Promotie Mw. T.S. (Tasja) Müller: For the greater good: a social psychological account of how third parties evaluate violence
Op 24 september 2026 16:15 promoveert Mw. T.S. (Tasja) Müller aan de Rijksuniversiteit Groningen.
For the greater good: a social psychological account of how third parties evaluate violence
Houding van niet-direct betrokkenen tegenover (oorlogs)geweld
Waarom steunen mensen soms geweld, terwijl ze dat in andere situaties juist afwijzen? Tasja Müller onderzocht hoe mensen die zelf geen directe partij zijn (bijvoorbeeld burgers die een oorlog vanuit een ander land volgen) het beoordelen wanneer geweld gerechtvaardigd, buitensporig of zelfs beschermend lijkt. De centrale conclusie is dat steun voor geweld niet simpelweg voortkomt uit agressie of een vaste houding vóór of tegen geweld. Mensen beoordelen geweld aan de hand van sociale normen over wederkerigheid, proportionaliteit, verbondenheid en verantwoordelijkheid. Daardoor kan steun ontstaan, maar ook snel weer verdwijnen wanneer geweld als buitensporig of misplaatst wordt gezien.
In drie studies onderzocht Müller oordelen over zowel oorlog als extreem individueel geweld. Tijdens de Russische invasie van Oekraïne nam de steun voor militair ingrijpen toe naarmate de agressor verder escaleerde. Mensen die zich sterker verbonden voelden met Oekraïners waren bovendien vaker bereid militair optreden te steunen. In de context van de oorlog tussen Israël en Hamas bleek echter ook een duidelijke grens: steun nam af wanneer vergelding zich steeds verder verwijderde van de oorspronkelijke daders en daardoor minder proportioneel leek. In een studie naar een geruchtmakende moord in de Verenigde Staten vonden deelnemers de gewelddadige daad zelf zelden behulpzaam of prosociaal. Toch schreven sommigen de dader eerder beschermende of prosociale motieven toe wanneer zij de verantwoordelijkheid deels bij bredere maatschappelijke omstandigheden legden.
Proefschrift: https://hdl.handle.net/11370/8b13ad78-c3f3-46ea-a013-b2894a45fd0c
De promotie vindt plaats in Academiegebouw RUG.