Skip to ContentSkip to Navigation
OnderwijsStudievoorlichtingMeer keuzeactiviteitenScholierenacademie
Header image Blog: Dit is wetenschap

Dé IQ-score bestaat niet

Datum:03 oktober 2017
Moeilijk te meten of jij de nieuwe Einstein bent
Moeilijk te meten of jij de nieuwe Einstein bent

Jij hebt er misschien wel eens aan meegedaan: de Nationale IQ test op RTL 4. Pen en papier op schoot, kopje koffie erbij en knallen maar. Na twee uur opperste concentratie en volle inspanning zijn er vaak twee opties: een gat in de lucht te springen omdat je de nieuwe Einstein bent, of je antwoorden te verbranden omdat je die academische carrière wel kan vergeten. Het is je waarschijnlijk wel bekend dat de televisie-test onbetrouwbaar is, maar toch hoop je altijd je broertje of zusje te verslaan of zelfs Diederik Jekel, die met een IQ van 137 de test afgelopen jaar ‘won’.

Uit onderzoek blijkt echter dat zelfs de officiële IQ-tests in hun huidige vorm geen eenduidig beeld geven van intelligentie. Er is niet één IQ-score, de interpretatie hangt af van de test die afgenomen is. Hiernaar is onderzoek gedaan door dr. Selma Ruiter, orthopedagoog, praktijkhouder De Kinderacademie Groningen en voormalig onderzoeker aan de RUG, prof. dr. Marieke Timmerman, hoogleraar psychometrie en statistiek aan de RUG en universitair hoofddocent Petra Hurks van de Universiteit Maastricht.

Maar wat is het IQ en waarom meten we het eigenlijk? IQ staat voor intelligentiequotiënt en in de praktijk wordt de score meestal gebruikt om een idee te krijgen welk onderwijsniveau en -type het beste bij een kind past. Om het IQ te meten, zijn in Nederland wel meer dan twintig verschillende tests beschikbaar. De kwalitatieve resultaten vormen een verslag van dingen zoals motivatie, taakgerichtheid en doorzettingsvermogen van het kind. De kwantitatieve resultaten worden gevormd door de prestaties op de test. De prestaties worden altijd vergeleken met de gemiddelde prestaties van de leeftijdsgenoten van het kind. Die kwantitatieve score is van belang om bijvoorbeeld te bepalen of een kind toegelaten kan worden tot een bepaald onderwijsprogramma.

De onderzoekers pleiten ervoor geen puntscore meer te gebruiken, zoals een IQ van 137 bij Diederik Jekel, maar een betrouwbaarheidsinterval. Dat houdt in dat iemand een score krijgt die met redelijke zekerheid ligt tussen bijvoorbeeld 132 en 142. Daardoor wordt in de score meer rekening gehouden met toevalligheden, meetfouten en andere dingen die de score kunnen beïnvloeden. Het interval wordt vervolgens niet geclassificeerd als ‘hoogbegaafd’ of ‘laag begaafd’, omdat deze termen de persoon als geheel karakteriseren. Het intelligentieniveau is maar een onderdeel van een persoon, en bepaalt niet volledig met wat voor persoon je te maken hebt. Daarnaast pleiten de onderzoekers ervoor om de kwalitatieve informatie uit de test als even belangrijk te beschouwen: iemands doorzettingsvermogen, motivatie en werkhouding zegt evenveel over iemands leervermogen als het IQ-interval. Dus als je de Nationale IQ-test weer eens verliest van je kleine broertje, wees niet getreurd: met motivatie en doorzettingsvermogen kom je ook een heel eind!

Reacties

Reacties laden...