, 11.00 uur, Academiegebouw, Broerstraat 5, Groningen

Proefschrift: Anderhalve eeuw economieonderwijs in Nederland, 1863-2012. Biografie van een schoolvak

Promotor(s): prof.dr. J.J.H. Dekker

Faculteit: Gedrags- en Maatschappijwetenschappen

Economieonderwijs duidelijk maatschappelijk georiënteerd

Gerrit Gorter onderzocht in hoeverre bepaalde vormingsidealen terugkeren in het Nederlandse economieonderwijs gedurende de afgelopen anderhalve eeuw. Hij concludeert dat het economieonderwijs steeds georiënteerd is geweest op de achterliggende vakwetenschap, een duidelijk maatschappelijke oriëntatie kent en dat een leerlinggerichte oriëntatie niet eerder dan de laatste dertig jaar urgentie kreeg.

De geboorte van het vak economie in het voortgezet onderwijs vond plaats in 1863. In dat jaar verscheen het vak staathuishoudkunde, zoals economie destijds genoemd werd, op het rooster van een nieuw schooltype, de Hogere Burgerschool. In deze studie worden de wederwaardigheden van het vak economie vanaf 1863 gevolgd, waarbij de nadruk valt op de inhoudelijke ontwikkeling van het vak. De leidraad bij het onderzoek wordt gevormd door een drietal mogelijke vormingsidealen: het economieonderwijs kan zich ten doel stellen een inleiding te bieden in de economische wetenschap, het kan leerlingen een voorbereiding willen geven op het toekomstig participeren in de samenleving of het kan proberen dichtbij de leerling te blijven door zijn of haar ervaringen en vragen als uitgangspunt te nemen.

Het onderzoek vindt plaats op twee niveaus, op dat van de discussies over het vak economie en op dat van het feitelijk economieonderwijs. Uit de discussies over het vak blijkt een aanvankelijke scepsis die rond 1930 slechts moeizaam overwonnen wordt. Opvallend is de heftige richtingenstrijd die rond 1975 losbrak en die geïnterpreteerd kan worden als een conflict tussen vormingsidealen. Wat het feitelijk economieonderwijs betreft wordt vooral gekeken naar de leidende economiemethodes. Deze vormen de enige bron die voor de hele periode van anderhalve eeuw ter beschikking staat. Het onderzoek naar de methodes concentreert zich op de vraag welke (combinatie van) vormingsidealen karakteristiek is voor de methodes uit een bepaalde periode.

Gerrit Gorter (Weesp, 1949) studeerde economie in Tilburg. Hij deed zijn promotieonderzoek in zijn eigen tijd.

Laatst gewijzigd:15 september 2017 15:43

Meer nieuws

  • 16 oktober 2018

    Digital Society Conferentie Nederlandse universiteiten

    De digitale informatietechnologie dringt steeds dieper door in onze samenleving. Daarom organiseren de veertien Nederlandse universiteiten, verenigd in de VSNU, op dinsdag 27 november de internationale Digital Society Conference in de Rijtuigenloods...

  • 09 oktober 2018

    Wat de wereld écht moet weten over leiderschap

    ‘Weet jij hoe vaak organisaties een verkeerde leider selecteren?’, vraagt Janka Stoker. ‘Volgens recent onderzoek van Gallup gebeurt dat in maar liefst 82% van de gevallen! Deze leiders werden vaak gekozen omdat ze toevallig uitblonken in hun vorige,...

  • 02 oktober 2018

    Peter van Kampen over de samenwerking met Duitse instellingen

    Op slechts 50 kilometer afstand ten oosten van Groningen bevindt zich de vierde grootste economie ter wereld. Hoewel de fysieke grens met Duitsland weinig meer voorstelt, zijn er mentale drempels waardoor de samenwerking van Nederlandse bedrijven met...