Worst-Kees-scenario

Op het eerste cursiefje ‘Meroakels onmeunig’ kwam een handjevol reacties binnen, waaronder die van de heren D.F. en H.P.: zij stelden naast meroakels de woorden aibels en gloepend voor. De suggesties laten bovenal zien dat het Gronings een onmeunig rijke taal is.

Mijn interesse voor Groningstalige reclames was inmiddels gewekt. Met wat nadenken kwam ik slechts tot een paar uitingen daarvan. Ten eerste is dat het bord met Tuut, tuut, tuut, Helder doet zijn patat in een puut, al jarenlang te zien bij de Steentilbrug. Waarschijnlijk komt Gerrit Komrij doorgaans via een andere route de Stad binnen: hij heeft Helder tenminste jammerlijk gemist in zijn bloemlezing van hoogtepunten van de vaderlandse moderne dichtkunst. Deels in het verlengde hiervan: de Jumbo Euroborg hield in de zomer van 2009 een actie met een ‘Verrazzenstas’ gevuld met streekproducten. Vooral het negeren van het oer-Groninger woord puut mag verrazzend heten.

Na wat kopschraberij kwam ik op nog twee leuzen: het Waterbedrijf Groningen presenteert zich sinds een decennium met de slogan n kroaneg bedrief en Bakker Meubelen in Veendam adverteerde lange tijd met de slogan Mout het wat lieken? Eem bie Bakker kieken! Daarna was mijn denkvermogen wel uitgeput.

Een twijfelgeval ten slotte: Huls. Deze worstenmakers uit Vlagtwedde adverteren sinds vorig jaar met The best worst in the world. Daarin vermoedde ik eerst een streektalige woordgrap, maar is worst uitgesproken als wörst wel Gronings? Ik weet slechts van één iemand, toevalligerwijs – of juist niet – ook uit Vlagtwedde dat hij het zo uitspreekt. Naslagwerken gaven geen uitsluitsel, dus daarom maar een klein onderzoekje in de eigen omgeving georganiseerd. De acht geënquêteerde dialectsprekers namen allen worst zonder umlaut in de mond, de enige vegetariër in dit gezelschap natuurlijk alleen in figuurlijke zin (sinds de affaire Diederik Stapel kun je niet voorzichtig genoeg zijn met vleesgerelateerde onderzoeksresultaten).

De website van Huls biedt wel een ‘worst poll’ met dialect. De bezoeker kan er naast Grunneger dreuge worst stemmen op onder andere Brabantse dreuge wos en Fryske knipwoarst. Ook blijkt worstmeester Arjan de Bultenbroezers , de lokale mountainbikevereniging, te steunen. Bij de ingezonden slagzinnen is daarentegen weer geen streektaal te bespeuren. Wel viel mijn oog daar meteen op een inzending van de heer of mevrouw C.V.: ‘De spanning is te snijden…net als de heerlijke worsten van Huls, die komen bij elk meningsverschil altijd tussen beide’.Niet alleen poëtisch een juweeltje, maar tevens een onthullend inkijkje in de immer op consensus gerichte Oost-Groninger volksaard. Het mag een geruststelling heten dat de – m.i. terecht – uitgeloofde prijs, een vervaarlijk slagersmes, niet in foute handen is gevallen.

Heeft u voorbeelden van / suggesties voor Groninger merknamen of Groningstalige reclames? Ik hoor ze graag! Helaas is een deel van de kaas al van het brood gegeten door de Keesmakers uit Leiden …