Bestaat het Mozart effect?

Op zondag 17 oktober heeft een bijzonder concert plaatsgevonden in Science LinX. In het kader van het Oktober Kennismaand thema Leve(n) de Variatie, organiseerde Science LinX samen met de vereniging vrienden van het NNO (Noord Nederlands Orkest) een muzikaal experiment onder de naam ‘Variatie in Muziek en Wetenschap’. Hersenactiviteit van musici én publiek werden gemeten tijdens de uitvoering van werken van Mozart en Berio.

Het Mozart effect is een theorie die stelt dat je van luisteren naar Mozart muziek intelligenter wordt. Mozart muziek zou je in een staat van alerte ontspanning brengen, met als mogelijk gevolg een positief effect op leren en concentratie. Alfa en theta golven hangen samen met die toestand, dus die zijn gemeten.

Tijdens een uitvoering van het klarinet kwintet van Mozart door een ensemble van het NNO, met Joost van Rheeden als solist is tijdens de uitvoering het EEG van Joost opgenomen, terwijl tegelijkertijd de door videokunstenaar Pasquale Direse bewerkte hersenactiviteit van de celliste Noëlle Weidman gevolgd kon worden. Ook van twee toeschouwers werden de alpha en theta golven gemeten.

» Klik hier om naar de film van dit experiment te gaan

De resultaten
Bij de uitvoering van Mozart was goed te zien hoe de ene toeschouwer vooral de cadans van de muziek volgde, terwijl de andere toeschouwer vooral reageerde op de wendingen van de klarinet.  Er bleek een grote mate van interactie te zijn tussen de muziek en de toeschouwers. Het stuk Sequenzia 9a van Berio gaf veel minder respons. Een mogelijke verklaring is de ontoegankelijkheid van dit moderne stuk.

Opvallend genoeg had deze muziek bij de muzikant zelf veel meer effect. Er was veel meer variatie in de alfa en theta activiteit bij het stuk van Berio, dan bij het stuk van Mozart. De muzikant blijkt veel meer met het stuk van Berio bezig te zijn, en zijn theta acitviteit was gemiddeld hoger.

Alles bij elkaar kan gesproken worden van een geslaagde demonstratie. Mozart blijkt veel meer effect te hebben op de toeschouwers dan Berio.

Bovendien was het doel te laten zien dat natuurwetenschap vooral leuk is, en ook dat is goed gelukt. Meer dan 100 toeschouwers, waaronder veel (klein)kinderen met (groot)ouders, waren tevreden.

Links
» Visuals van Visual Paco
» Mozart effect op Wikipedia
» Onderzoeksrapport "Arousal, mood and the Mozart effect" [PDF]
» Mozart effect op Viertakt Podium
» Mozart effect op RTV Noord
» Mozart effect op Sciencepalooza