TikTok, it's time for the truth
TikTok, tijd voor de waarheid
Platforms zoals TikTok zijn de belangrijkste informatiebronnen voor een jong publiek – en niet alleen voor hen. Tegelijkertijd maakt het publiek zich zorgen over de hoeveelheid misleidende informatie die op het platform circuleert. Een van de reacties op dit probleem is de opkomst van factcheckvideo's op TikTok. Journalisten over de hele wereld publiceren hun bevindingen in de vorm van TikTok-video's, waardoor deze toegankelijker worden voor de gemiddelde kijker. Dit soort posts verschillen per definitie sterk van klassieke factcheckartikelen, waarin grotendeels verbale communicatie wordt gebruikt.
Dit proefschrift van Maciej Grzenkowicz onderzoekt dit door de ontwikkeling van instrumenten waarmee persuasie en communicatie in TikTok-video’s betrouwbaar kunnen worden geanalyseerd. Deze instrumenten worden in het proefschrift vervolgens toegepast op een corpus van factcheckvideo’s uit de hele wereld. Aan de hand van een gedetailleerde, frame-voor-frame-analyse met een speciaal voor TikTok ontwikkeld annotatieschema, onderscheidt Grzenkowicz de verschillende manieren waarop factcheckers TikTok gebruiken om misleidende informatie te ontkrachten.
In het kwalitatieve deel van het onderzoek analyseert de auteur hoe factcheckers multimodaal materiaal als bewijs inzetten bij het beoordelen van de waarachtigheid van misleidende en door AI-gemanipuleerde video's. In het kwantitatieve deel beschrijft Grzenkowicz de twee belangrijkste tendensen in de manier waarop factcheckers op TikTok communiceren: enerzijds proberen zij de stereotiepe, directe, amateuristische stijl na te bootsen, terwijl ze tegelijkertijd hun professionaliteit en journalistieke ethos signaleren.
Daarnaast bespreekt de auteur in het methodologisch-theoretische deel onderzoek naar multimodaliteit, taalhandelingstheorie, argumentatietheorie en informele logica om te laten zien hoe beelden, geluiden en ander non-verbaal materiaal beweringen kunnen uitdrukken.