Skip to ContentSkip to Navigation
TalencentrumOnderdeel van Rijksuniversiteit Groningen

Talencentrum

Express yourself <> understand the world
TalencentrumCommunicatietrainingAcademische vaardighedenHandboekMondeling: studentenPresenteren

Opwarming

Voordat je begint aan je presentatie, is het handig om stil te staan bij een opwarming. Hieronder vind je enkele tips die je daarbij kunnen helpen.

De juiste spanning

Sommige mensen hebben totaal geen last van nervositeit bij het presenteren, terwijl anderen (soms zelfs als ze geoefende sprekers zijn) hun zenuwen haast niet onder controle kunnen houden. Naarmate je meer ervaring opdoet, zal het presenteren je steeds makkelijker afgaan. Tot die tijd heb je wellicht iets aan de volgende bemoedigende gedachten:

Een grondige voorbereiding geeft in principe voldoende waarborg voor een sterke presentatie. Als spreker weet je dan (bijna) altijd van alle aanwezigen het meest over de materie, heb je een hoop interessants te melden, en kun je je gehoor dus kalm en zelfverzekerd tegemoet treden. Met behulp van een proefpraatje kun je vooraf eventuele zwakke plekken in je betoog ontdekken en je bewust worden van onbewuste stereotiepe gedragingen. Ook kun je zo vaststellen of je tijdsindeling in orde is.

Spreekangst is een heel natuurlijk fenomeen. Mensen schrikken misschien wel instinctief terug voor spreken voor groepen: een voordracht legt immers een enorme claim op de gemeenschappelijke spreektijd, en dwingt de andere participanten onnatuurlijk lang in de zwijgende rol van luisteraar. Anderzijds wordt het in veel sociale situaties juist verwacht dat iemand langdurig de sprekersrol claimt - in het onderwijs, op bruiloften en partijen, in vergaderingen, op congressen.

Een zekere mate van spanning is nodig voor een goed resultaat. Om jezelf waar te maken in de sprekersrol moet je net wat meer presteren dan in een gewone gesprekssituatie. Zorg dus voorafgaand aan je optreden voor een goede opwarming en concentratie.

Tips voor de voorbereiding en de opwarming

- Zorg dat je goed in je vel zit door goed uitgerust te zijn en kleding aan te trekken waar je je prettig in voelt.
- Houd jezelf voor dat de ergste zenuwen vrijwel altijd snel na het begin van je presentatie zullen wegebben.
- Realiseer je dat eventuele stress niet zichtbaar hoeft te zijn voor het publiek.
- Check je notities en je hulpmiddelen.
- Zorg voor een rustige buikademhaling waarbij je borstkas zo weinig mogelijk op en neer gaat. Een dergelijke ademhaling draagt bij aan goed stemgebruik.
- Maak je gezicht los door (in afzondering!) gekke bekken te trekken.
- Zing (in afzondering!) heel hard 'We are the Champions' of een andere opbeurende hymne en wens jezelf veel succes toe.

Spreekangst

Voor de meeste sprekers geldt dat er bij presentaties twee dingen zijn die stress veroorzaken: gedachten die betrekking hebben op het publiek en gedachten die betrekking hebben op jezelf als spreker.

Angst die betrekking heeft op het publiek Angst die betrekking heeft op jezelf
Straks zien ze dat ik bang ben. Ik word vast heel erg zenuwachtig.
Ze zullen al mijn fouten doorhebben. De vorige keer ging het niet goed dus zal het nu weer slecht gaan.
Ze stellen vast hele moeilijke vragen. Straks klap ik helemaal dicht.
Misschien vinden ze me wel niet leuk. Ik weet vast geen antwoord als er vragen worden gesteld.

Als de punten uit bovenstaande lijstjes je bekend voorkomen, kun je jezelf nu al geruststellen: dergelijke angsten komen erg veel voor en het grootste gedeelte van je publiek zal er zelf ook in meer of mindere mate last van hebben. Dit betekent ook dat de toehoorders eerder een welwillende houding aan zullen nemen, dan dat ze je op elke vergissing zullen afrekenen.


Bronnen

  • Bovenjager, J. (2002). English course 02. Groningen: Scheikunde, RUG.

© 2002 | RUG, Faculteit der Letteren, project Communicatieve Vaardigheden

Laatst gewijzigd:16 februari 2018 10:05