Skip to ContentSkip to Navigation
Over onsNieuws en agendaNieuwsberichten

Prof.dr. M.J. Goedhart: 'Nadruk op centraal eindexamen in exacte vakken niet goed voor onderwijs'

25 mei 2010

De vakken wiskunde, natuurkunde, scheikunde en biologie op onze middelbare scholen staan te veel in het teken van de centrale eindexamens. Leerlingen zitten vooral te blokken op theorie en schriftelijke opgaven, terwijl ze van praktische taken minstens zoveel kunnen leren. 'Laat leerlingen zelf een alarminstallatie bouwen of hun eigen klaslokaal ontwerpen. Dat prikkelt hun creativiteit en belangstelling,' zegt RUG-hoogleraar Martin Goedhart. 'En dat is belangrijk, want Nederland heeft veel technisch geschoolde mensen nodig.'

Nederlandse leerlingen vinden exacte vakken moeilijk en saai. Daarom kiezen er maar weinig een bèta- of technische vervolgopleiding. Bij deze opleidingen is de uitval bovendien hoog: veel studenten kunnen het niveau niet aan. Het is tijd om het onderwijs in de exacte vakken aan te pakken, vindt hoogleraar Didaktiek van de Wiskunde en Natuurwetenschappen Martin Goedhart. “Nergens in Europa is zo weinig animo voor technische studies als in Nederland. Dat kunnen we ons niet veroorloven. Om onze economie op peil te houden, hebben we veel meer studenten nodig aan de bètaopleidingen.”

Zwalkend beleid

Middelbare scholen worden streng afgerekend op de resultaten van hun leerlingen op het centraal eindexamen. In dat centrale examen wordt zoveel stof getoetst, dat er nauwelijks ruimte in het programma overblijft om andere kennis en vaardigheden over te brengen. “Modelleren, technisch ontwerpen, onderzoek doen of een essay schrijven over een biologisch onderwerp – het is de bedoeling dat dat soort dingen in het decentraal examen getoetst wordt. Maar daar is steeds minder tijd voor. Leerlingen zijn vooral bezig met de theorie van het eindexamen,” stelt Goedhart. De overheid zwalkt in haar beleid, vindt hij. “Den Haag belooft autonomie, maar houdt ondertussen de teugels strak. Het onderwijsprogramma wordt gegijzeld door de centrale examens.”

Basisstof beperken

De basisstof moet worden beperkt en de scholen moeten meer vrijheid krijgen om het onderwijs zélf in te richten, vindt Goedhart. “Sommige onderdelen van de scheikunde, bijvoorbeeld evenwichtsleer en reactiesnelheden, kun je prima schrappen als examenstof,” stelt de hoogleraar. “Ze zijn niet aansprekend en hebben ook weinig te maken met de wetenschappelijke praktijk van vandaag de dag.” In plaats daarvan zouden keuzeonderdelen aangeboden kunnen worden, over bijvoorbeeld medicijnen of nieuwe materialen. Goedhart: “Zo haal je het onderwijs dichter naar het dagelijks leven en overbrug je de afstand tussen school en wetenschap.”

Aansprekend onderwijs

Op sommige scholen wordt al het vak ‘Natuur, Leven en Technologie’ aangeboden. Daarin wordt natuurwetenschappelijke kennis op moderne, aansprekende wijze overgedragen. Ondertussen werken commissies voor het Ministerie van Onderwijs aan nieuwe programma’s voor de bètavakken, waarin de basisstof wordt beperkt en dus meer ruimte is voor verdieping. Positieve ontwikkelingen, oordeelt Goedhart. Maar van een belangrijke verandering in het onderwijs – minder nadruk op het centraal eindexamen – wil het ministerie vooralsnog niks weten. De angst dat de kwaliteit van het onderwijs minder wordt, is ongegrond, meent Goedhart. “Je kunt prima de docent van de ene school de kwaliteit van het onderwijs op de andere school laten beoordelen. Zo stimuleer je de docenten én garandeer je de kwaliteit van het onderwijs.”

Curriculum vitae

Martin Goedhart (1955) is hoogleraar Didaktiek van de Wiskunde en Natuurwetenschappen aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij studeerde scheikunde aan de Universiteit Utrecht en werkte als docent chemie aan diverse laboratoriumopleidingen. Hij promoveerde in Utrecht op een onderzoek naar de wijze waarop in een universitair  chemiepracticum het leren en onderwijzen van 'meten' gestructureerd kan worden. Nadien werkte hij onder meer als vakdidacticus scheikunde bij de lerarenopleiding van de Universiteit van Amsterdam. Behalve hoogleraar is Goedhart o.m. directeur van het Instituut voor Didactiek en Onderwijsontwikkeling en de master Educatie en Communicatie van de Wiskunde en Natuurwetenschappen, en is hij secretaris van het bestuur van de Stichting Technasium.

Noot voor de Pers

Meer informatie: Martin Goedhart

Laatst gewijzigd:15 september 2017 15:10
printOok beschikbaar in het: English

Meer nieuws

  • 21 februari 2018

    Provincie en RUG maken werk van duurzame landbouw

    De Provincie Groningen en de Rijksuniversiteit Groningen (RUG) slaan de handen ineen om de landbouwsector verder te verduurzamen. Hiertoe wordt een Bijzondere Leerstoel Natuurinclusieve Landbouw opgericht aan de RUG. De Provincie​draagt via haar Programma...

  • 19 februari 2018

    Prinses Beatrix en Prinses Mabel bij uitreiking 4e Prins Friso Ingenieursprijs in Groningen

    Het Koninklijk Instituut Van Ingenieurs (KIVI) reikt op 21 maart 2018 voor de vierde keer de Prins Friso Ingenieursprijs uit aan de Ingenieur van het Jaar. Ook dit jaar zijn Prinses Beatrix en Prinses Mabel hierbij aanwezig. ​De Rijksuniversiteit Groningen,...

  • 15 februari 2018

    Populaire wetenschapsblogger deelt spintronicafilm

    Een filmpje over het onderzoek van RUG-natuurkundige Bart van Wees is opgepikt door de populaire wetenschapsblogger Hashem Al-Ghaili. Via zijn Facebook site is de film in een paar dagen tijd meer dan 260.000 keer bekeken en ruim 2.100 keer gedeeld....