Skip to ContentSkip to Navigation
Over onsFaculteit Godgeleerdheid en GodsdienstwetenschapOnderwijsOpen Colleges

Religies in de Moderne Wereld

ECTS: 30

Code: MITHRMW

Inhoud

NB! Deze minor is over twee semesters uitgesmeerd.

De vrije minor Religie in de Moderne Wereld geeft een inleiding op de wereldgodsdiensten en nieuwe religieuze bewegingen. Tevens gaat de minor in op antropologische aspecten van godsdienst.

De minor Religie in de Moderne Wereld bestaat uit zes onderdelen. Uit de vijf modulen waarachter hieronder 'keuze' staat aangegeven dienen er drie te worden gekozen.

Semester I
Antropologie van religie
Geschiedenis Godsdienstwetenschap
Hindoeïsme en Boeddhisme (keuze)
Jodendom (keuze)
Modern Christendom (keuze)

Roosterinformatie volgt in mei/juni

Semester II
Antropologie van moslimsamenlevingen
New Age religie in historisch perspectief (keuze)
Islam (keuze)

Roosterinformatie volgt in mei/juni

Inschrijving
De inschrijfprocedure voor de Vrije minor Theologie en Godsdienstwetenschap, Religie in de Moderne Wereld is in 2010-2011 eenvoudig: Schrijf je in via de minorentak in Progress.

Studieschema

Vaknaam (Progress) code ECTS Verplicht/Keuze Periode
Geschiedenis godsdienstwetenschap THMINOR-A5 5 V semester I
Antropologie van religie THMINOR-B5 5 V semester I
Antropologie van moslimsamenlevingen THMINOR-C5 5 V semester I
New Age religie in historisch perspect. THMINOR-D5 5 V semester I
Hindoeïsme en Boeddhisme THMINOR-E5 5 V semester I
Religion and Identity THMINOR-P5 5 V semester I

Geschiedenis godsdienstwetenschap

ECTS: 5

Hoe bestudeer je eigenlijk het verschijnsel 'religie'? Vindt 'religie' alleen plaats in gevestigde religieuze instituties zoals de kerken of moskeeën? Of is het 'ietsisme' ook een religie? Is er een verschil tussen 'religie' en 'spiritualiteit'? — Dit zijn vragen die door de religiewetenschap worden behandeld. De religiewetenschap ontstond als een onafhankelijke discipline in de negentiende eeuw, in verband met de taalkunde, de christelijke theologie en een belangstelling voor buiten-Europese culturen. Het college geeft een inleiding tot de belangrijkste etappen en vraagstellingen van de bestudering van religie. Er wordt aandacht besteed aan het verlichtingsdenken, het evolutionisme, sociologische en antropologische benaderingen, evenals aan gender en postcolonial studies.

Antropologie van religie

ECTS: 5

Al vanaf het eerste begin van de academische antropologie bestond er onder antropologen veel belangstelling voor religie en ritueel (al dan niet in vergelijking tot wetenschap en magie). In dit college wordt kennisgemaakt met een verscheidenheid aan perspectieven op het terrein van de antropologie van de religie. Daarnaast zal de ontwikkeling van dit specialisme binnen de antropologie nader beschouwd worden in het licht van zijn historische ontwikkeling en zijn academische inbedding.

Antropologie van moslimsamenlevingen

ECTS: 5

Velen in het Westen zien 'de islam' als een monolithisch blok dat een bedreiging vormt voor westerse waarden. Een dergelijk beeld doet geen recht aan de complexiteit van de islam, noch aan de religieuze beleving van concrete moslims. Een persoon is immers nooit alleen moslim, maar ook een vrouw of een man, jong of oud, gehuwd of ongehuwd, geschoold of ongeschoold, etc. Daarnaast behoort een moslim ook altijd tot een etnische groep, een klasse, een familie, een streek, een land, een dorp of een stad. Dit alles beïnvloedt de manier waarop mensen de islam beleven.
In dit college staat deze bredere culturele context van de geloofsbeleving van moslims centraal. Na een uiteenzetting van de ontstaansgeschiedenis en belangrijkste leerstellingen en rituelen van de islam, zal worden ingegaan op de vraag hoe moslims uit het islamitisch systeem van symbolen richtlijnen formuleren om zich op de wereld te oriënteren en antwoorden te vinden op fundamentele levensvragen. In het bijzonder zal aandacht worden besteed aan de manier waarop moslims in Nederland gestalte geven aan hun religieuze overtuiging.

