Promotie C.S. (Carli) Koster

Asthma has nerves: unravelling mast cell-sensory neuron partnerships in neuroplasticity

Astma heeft zenuwen: het ontrafelen van de samenwerking tussen mestcellen en sensorische neuronen bij neuroplasticiteit 

Astma is een chronische longziekte waarbij ontsteking van de luchtwegen leidt tot benauwdheid, piepende ademhaling en hoesten. Naast het afweersysteem, wat betrokken is bij de ontsteking van de luchtwegen, speelt het zenuwstelsel ook een belangrijke rol bij astma. Zenuwen in de luchtwegen kunnen namelijk overgevoelig worden en structureel veranderen, een proces dat neuroplasticiteit wordt genoemd. Carli Koster onderzocht hoe interacties tussen zenuwen en afweercellen bijdragen aan deze neuroplasticiteitsveranderingen bij astma.

In longweefsel van patiënten die overleden aan ernstige astma vond Koster meer zenuwvezels en meer afweercellen rondom deze zenuwvezels dan in longweefsel van gezonden mensen. Dit wijst erop dat veranderingen in het zenuwstelsel kenmerkend zijn voor ernstig astma. Vervolgens ontwikkelde Koster een menselijk cellulair model van sensorische zenuwen, waarmee ze kon bestuderen hoe ontstekingsstoffen, geproduceerd in de longen van astma patiënten, de structuur en gevoeligheid van zenuwen beïnvloeden. Vooral het ontstekingseiwit TGF-β veroorzaakte duidelijke veranderingen in zowel de gevoeligheid als het netwerk van de sensorische zenuwen. Daarnaast onderzocht ze directe interacties tussen sensorische zenuwen en mestcellen, afweercellen die een belangrijke rol spelen bij allergische ontsteking in astma. Koster zag dat deze cel-cel interacties vooral de ontstekingsreactie van mestcellen versterkten en alleen in beperkte mate de zenuwfunctie beïnvloedden.

Koster laat zien dat het samenspel tussen het zenuwstelsel en afweersysteem een belangrijke rol speelt bij astma, en mogelijk ook andere chronische ontstekingsziektes. De ontwikkelde modellen bieden nieuwe mogelijkheden om beter te begrijpen hoe deze interacties ontstaan en wat de effecten zijn, en kunnen zo bijdragen aan de ontwikkeling van nieuwe behandelingen.

Supervisors:prof. dr. R. (Reinoud) Gosens, prof. dr. B.N. (Barbro) Melgert
Co-supervisor:M. (Mihály) Balogh, PhD