J.A. (Jet) Oosterheert

Dicht de kloof

In het onderzoek ‘Dicht de kloof’ kijken we naar hoe poëzie kan worden ingezet bij leerlingen in groep 8 (basisonderwijs) en klas 1 (voortgezet onderwijs), zodat wordt bijgedragen aan de brede ontwikkeling van leerlingen.  

Fiftyfifty

Veel mensen hebben weinig geld.
Weinig mensen hebben veel geld.
 
Wat is het toch mooi
verdeeld in de wereld.

Met bovenstaand gedicht van Erik van Os uit 'Applaus voor mijn vinger', (p. 44, 2022) zou een leerkracht met leerlingen kunnen kijken naar de betekenis van 'Fiftyfifty'. De leerkracht zou het kunnen hebben over de schrijfwijze van 'Fiftyfifty' en over gelijk rijm. Met dit gedicht zou een leerkracht ook andere vragen kunnen stellen als "Wat doet dit gedicht met jou?", "Waarom staat er 'mooi verdeeld'?" en "Welk woord zou jij op de plek van 'mooi' zetten?" Vaak weten leerkrachten niet hoe ze poëzie moeten inzetten in de klas. Dit terwijl poëzie uitstekend bij kan dragen aan de ontwikkeling van leerlingen; in het bijzonder aan hun taalvaardigheid.

De taalvaardigheid van leerlingen is de laatste jaren sterk achteruitgegaan. Daarom heeft Stichting Leerplanontwikkeling (SLO) nieuwe doelen opgesteld voor het basisonderwijs en voortgezet onderwijs. Deze doelen zorgen voor meer samenhang tussen vakken en versterken doorlopende leerlijnen. Daarnaast ligt de nadruk op diep lezen en krijgt literatuur een grotere en duidelijkere rol. Ook is poëzie hierin verankerd.

Poëzie kan een waardevol middel zijn om aan deze nieuwe doelen te voldoen. Toch is er weinig onderzoek gedaan naar poëzieonderwijs, en het bestaande onderzoek richt zich vooral op de bovenbouw van havo en vwo. Dit onderzoek kijkt juist naar de overgang van basisschool naar voortgezet onderwijs en neemt alle niveaus van het voortgezet onderwijs mee. Het doel is te ontdekken hoe poëzie kan worden ingezet in de klas, zodat bij wordt gedragen aan de brede ontwikkeling van leerlingen.