Skip to ContentSkip to Navigation
Over onsNieuws en agendaNieuwsberichten

159 - Spraakbutton langer goed door karnemelk en Yakult

08 december 2005

Spraakprotheses blijven langer functioneren als gebruikers regelmatig karnemelk, Yakult of andere middelen met goede melkzuurbacteriën gebruiken. Dat ontdekte UMCG-onderzoekster Noortje Schwandt. Zij onderzocht bovendien een eenvoudiger manier om spraakprotheses te plaatsen, waardoor de belasting voor de patiënt sterk vermindert. Door het onderzoek zouden de kosten voor spraakprotheses met tachtig procent omlaag kunnen. Schwandt promoveert op 21 december aan de Rijksuniversiteit Groningen.

Bij patiënten die worden geopereerd aan kanker van het strottenhoofd, moet het hele strottenhoofd, inclusief stembanden, verwijderd worden. Om na een dergelijke ingreep toch te kunnen praten, wordt gebruik gemaakt van een zogeheten tracheo-oesophageale shuntprothese, ook wel spraakprothese of spraakbutton genoemd. Deze protheses hebben één groot probleem: ze zijn  erg gevoelig voor de vorming van een zogeheten biofilm met bacteriën en gisten, waardoor de levensduur van de button beperkt is. De spraakprothese moet gemiddeld binnen drie tot vier  maanden worden vervangen, en er is een grote groep patiënten waarbij de prothese al binnen enkele weken moet worden vervangen.

Probiotica

Onderzoekers in het UMCG kwamen een aantal jaar geleden op het idee om het effect van dranken als karnemelk en Yakult te op de levensduur van spraakprotheses te onderzoeken. Dat gebeurde naar aanleiding van opmerkingen van gebruikers van de spraakbutton. Sommige patiënten gaven aan dat de prothese langer goed bleef werken als ze bijvoorbeeld karnemelk dronken of Turkse yoghurt aten. Onderzoek naar de werkzaamheid van dergelijke probiotica was tot dusverre alleen in het lab gedaan. Schwandt onderzocht het effect van de drankjes bij patiënten. Zij bewijst dat de methode echt werkt. Als patiënten dagelijks probiotica gebruiken, blijft hun spraakprothese gemiddeld anderhalf keer zo lang goed.

Biofilm

De melkzuurbacteriën in karnemelk en Yakult werken op twee manieren. In de eerste plaats zorgen de bacteriën voor een verlaging van de oppervlaktespanning in de biofilm waardoor deze makkelijker afgebroken kan worden. In de tweede plaats zorgen de bacteriën voor zogeheten competitieve adhesie: doordat zij zich vestigen op de spraakprothese is er voor andere bacteriën, schimmels en gisten minder plaats om te hechten en zich daar in leven te houden.

Prothese aanbrengen

Op dit moment zijn twee soorten protheses beschikbaar: de Provox 2 en de zogeheten Groningen Spraakprothese. De Groningse prothese heeft als voordeel dat hij langer blijft functioneren en aanmerkelijk veel goedkoper is dan de Provox. Het nadeel is dat de prothese met een draadje door de keel geplaatst moet worden, een voor patiënten zeer belastende methode. Schwandt onderzocht een manier om de Groningse spraakbutton van buitenaf te plaatsen. Daarbij maakte zij bovendien gebruik van het nieuwste model van de prothese, de zogeheten Groningen Ultra Low Resistance prothese, een model dat gebruikers minder weerstand geeft bij het spreken.

Curriculum vitae

Noortje Schwandt (Amstelveen, 1976) studeerde geneeskunde in Leiden en deed in februari 2002 haar artsexamen. Zij werkt sinds 1 maart 2002 in het UMCG en is in het voorjaar van 2004 begonnen met haar opleiding tot KNO-arts. In haar vrije tijd is ze fanatiek skiër en zeilt ze op een wedstrijdskûtsje.

Noot voor de pers

Meer informatie: Joost Wessels, Bureau Voorlichting van het Universitair Medisch Centrum Groningen, telefoon (050) 361 4464/2200

Laatst gewijzigd:15 september 2017 15:20

Meer nieuws