Skip to ContentSkip to Navigation
OnderzoekOnderzoek Faculteit der LetterenOnderzoeksinstitutenThe Groningen Research Institute for the Study of Culture (ICOG)News

Treasures from Special Collections - Anne Tjerk Popkema and Herre de Vries: "Oudfriese topstukken in de UB" (Old-Frisian Masterpieces in the UL)

When:Th 18-10-2018 16:00 - 17:00
Where:Jantina Tammeszaal, University Library

This lecture will be Dutch spoken. See below for English abstract.

Deze eerste lezing in de reeks zal worden geopend door Marjolein Nieboer, directeur Universiteitsbibliotheek Groningen.

HS404: fragment uit de dertiende eeuw dat Latijn en Oudfries bevat
HS404: 13th-century fragment containing both Latin and Old Frisian

Totdat de Ommelanden in de loop van de 14e eeuw op Gronings, of preciezer: Nedersaksisch, overschakelden, waren de Ommelanden Friestalig. In de loop van de 15e en 16e eeuw werden zulke teksten in toenemende mate vertaald in het Nedersaksisch. De lezing begint met een schets, aan de hand van enkele Oudfriese stukken – waaronder het oudste geschreven Fries – de taalovergang Fries > Nedersaksisch. Daarbij speelde het oudste Friestalige gedrukte boek, het Freeska Landriucht een belangrijke rol.

In het tweede deel van de lezing wordt lopend onderzoek naar de anonieme drukker van het Freeska Landriucht toegelicht. Deze werkte tussen 1484 en 1487 en maakte ook nog vijf Latijnse drukken. In een ervan is kortgeleden een mogelijke autograaf van de drukker of binder aangetroffen in de UB. Ook zijn er, via de 15-eeuwse ‘aflaat’-praktijken, nieuwe ontwikkelingen te melden in de zoektocht naar locatie van de werkplaats van de drukker – alweer met een link naar de UB.

  • Anne Tjerk Popkema (1975) is oudfrisist aan de RUG, en daarnaast vertaler, docent en uitgever, met als specialisatie Fries (Taalburo Popkema).
  • Herre de Vries (1981) is boekrestaurator en heeft samen met Elizabet Nijhoff Asser een eigen atelier in Amsterdam.


This first lecture of the series Treasures from Special Collections will be opened by Majolein Nieboer, director of the University Library.

Until the Ommelanden switched to Gronings , or more accurately: Lower Saxon , in the 14th century, the Ommelanden were Frisian. In the course of the 15th and 16th centuries such texts were increasingly translated into Low Saxon. The lecture starts with a sketch, based on a number of Old Frisian pieces - including the oldest written Frisian - the language transition Frisian > Low Saxon. The oldest Frisian-language printed book, the Freeska Landriucht, played an important role in this process.

In the second part of the lecture, ongoing research on the anonymous printer of the Freeska Landriucht is explained. This worked between 1484 and 1487 and also made five Latin prints. In one of them a possible autograph of the printer or binder has recently been found in the University Library. There are also, through the 15tth-century 'indulgence' practices, new developments to report in the search for location of the printer's workplace - again with a link to the University Library.