Skip to ContentSkip to Navigation
Over onsNieuws en agendaNieuwsberichten

129 - Leefgemeenschappen ontstaan uit idealen

05 december 2006

Rurale leefgemeenschappen ontstaan veelal door de behoefte te leven volgens gemeenschappelijke idealen. Toch is het moeilijk deze ideologie in de praktijk te brengen, zo blijkt uit onderzoek van Louise Meijering. 'Het blijkt vaak al een uitdaging om harmonieus in een groep samen te leven.' Meijering promoveert op 14 december 2006 aan de Rijksuniversiteit Groningen.

Veel leefgemeenschappen ontstonden in de jaren zeventig; de hoogtijdagen van het hippie gedachtengoed. Ook een aantal jaar geleden was een duidelijke opleving te zien. Meijering: 'Voor een belangrijk deel heeft deze opleving te maken met het welvaartsniveau. In de jaren negentig konden mensen het zich weer veroorloven om te kiezen voor een andere manier van leven.'

Ontevredenheid

Met haar onderzoek geeft Meijering inzicht in de levensloop van leefgemeenschappen in rurale gebieden in Noordwest Europa. De ontwikkeling van leefgemeenschappen wordt gevoed door een gevoel van ontevredenheid over aspecten van het leven in de stad, in combinatie met een idealisering van het platteland. Leden streven een meer "simpel" bestaan na, in harmonie met de natuur.

Op basis van een enquête onder 496 leefgemeenschappen maakte Meijering een indeling in vier typen gemeenschappen: religieuze, ecologische, communale en praktische gemeenschappen. Vooral bij religieuze gemeenschappen staat het leven van de leden in dienst van de ideologie. Het voortbestaan van de gemeenschap is ondergeschikt aan dat van de ideologie op zich. 'Bij andere gemeenschappen lijkt dit vaak juist andersom te werken en blijkt vooral de onderlinge dynamiek van belang te zijn voor het in stand houden van de leefgemeenschap', aldus Meijering.

Soorten leefgemeenschappen

De onderzochte ecologische gemeenschappen bevinden zich doorgaans op afgelegen locaties en hebben een gemiddelde oppervlakte van bijna 500 hectare. Deze ruimte is nodig om hun milieubewuste manier van leven te verwezelijken. De nadruk ligt bij deze gemeenschappen op het beperken van consumptie en milieuvervuiling.

Communale gemeenschappen zijn vaak in of bij een dorp gevestigd. De ideologie is gericht op samenleven met goede persoonlijke contacten tussen de leden. De leden zijn gezinnen met kinderen die wonen in hun eigen huizen. In hun sociale contacten zijn ze niet alleen naar binnen, maar ook naar buiten gericht.

Zowel fysiek als ideologisch zijn de praktische gemeenschappen het minst afgezonderd van de samenleving. Het gemeenschapsleven is geen doel op zich, maar dient om een gerieflijk gezinsleven mogelijk te maken door bijvoorbeeld de opvang van kinderen gezamenlijk op te lossen.

Database

Bij aanvang van het onderzoek bestond er geen overzicht van leefgemeenschappen in de Westerse wereld. Naast uitgebreid literatuuronderzoek heeft Meijering daarom een database gemaakt waarin deze in kaart zijn gebracht. Om meer diepgaande informatie te verkrijgen over de leefgemeenschappen zijn diverse interviews gehouden met diverse leden van de vier typen. Zowel van "oude" als van "typische" gemeenschappen.

Curriculum vitae

Louise Beja Meijering (Groningen, 1979), studeerde Sociale Geografie aan de Rijksuniversiteit Groningen. Meijering promoveert tot doctor in de Ruimtelijke Wetenschappen. Haar promotor is prof.dr. P.P.P. Huigen en co-promotor dr. B. van Hoven. Meijering voerde haar onderzoek uit bij de basiseenheid Culturele Geografie van de Faculteit der Ruimtelijke Wetenschappen, onderzoeksschool Nethur (Netherlands Graduate School of Urban and Regional Research. De titel van het proefschrift luidt: "Making a place of their own. Rural intentional communities in Northwest Europe." Meijering werkt als onderzoeker bij de basiseenheid Culturele Geografie en als onderzoeker/projectmedewerker bij de afdeling Cultuur en Welzijn van de Provincie Drenthe.

Noot voor de pers

Meer informatie: Louise Meijering, tel. (050) 363 39 03 (werk)

Laatst gewijzigd:15 september 2017 15:23

Meer nieuws

  • 23 oktober 2018

    Kennis als fundament

    Wat heeft wetenschap te bieden als de geloofwaardigheid van de wereld om je heen is weggevallen? Als je je niet meer thuis voelt op eigen bodem, in een huis dat niet veilig is? Volgens Tom Postmes, hoogleraar sociale psychologie, moet wetenschap voor...

  • 19 oktober 2018

    Engagement of the UG in the international fulfillment of the Global Goals

    The university has made a commitment to study and research these global goals as part of its ‘sustainable society’ focal point, alongside its two other research focal points, healthy ageing and energy transition. The University encourages such research...

  • 16 oktober 2018

    Digital Society Conferentie Nederlandse universiteiten

    De digitale informatietechnologie dringt steeds dieper door in onze samenleving. Daarom organiseren de veertien Nederlandse universiteiten, verenigd in de VSNU, op dinsdag 27 november de internationale Digital Society Conference in de Rijtuigenloods...