Skip to ContentSkip to Navigation
Over onsNieuws en agendaNieuwsberichten

Herbeoordeling WAO benadeelt vrouwen in Friesland meer dan mannen

05 april 2007

De kans dat vrouwen in Friesland na een herbeoordeling uit de WAO stromen of een lagere uitkering krijgen is groter dan bij mannen. Dat heeft ondermeer te maken met hun leeftijd, de aard van de ziekte en doordat vrouwen veel vaker in deeltijd werken dan mannen. Dit blijkt uit een onderzoek dat de wetenschapswinkel Economie en Bedrijfskunde van de Rijkuniversiteit Groningen uitvoerde op verzoek van Emancipatiebureau EQUA en het Steunpunt Vrouwen met een Uitkering in Friesland (SVUF / FSU). Bij EQUA en SVUF bestond op basis van binnenkomende klachten het vermoeden dat in Friesland de gevolgen van de herbeoordelingen negatiever zijn voor de inkomenspositie van vrouwen dan voor mannen in de WAO. Student Bedrijfskunde Royla Pierre onderzocht deze veronderstelling.

In de onderzochte periode is het werkloosheidspercentage van vrouwen in Friesland met 53% bijna weer terug op het oude niveau van 2002, nadat het aanvankelijk daalde naar 50% in 2003.

Voor Friesland lijkt de aanscherping van de herbeoordelingscriteria sterker uit te werken dan landelijk het geval is. Zo lag de afname van het aantal WAO’ers in Friesland, in de periode van 1 oktober 2004 tot en met eind juni 2006, zowel voor de mannen als vrouwen boven de landelijke percentages. Voor vrouwen lag het WAO-afnamepercentage in Friesland weer hoger dan dat voor de mannen.

De gevolgen voor de arbeidspositie, de inkomenssituatie en de doorstroom naar de WW of een ander vorm van Bijstand en eventuele werkhervatting van de herbeoordeelden konden niet worden vastgesteld, omdat de benodigde data hiertoe niet konden worden verkregen.

Gezien de resultaten van de landelijke onderzoeken, de aanscherping van de regels die in het nadeel van vrouwen werken, en de toegenomen werkloosheid onder vrouwen in Friesland lijkt de conclusie gerechtvaardigd dat de aSB negatief uitpakt voor de inkomenspositie van (gedeeltelijk) goedgekeurde Friese vrouwen. De voorgenomen beslissing van de nieuwe regering om de leeftijdsgrens van 50 jaar voor vrijstelling van de herbeoordelingsoperatie met het aangepast Schattingsbesluit naar 45 jaar te verlagen, lijkt in ieder geval geen antwoord op deze problematiek.

Het onderzoeksrapport wordt in de Vrouwenweek 2007 aangeboden aan Eerste Kamerlid mr. dr. Mies Westerveld. Dit gebeurt op vrijdag 9 maart tijdens het Politiek Ontbijt voor vrouwen, dat van 8.30 tot 10.30 uur wordt gehouden in It Aljemint in Leeuwarden.

Toelichting

In oktober 2004 startte het UWV met de uitvoering van de herbeoordelingen van arbeidsongeschikten. Ruim tachtig procent van de herbeoordelingen betreft WAO'ers. Hierbij beoordeelt een verzekeringsarts wat de functionele mogelijkheden zijn voor het verrichten van arbeid. Op basis van criteria uit het Schattingsbesluit bepaalt een arbeidsdeskundige welke functies een WAO’er, gegeven deze functionele mogelijkheden, nog kan uitvoeren. In augustus 2004 zijn de criteria van het Schattingsbesluit aangepast in het zogenaamde aangepaste Schattingsbesluit (aSB). Uit het onderzoek blijkt dat door deze aanpassing de kans voor Friese vrouwen op een verlaging van de uitkering of een eliminatie ervan groter is dan voor Friese mannen.

Allereerst geldt de herbeoordeling alleen voor WAO’ers beneden de 50 jaar. Alleen hierdoor raken meer Friese vrouwen dan mannen hun uitkering kwijt. Per 1 oktober 2004 bestond het aantal WAO’ers in Friesland uit 15.550 mannen en 9.850 vrouwen. Voor een herbeoordeling vanwege hun leeftijd kwam van de Friese vrouwen 43% en van de mannen 27% in aanmerking.

Ten tweede werd de controle op psychische klachten verscherpt. Voor het merendeel van de vrouwen in de WAO gelden psychische klachten als reden van afkeuring. Per 1 oktober 2004 bedroeg in Friesland het aantal vrouwen beneden de 50 jaar met psychische klachten in de WAO 1.930 en het aantal mannen 1.510. Dit betekent dat de helft van de vrouwen en nog geen eenderde van de mannen met psychische klachten in aanmerking kwam voor een herbeoordeling. De afname van WAO’ers met psychische klachten in Friesland in 2006 bestond dan ook voor bijna tweederde uit vrouwen.

De derde aanscherping is het schatten van deeltijdwerkers op voltijdfunctie. Zo kan bijvoorbeeld een parttime verpleegkundige volledig arbeidsgeschikt worden verklaard als fulltime sluiswachter. Van de herbeoordeelden waarvan de arbeidsduur bekend was, werkte 54% van de vrouwen en 6% van de mannen in deeltijd. Na de herkeuring van de vrouwelijke deeltijders moest 60% en 58% van de voltijders gedeeltelijk of volledig weer aan het werk. Voor zowel de mannelijke deeltijders als de voltijders bedroegen deze percentages 52%.


Informatie over het onderzoek:

- drs. Elise Kamphuis, coördinator Wetenschapswinkel Economie & Bedrijfskunde, tel. (050) 3637182, e-mail somar@rug.nl.

- Nyske van der Feen, adjunct directeur Emancipatiebureau EQUA, e-mail n.vdfeen@equa.org , tel. (058) 2126925 (werk), of 06-13575090 (privé).

- Steunpunt Vrouwen met een Uitkering in Friesland, tel. (058) 2139992


Rapportgegevens:

Royla Pierre, "Je gaat er ziek heen en komt genezen terug" – Een onderzoek naar de genderaspecten van de aSB herbeoordelingen in de provincie Friesland. Groningen: Wetenschapswinkel Economie & Bedrijfskunde, EC 179, 2007, ISBN 978-90-5803-069-6

Laatst gewijzigd:02 oktober 2015 22:42

Meer nieuws