Skip to ContentSkip to Navigation
OnderwijsStudievoorlichtingMeer keuzeactiviteitenScholierenacademie
Header image Blog: Dit is wetenschap

De Joodse Oorlog

Datum:09 mei 2017
De Joodse Oorlog
De Joodse Oorlog

Als je jezelf afvraagt welke oorlog in de geschiedenis het belangrijkste was, heb je jezelf met een moeilijke, zelfs onmogelijke, vraag opgezadeld. Want wat belangrijk is, is natuurlijk afhankelijk van je criteria. Een antwoord dat misschien in je opkomt is: de twee Wereldoorlogen, door het immense aantal geëiste levens en de grote veranderingen die ze Europa brachten. Als we echter kijken naar welke oorlogen de langste impact hebben gehad, zijn het toch de oorlogen van de oudheid die aan kop gaan. Een goed voorbeeld van zo’n oorlog met enorme gevolgen is de oorlog tussen de Joden uit Judea en het Romeinse Rijk, die in 66 na Chr. uitbarstte.

Na de opstanden tegen Rome van verschillende joodse groeperingen, werd onder leiding van Titus het conflict beëindigd door de vernietiging van Jeruzalem en de tempel in 70. Een generatie later ontstond een bloederig gevecht met de oosterse buren van de Joden (115-117), en een generatie daarna was het keizer Hadrianus die over de laatste opstandelingen in Palestina heen walste (132-135). 

Prof. dr. S. Mason, gespecialiseerd op culturen en religies in oudheid in het Mediterrane gebied, heeft jarenlang onderzoek gedaan naar deze oorlogen en heeft verschillende gevolgen van de oorlogen op een rijtje gezet. Nadat keizer Nero zelfmoord pleegde, kon keizer Vespasianus, mede door de overwinning op Jeruzalem, aan de macht komen en tientallen jaren voor orde en vrede zorgen in Rome. Na de destructie van Jeruzalem, werden Joden een apart gezette groep in de samenleving, zonder een ‘thuis’, een situatie die pas na veel lijden is veranderd; door de oprichting van de staat Israël in 1948. Door het verlies van de moederstad en haar tempel, moest er een nieuwe manier van aanbidding worden ontwikkeld, want de plek waar dierenoffers werden gegeven, was weg. Op deze manier werd het jodendom een gedecentraliseerde religie die zich vasthield aan hoop op een thuiskomen voor bijna 2000 jaar.

De grootste impact van de val van Jeruzalem is de religieuze groeperingen die in die onzekere tijd waren ontstaan. Zo ook de groepering rondom Jezus van Nazareth, die de destructie van Jeruzalem als goddelijke straf interpreteerden voor de dood van Christus. Dit punt heeft joden en christenen, toen het westen christelijk werd vanaf de vierde eeuw, uit elkaar gedreven, waarbij van tijd tot tijd de joden een achtergestelde en kwetsbare positie hadden. Pas na de tweede wereldoorlog, werd de joods-christelijke dialoog op gang gebracht. 

Dit zijn grote gevolgen voor een korte oorlog in de oudheid in een afgelegen gebied van het Romeinse Rijk. De gevolgen zeggen echter niets over de aanleiding en de ontwikkeling van dit heftige conflict. In het recent uitgegeven boek van Prof. Mason ‘A History of the Jewish War, AD 66-74’ gaat hij in op deze zaken. Omdat het conflict omgeven wordt door vooronderstellingen, bijvoorbeeld dat de Joden en de Romeinen wel extreem vijandig tegenover elkaar moeten zijn geweest, probeert Mason deze vooroordelen te doorbreken, door vaak de simpele, maar vaak ook de verwaarloosde, vragen te stellen. ‘Wat leidde tot wat?’ Door alle bewijzen voor verschillende interpretaties onder de loep te nemen, zoals archeologische opgravingen en contemporaine literaire bronnen, zoals het immense werk van Flavius Joshepus. Hierdoor heeft hij de meest plausibele verklaring proberen te achterhalen, die volgens hem alles te maken heeft met ‘normaal menselijk reactiefgedrag’, regionale conflicten, angst en kwetsbaarheid, en dus niet met anti-Romeinse sympathieën van de meeste Joden.

Reacties

Reacties laden...