Skip to ContentSkip to Navigation
Over onsOnze positieFeiten en cijfersPrijzen en toekenningenHonorary doctorates

Tien inspirerende eredoctoren

Open geesten met een droom

Het 400-jarig bestaan van de Rijksuniversiteit Groningen wordt gevierd met de uitreiking van tien eredoctoraten aan personen die een uitzonderlijke bijdrage hebben geleverd aan de samenleving, de wetenschap of de politiek. Waarom viel de keuze op deze tien coryfeeën? Wat bindt hen en waarom zijn zij een lichtend voorbeeld voor de Groningse universiteit?

Negen eredoctoren zijn vanwege hun grote wetenschappelijke verdiensten voorgedragen door de negen faculteiten van de universiteit. Hun werk is een inspiratiebron voor actuele en veelbelovende onderzoeksgebieden in het centrum van de Groningse faculteiten. “Met deze mensen eren we de fundamenten van de wetenschap”, zegt rector magnificus Elmer Sterken. “Alle negen zijn hard core-onderzoekers van een uitzonderlijke kwaliteit, maar wat daarnaast opvalt is hun persoonlijke gedrevenheid om vanuit het hart van de wetenschap een wezenlijke bijdrage te leveren aan de wereld.” Hiermee weerspiegelen ze het ideaal van de moderne wetenschap: op basis van harde theoretische kennis en fundamenteel onderzoek werken aan maatschappelijke toepassingen.

Zo is de econoom Dani Rodrik een toonaangevende specialist op het gebied van internationale handelsstromen met een indrukwekkende wetenschappelijke output. Op basis van gedegen analyses en goed doorwrochte theorieën werkt hij aan het verwezenlijken van sociale en politieke stabiliteit en welvaart voor de hele wereldbevolking.

Een ander goed voorbeeld van de combinatie van harde wetenschap en maatschappelijke betrokkenheid is het werk van onderwijskundige Robert E. Slavin, eredoctor in de Gedrags- en Maatschappijwetenschappen. Hij doet empirisch onderzoek naar de effectiviteit van onderwijspraktijken en educatieve programma’s. Het is zijn ambitie om goed onderwijs te bieden aan alle kinderen, te beginnen bij basisscholen in achterstandswijken. Met zijn schoolbrede programma ‘Success for All’ probeert hij dit doel te verwezenlijken. Vol overtuiging pleit hij bij politici en beleidsmakers voor het gebruik van evidence based onderwijsprogramma’s: “We kunnen toch niet zeggen: het maakt niet uit of het werkt. We kunnen niet in onwetendheid blijven steken.”

Ook Paul Polman, CEO van Unilever, die een maatschappelijk eredoctoraat krijgt, vertrekt vanuit de harde kern van het ondernemerschap: omzet realiseren en winst boeken. Maar tegelijkertijd staat hij voor duurzaam ondernemen en mens- en natuurvriendelijk produceren. Zijn devies ‘serving society’ geldt eigenlijk voor alle tien eredoctoren van de 400-jarige universiteit, stelt zijn erepromotor Janka Stoker, voorzitter van de lustrumadviesraad en hoogleraar leiderschap. “Wij hebben deze mensen gekozen omdat het inspirerende voorbeelden zijn. Het zijn idealisten met een drive om de wereld beter te maken en hun idealen uit te dragen. Ik zie hier een link met transformationeel leiderschap. Deze mensen zitten er niet voor zichzelf. Ze hebben het vermogen om boven zichzelf uit te stijgen en zo echt iets groots te bereiken. Zij zijn in staat om het verschil te maken.”

Natuurlijk gaat het om tien heel verschillende personen, met hun eigen geschiedenis en drijfveren. Toch zijn er meer gemeenschappelijke kenmerken te noemen. Wat opvalt in de gefilmde gesprekken met de eredoctoren is hun open geest en vernieuwingsdrang. Zij staan open voor onverwachte inzichten en durven nieuwe, nog niet eerder verkende wegen in te slaan. Zo gaf de natuurkundige Renata Kallosh colleges over klassieke mechanica. Vanuit haar onderwijs over deze klassieke theorie ontdekte ze de universaliteit van dynamische systemen. Ze is nu de drijvende kracht achter onderzoeksprojecten op het snijvlak van de snaartheorie en kosmologie.

Al deze grensverleggende denkers hebben het vermogen om een eigen koers te volgen. Zij kiezen een eigen richting en willen een ideaal verwezenlijken. Dat is een van de kenmerken van echt goede wetenschappers, zegt rector magnificus Sterken, ze hebben een droom waaraan ze in alle vrijheid kunnen werken. Soms is dat een heel persoonlijke droom, zoals in het geval van moleculair bioloog Ronald M. Evans, die een eredoctoraat in de medische wetenschappen ontvangt. Zowel zijn vader als zijn broer overleden aan kanker. Voor zijn broer kon de jonge onderzoeker niet meer op tijd een behandeling ontwikkelen, maar het gaf hem wel de drijfveer om vol overgave te werken aan de bestrijding van chronische ziekten. Jarenlang deed hij fundamenteel onderzoek naar de relatie tussen hormonen en ziekten. Het uiteindelijk resultaat van zijn zoektocht was een revolutionaire ontdekking op het gebied van de endocrinologie die zorgde voor nieuwe behandelmethoden voor hartziekten, diabetes en kanker. Nu werkt hij met zijn onderzoeksteam aan de verwezenlijking van een nieuwe droom: een geneesmiddel tegen obesitas.

Vrijheid van denken en de gedrevenheid om kennis over te dragen past in de 400-jarige traditie van de Groningse universiteit, stelt rector magnificus Elmer Sterken. De academie is in 1614 opgericht door de eigen bevolking van stad en gewest, vanuit de gedachte dat de ontwikkeling en overdracht van kennis nuttig is voor de samenleving. De Groningse universiteit ontpopte zich tot een plaats voor vrijdenkers met ruimte voor vernieuwing en een open blik op de wereld. Met het verlenen van deze tien eredoctoren benadrukt de universiteit deze rijke traditie.

Laatst gewijzigd:09 augustus 2018 16:05
printView this page in: English