Recht, ICT en de circulaire economie

Faculteit Rechtsgeleerdheid
Jaar 2019/20
Vakcode RGMRI01006
Vaknaam Recht, ICT en de circulaire economie
Niveau(s) master
Voertaal Nederlands
Periode semester I b (Blok 2)
ECTS 6
Rooster rooster.rug.nl

Uitgebreide vaknaam Recht, ICT en de circulaire economie
Leerdoelen 1. Circulaire economie: duiden hoe IT-gestuurde oplossingen voor 'verduurzaming' van maatschappij en milieu leiden tot wetswijzigingen. Nieuwe verdienmodellen in verband brengen met bestaand (soms daarmee botsend) recht. 2. Smart cities: beschrijven welke juridische instrumenten gemeenten en projectontwikkelaars inzetten om 'slimme, circulaire wijken en gebouwen’ in te richten. Het kunnen kiezen van de juiste goederenrechten en overeenkomsten om recht te doen aan alle belangen die daarbij een rol spelen. 3. Geplande productveroudering: Discussiëren over de vraag hoe geplande productveroudering door bijv. chips en softwareupdates kan worden teruggebracht. 4. Platformeconomie: Analyseren en adviseren over de noodzaak tot ingrijpen op markten waar platforms de overhand (dreigen te) nemen. Aanwijzen welke bestaande contractuele regels zich moeilijk laten toepassen bij de meer-partijen-verhoudingen die ontstaan door handel via platforms zoals Airbnb en Uber. Beredeneren op welke manieren hiermee volgens de Europese Commissie, de OESO, wetgever en literatuur moet worden omgegaan. 5. Deeleconomie: theorieën over de verbindende kracht en schadevergoedingsplicht bij overeenkomsten tussen peers begrijpen en toepassen.
Omschrijving De Europese Commissie en onze overheid streven naar een transitie van de huidige lineaire naar een circulaire economie. Daarbij horen nieuwe verdienmodellen die duurzamer zijn: beter voor milieu, mens en maatschappij. ICT wordt daarbij genoemd als een ‘key enabling technology‘: de digitalisering van goederen en diensten en productieprocessen wordt geacht daaraan bij te dragen.
Circulaire verdienmodellen en bijbehorende ‚smart devices‘ roepen vele rechtsvragen op. Privaatrechtelijke rechtsbeginselen beschermen verschillende belangen waarop huidige verdienmodellen zijn gebaseerd. De wens om duurzame bouwmaterialen voortaan te ‚huren‘ stuit op het goederenrechtelijke eenheidsbeginsel. ICT kan daar wellicht een oplossing zijn (publiciteitsbeginsel). Smart grids voor energie-uitwisseling onder gebouweigenaren raken steeds meer in zwang, maar hoe is de gemeenschappelijke eigendom georganiseerd? Welke rol kan de blockchain spelen? Hoe verhoudt zich het numerus claususbeginsel tot de veranderende machtssferen als gebouwen en roerende zaken zowel een fysieke als digitale ‚machtssfeer‘ hebben die in verschillende handen is?

Met dezelfde duurzaamheidsdoelstellingen dragen overheden de deeleconomie – een onderdeel van de circulaire economie - een warm hart toe. Eigendom is passé; bedrijven en consumenten moeten meer gezamenlijk gebruiken. Dankzij ICT en de opkomst van platforms is dat mogelijk, denk aan Airbnb, Couchsurfing, Floow2, Liquid Space, transport-apps. De laatste tijd wordt echter ook zichtbaar dat de organisatie van de circulaire markt door sommige platforms zoals Deliveroo en Uber tot wantoestanden leidt, werk onder minimumloon en zwarte markten. Is de E-Commerce Richtlijn nog toegesneden op deze nieuwe information society service providers? Is de Draft Directive voor deelplatforms een toereikend alternatief? Ingegaan wordt tevens op bemiddelings- en lastgevingsovereenkomsten die gebruikers met platforms hebben én de nieuwe aansprakelijkheidsregimes bij peer2peer ‘vriendendiensten‘ zoals Couchsurfing en Peerby.
Uren per week 2
Onderwijsvorm hoorcollege
(14x2 uur hoorcolleges (gedurende het blok). Aawezigheid verplicht.)
Toetsvorm take home tentamen
(Te schrijven in een periode van één week)
Vaksoort m5-niveau, juridisch
Coördinator mr. R. Koolhoven
Docent(en) mr. R. Koolhoven
Verplichte literatuur
Titel Auteur ISBN Prijs
Kluwer of Vermande wettenbundel: meest recente editie
Nader op te gegeven literatuur via Rug/biblitheek te raadplegen ....
Entreevoorwaarden
  • Dit vak is alleen toegankelijk voor studenten die zijn toegelaten tot een masteropleiding van de Faculteit Rechtsgeleerdheid.
  • Niet af te leggen door studenten die voor 1-9-06 ICT & Bedrijfsrecht hebben gehaald.
  • Niet af te leggen door studenten die voor 1/9/2018 het vak Bedrijfsrecht en ICT (RGMHA03106) hebben afgelegd.
Opmerkingen
Opgenomen in
Opleiding Jaar Periode Type
Ma IT-Recht 4 semester I b verplicht
Open Colleges 1 semester I b keuze