Skip to ContentSkip to Navigation
OnderwijsStudievoorlichtingMeer keuzeactiviteitenScholierenacademieStudieondersteuningProfielwerkstukOnderzoeken en analyseren

Onderzoek in de klas

Sociale-netwerkanalyses

Een sociaal netwerk is een netwerk dat onderlinge relaties tussen personen, groepen mensen, organisaties of eigenlijk alle interacterende fenomenen onderzoekt. In dit soort netwerken, die vaak in de sociologie gebruikt worden, gaat het niet alleen om de personen zelf, maar staan de relaties die de onderzochte personen met elkaar hebben centraal.

Een sociogram laat de onderlinge verhoudingen zien
Een sociogram laat de onderlinge verhoudingen zien

In de afbeelding hiernaast is te zien hoe zo’n sociaal netwerk in kaart is gebracht. Dit wordt ook wel een sociogram genoemd. Aan de hand van dit figuur kun je onderzoeken hoe bijvoorbeeld informatie wordt verspreid. De positie die een actor (een persoon, groep, of organisatie) heeft, is van belang in dit soort netwerken. Dit wordt centraliteit genoemd. De positie in het netwerk en het aantal contacten is van invloed op de hoeveelheid macht die een actor bezit. Een actor die centraal staat in een netwerk heeft connecties met veel verschillende personen. Deze persoon kan zelf bepalen aan wie hij welke informatie doorspeelt. Hier kan deze actor profijt uit halen en is daarom een dominante speler binnen het netwerk.

Sociale netwerken kunnen in vele situaties van toegevoegde waarde zijn en worden dus in verscheidene studies toegepast. Een paar voorbeelden: in het bedrijfsleven zou een organisatie de formele en informele contacten van haar werknemers kunnen analyseren, in de biologie zou er een neuraal netwerk gemaakt kunnen worden van hoe hersencellen elkaar activeren of een ecoloog zou zelfs een voedselnetwerk kunnen maken van dieren die elkaar eten.

Een voedselnetwerk van welke dieren door andere dieren gegeten worden
Een voedselnetwerk van welke dieren door andere dieren gegeten worden

Voor je profielwerkstuk is het misschien leuk om je eigen klas te analyseren. Dit is ook wat veel gedaan wordt in onderzoek naar pesten. Klassen worden door middel van pest-netwerken in kaart gebracht, om te kijken wie de pesters zijn en wie de gepeste, met als doel een anti-pestprogramma te ontwikkelen dat pesten het beste kan tegengaan.

Het maken van dit soort analyses wordt gedaan door middel van een speciaal programma genaamd UNICET. Vanuit de RUG is er een handleiding geschreven voor scholieren waarin gedetailleerd beschreven staat hoe UNICET te downloaden en hoe een analyse op te zetten. Aan de hand hiervan kun je in je profielwerkstuk zelf een sociale-netwerkanalyse doen!

Wil je een sociale-netwerkanalyse gebruiken in je profielwerkstuk en heb je nog vragen? Mail dan naar gammasteunpunt@rug.nl. Vind je deze onderzoeksmethode leuk? Misschien is de studie Sociologie dan iets voor jou!

Laatst gewijzigd:21 augustus 2017 11:29