New Age religie in historisch perspect.

ECTS: 5

Het begrip 'New Age' staat voor een religieuze en culturele beweging, die in de jaren 60 van de vorige eeuw ontstond. 50 jaar later kunnen wij een gepopulariseerde vorm van New Age constateren, die deel uitmaakt van de Westerse 'mainstream' religie. In dit college zullen we eerst aandacht schenken aan algemene kenmerken van wat in de religiewetenschap als 'New Age' of 'moderne esoterie' wordt aangetoond. Vervolgens zullen wij concrete uitingen van de New Age religie in een historisch kader plaatsen. Daarbij richten we ons onder meer op channeling, astrologie, moderne hekserij (Wicca) en het neo-sjamanisme.

Hindoeïsme en Boeddhisme

ECTS: 5

Hindoeïsme en boeddhisme zullen vooral vanuit antropologisch perspectief belicht worden, met veel aandacht voor de hedendaagse verschijningsvormen. Om geloofsvoorstellingen en praktijk te kunnen behandelen zullen bepaalde etnografische voorbeelden bediscussieerd worden. De geschiedenis van de beide godsdiensten zal eveneens aan de orde komen.
De eerste helft van de module zal gewijd zijn aan het hindoeïsme. De volgende hoofdthema’s zullen worden behandeld:
  • Brahmanisme, ascese en devotie als drie algemene en met elkaar verbonden elementen;
  • zuiverheid en goedgunstigheid als cruciale waarden;
  • het verschil tussen varna en jati;
  • vormen van hindoeïstische religieuze praktijk, in het bijzonder ‘verering’ (puja);
  • belangrijkste goden en godinnen;
  • relatie tussen de sociale structuur en het pantheon;
  • ‘Kingship’ and hindoeïsme;
  • de specificiteit en relevantie van Vedische teksten.
De tweede helft van de module zal gewijd zijn aan het boeddhisme. De belangrijkste thema’s zijn:
  • het leven en de betekenis van Gautama Boeddha;
  • belangrijkste leringen, zoals de ‘vier nobele waarheden’;
  • de monastieke orde en zijn relatie met de leken;
  • belangrijke categorieën concepten zoals laukika/lokottara;
  • belangrijkste stromingen in het boeddhisme: Theravada, Mahayana, esoterisch boeddhisme;
  • boeddhistische praktijken: rituelen, meditatie, pelgrimage, leringen, ethisch handelen.

Religion and Identity

ECTS: 5

The module will begin with a brief case study of the arguments surrounding the possible inclusion of a ‘God clause’ in the fundamental values statement of the European Constitution in 2008. This will be used to introduce the idea of diversity across contemporary Europe concerning the role of religion in contemporary European societies (e.g. between post-Communist nations and Western Europe, between traditions of republicanism and consociationalism, between the Catholic Mediterranean South and the predominantly Protestant North, and among Muslim populations, mostly immigrants). It will also be used to introduce the idea of European exceptionalism in a global context in terms of declining religious participation, and hence the idea that in a European context participation, culture and identity may have different trajectories. This will provide the background to enable students to make sense of the set book (Davie 2000, Religion in Europe: a Memory Mutates) and use the concept of memory as a key to untangling the relationships between religion, culture and identity in Europe. During the module, students will have an opportunity to make use of the World Values Survey online dataset, to enable them to analyse patterns and trends.
 
Laatst gewijzigd:02 november 2012 17:04