Skip to ContentSkip to Navigation
Over onsNieuws en agendaNieuwsberichten

Prof. mr. G.A. Biezeveld: “Milieurecht gebruiken om ecologische voetafdruk te verkleinen.”

31 maart 2009

De wereldbevolking leeft op te grote voet. Blijven we de aarde zo belasten als we nu doen, dan komen onder meer onze voedsel-, water- en energievoorziening ernstig in gevaar. Aanpassingen in het milieurecht kunnen helpen onze ecologische voetafdruk te verkleinen. Een oplossing zou zijn internationale milieugebruiksruimten vast te stellen, een soort quota voor het gebruik van natuurlijke hulpbronnen. Dat stelt prof. mr. G.A. Biezeveld vandaag in de rede bij de aanvaarding van zijn ambt als bijzonder hoogleraar milieurecht aan de Rijksuniversiteit Groningen.

Het milieurecht wordt vandaag de dag bijna automatisch uitgelegd als het beschermen van mens en milieu tegen verontreiniging en aantasting van het milieu: om geluidhinder tegen te gaan worden geluidswallen aangelegd, om het oppervlaktewater schoon te houden, wordt het lozen van vervuilende stoffen verboden. Maar een dergelijke aanpak volstaat niet meer, aldus Biezeveld. Het milieurecht moet volgens hem ook grenzen stellen aan de belasting van het milieu in zijn totaliteit. Biezeveld: “Je kunt wel vastleggen dat een auto maar een bepaalde hoeveelheid CO2 mag uitstoten, maar als je vervolgens onbeperkte groei van het aantal auto’s toestaat, heeft zulke wetgeving weinig zin.”

Milieugebruiksruimten

Een oplossing zou zijn om internationale milieugebruiksruimten vast te stellen, meent Biezeveld. Zo kunnen voor bijvoorbeeld houtkap en visvangst systemen ontstaan die vergelijkbaar zijn met het huidige systeem voor handel in CO2-emissies. Hierbij worden afspraken gemaakt over de maximale belasting van de ecosystemen. De vastgelegde gebruiksruimten worden verdeeld over alle landen ter wereld. Landen die meer willen gebruiken dan hen is toegewezen, kunnen de gebruiksruimtes van andere landen kopen. Biezeveld: “Landen moeten vervolgens een soort milieubegroting opstellen. Zoals ministers die gaan over bouw, landbouw, visserij, industrie, energievoorziening, handel en transport nu verantwoording afleggen over de financiële en economische gevolgen van hun beleid, zouden ze in de toekomst ook voor de milieugevolgen van die sectoren verantwoordelijk moeten worden.”

VS en EU voorop

Bij de invoering van een systeem van milieugebruiksruimten moeten Europa en de Verenigde Staten het voortouw nemen. Opkomende economieën als China, India en Brazilië zullen niet voorop lopen bij het ontwikkelen van internationale wetgeving, maar ook daar groeit het bewustzijn van de noodzaak ecosystemen te sparen, meent Biezeveld. “Het verkleinen van onze ecologische voetafdruk is geen luxe, maar noodzaak. Ook China realiseert zich dat het belang heeft bij dit soort afspraken, dat het ook in de toekomst natuurlijke hulpbronnen nodig zal hebben.” Dat industrie en consumenten zich aanvankelijk zullen verzetten tegen grootscheepse wijzigingen, acht Biezeveld onvermijdelijk. “Een systeem dat leidt tot een kleinere ecologische voetafdruk, is het moeilijkste scenario. Maar alle andere opties zijn nog veel slechter, zoals de Amerikaan Jared Diamond ooit heeft gezegd.”

Crisis als aanleiding

In Nederland en in de EU moet de komende jaren gewerkt worden aan adequate milieuwetgeving. De vorming van een nieuwe Europese Commissie na de komende Europese verkiezingen en de volgende kabinetsformatie bieden goede momenten om nieuwe afspraken te maken, stelt Biezeveld. Maar ook de economische crisis is een goede aanleiding voor een stelselwijziging. Biezeveld: “Nu we ons beraden op de inrichting van ons economisch systeem, moeten we ons ook beraden op de grondslagen ervan. De ecosystemen zijn de basis van ons welzijn en onze welvaart. We moeten instrumentarium ontwikkelen om die ecosystemen te sparen. Hoe eerder we hiermee beginnen, hoe minder ingrijpend de maatregelen zullen zijn.”

Curriculum Vitae

Prof. mr. Gustaaf A. Biezeveld (1947) is coördinerend milieuofficier van justitie bij het Functioneel Parket van het Openbaar Ministerie en sinds juli 2008 bijzonder hoogleraar milieurecht aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij promoveerde in 2002 aan de Universiteit van Tilburg op een onderzoek naar wenselijke veranderingen in de wetgeving en bestuurlijke organisatie voor het milieu- en natuurbeheer in Nederland. De titel van zijn oratie luidt: ‘Onze ecologische voetafdruk. Hoe het milieurecht kan helpen die te verkleinen’.

Contact via afdeling Communicatie: tel. 050 3635445

Laatst gewijzigd:15 september 2017 15:10
printView this page in: English

Meer nieuws

  • 13 december 2018

    Laura Peters: 'Justitie, sluit deal met crimineel'

    Waar in landen om ons heen volop onderhandeld wordt met criminelen over hun straf, is dat in Nederland taboe. Begin er direct mee, betoogt Groningse onderzoeker Laura Peters.

  • 12 december 2018

    Dealen met ondermijningsdelicten: tijd voor een nieuwe strafprocedure

    Ondermijnende criminaliteit vormt een groot maatschappelijk probleem. Onder andere drugscriminaliteit, witwassen, bedreiging en intimidatie van lokale bestuurders leiden tot een forse overbelasting van de strafrechtspleging.

  • 11 december 2018

    Hans ter Haar wint Docent van het Jaar-verkiezing 2018

    Na vier korte minicolleges van de genomineerde docenten: prof. Saskia Peters, mr. Mentko Nap, mr. Hans ter Haar en prof. Kars de Graaf, mocht Hans ter Haar, universitair docent Notarieel recht, zowel de Vakjury- als de Publieksprijs in ontvangst nemen...