Skip to ContentSkip to Navigation
Over onsFaculteit WijsbegeerteOnderwijsSamenvattingen van scripties

Herngreen, A.Q.

Ethiek, Sociale en Politieke Filosofie

Grunn beeft

De situatie rond de gaswinning en aardbevingen in Groningen roept vragen op die nieuw zijn en niet binnen de vertrouwde kaders van wetenschap en politiek vallen. Voor een goed begrip van deze kwestie is dan ook een ander maatschappijbeeld vereist dan dat van de industriële welvaartssamenleving, waarin risico's uit de natuur komen en oplossingen uit de wetenschap en politiek. Hier hebben Ulrich Beck en Callon, Lascoumes en Barthes hun werk over de technologische- en risicomaatschappij op gericht, aan de hand waarvan de casus is onderzocht. De onderzoeksvraag was de volgende:

Wat kan de analyse van de risicomaatschappij door Ulrich Beck en de analyse van de technologische samenleving door Michel Callon, Pierre Lascoumes en Yannick Barthe betekenen voor de vraag hoe de problematiek rond de gaswinning en aardbevingen in Groningen aangepakt moet worden?

Geconcludeerd kan worden dat het werk van Beck en Callon et al. doet inzien dat de op klassiek sociologische theorieën gebaseerd sociaal-institutionele taakverdeling van de industriële samenleving niet meer adequaat is in de risicomaatschappij. De wetenschap verliest haar monopolie op kennisvorming door het normatieve karakter van risicovraagstukken en door de groeiende interne en externe wetenschapskritiek. De gaswinning-aardbevingenkwestie gaat om meer dan wetenschappelijke feiten en de bestaande wetenschappelijke instituten hebben door de jaren heen teveel teleurgesteld. Het politieke systeem verliest haar monopolie op politieke vraagstukken door de opkomst van sub-politiek, met name als het gaat om techno-wetenschappelijke ontwikkelingen. De overheid is niet de enige partij die invloed heeft op de toekomst van Groningen en burgers zoeken hun heil bij andere partijen zoals de rechtbank en een ombudsman. Doordat wel vastgehouden wordt aan de traditionele instituties – het politieke systeem en de wetenschap worden ingezet alsof ze hun monopolies op kennisvorming en wilsvorming nog bezitten – verliezen burgers hun vertrouwen in wetenschap en politiek en worden ze risico-intolerant. Het fysieke bevingsgevaar leidt tot een sociaal bevingsgevaar: steeds meer protest en woede in de provincie Groningen. Wat nodig is om wetenschap en politiek weer aan te laten sluiten bij de risicomaatschappij is een reflexieve moderniteit. Dit betekent een zelfkritische wetenschap die buiten het laboratorium treedt en een politiek die de rol aanneemt van facilitator van het publieke debat en besluitvorming. De moderniteit kan zo evolueren van een primaire- naar een reflexieve moderniteit. Het gasbesluit van minister Kamp blijft binnen de vertrouwde institutionele kaders. Het sociale bevingsgevaar in de provincie zal daardoor blijven bestaan.
Laatst gewijzigd:10 februari 2014 11:27