Skip to ContentSkip to Navigation
Over onsNieuws en agendaNieuwsberichten

Sol. The sun in the art and religions of Rome

03 september 2009

Promotie: S.E. Hijmans, 13.15 uur, Academiegebouw, Broerstraat 5, Groningen

Proefschrift: Sol. The sun in the art and religions of Rome

Promotor(s): prof.dr. P.A.J. Attema, prof.dr. mw. M. Kleibrink

Faculteit: Letteren

 

Vele voorstellingen Romeinse zonnegod Sol

De heersende denkbeelden over de Romeinse zonnegod behoeven herziening. Dat betoogt promovendus Steven Hijmans, die onderzoek deed naar deze zonnegod, Sol. In de afgelopen twee decennia zijn de opvattingen over de Romeinse zonnegod Sol sterk veranderd. Het negentiende-eeuwse idee dat het vereren van de zon onromeins was, heeft afgedaan. De zonnecultus is juist geworteld in de vroegste Romeinse tradities en is doorlopend in Rome aanwezig geweest. Schriftelijke bronnen hiervoor zijn schaars, maar materiële bronnen zijn ruim voorhanden. Deze zijn met name waardevol omdat in het sterk visueel georiënteerde Romeinse rijk de materiële cultuur een belangrijke communicatieve taak had.

Het is echter niet eenvoudig de betekenis van deze bronnen te ontsluiten. In de Romeinse beeldtaal bijvoorbeeld hebben veel voorstellingen betekenissen die niet vanzelf spreken. In het geval van Sol blijkt dat gangbare voorstellingstypes veelal niet duidden op Sol of "zon", maar eerder een aura van kosmische stabiliteit aan een voorstelling gaven. Ook konden deze types verbanden leggen met de rijksideologie van een stabiele Romeinse wereldorde. Het is ondoenlijk om in één studie een diepgaande analyse te geven van alle Sol-gerelateerde voorstellingsgroepen. Na een historische en methodologische inleiding en een catalogus en algemene bespreking van Sol-voorstellingen, past Hijmans de in zijn proefschrift bepleite analytische principes daarom in slechts enkele deelstudies diepgaander toe. Zo stelt Hijmans onder meer vast: dat de stralenkrans van de Romeinse keizers geen zonnesymbool was, maar een met Augustus en Actium verbonden erekrans; dat het leitmotiv van Horatius' Carmen Saeculare de door Sol en Luna verbeelde aeternitas-gedachte is; dat Sol in een beroemd mozaïek in de Vaticaanse necropolis ten onrechte geduid wordt als Christus; en dat de rol van de zonnecultus in het ontstaan van het kerstfeest verwaarloosbaar is.

Steven Hijmans (Zuid-Afrika, 1960) studeerde klassieke archeologie aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij verrichtte zijn onderzoek bij de afdeling Archeologie van de Faculteit der Letteren. Na afronding van zijn promotieonderzoek is hij gaan werken aan de University of Alberta.

 

Laatst gewijzigd:15 september 2017 15:38
printOok beschikbaar in het: English

Meer nieuws

  • 11 september 2018

    Van Klokhuis-vraag naar Veni-subsidie

    Als kind was Jorrig Vogels al gefascineerd door taal en vergeleek hij de verschillende woorden voor ingrediënten op verpakkingen. Een jaar terug sleepte de taalonderzoeker een Veni-beurs in de wacht. ‘Taal heeft iets telepathisch: het beeld dat ík in...

  • 11 september 2018

    Eerste biografie van Piet Mondriaans vroege jaren

    Sinds zijn dood in 1944 is er een groot aantal biografieën van Piet Mondriaan verschenen - en zijn er evenzoveel mythes rondom zijn kunstenaarschap ontstaan. Hij zou bijvoorbeeld een minzame asceet zijn, of juist een bon-vivant. De Amerikaanse promovendus...

  • 07 september 2018

    Constructief overleg – gezamenlijke overeenkomst

    Na een intensief en constructief gesprek met de actievoerende studenten van studentenpartij DAG en ROOD (jongeren SP) is donderdagavond een gezamenlijke overeenkomst bereikt op vier punten, vooral gericht op de lange termijn.