Skip to ContentSkip to Navigation
Over onsNieuws en agendaVideo's van de RUGAdams AppelArchief

43-Moleculair motortje kan de wereld veranderen

Aflevering nr 43

Uitgezonden: 26 en 27 oktober 2002


Geen uitzending beschikbaar

Een nanometer is één duizendste millimeter. Piepklein dus. Een nanomotor is een moleculaire motor, zo klein dat je hem zelfs door een microscoop niet kunt zien. De chemicus Richard van Delden maakte zo’n nanomotortje van 1 koolstof-waterstofmolecuul. Er zijn allerlei moleculen mogelijk. Van Delden bouwt zelfs moleculen na, als ze maar de eigenschap hebben dat ze omklappen onder invloed van energie. Want dat is het principe: beschenen met licht (energie) draait de CH-molecuul een kwartslag. Blijft de lichtbron schijnen, dan blijft de molecuul draaien. ‘Dat is het principe van elke motor’, vertelt Van Delden in Adams Appel: ‘energie omzetten in een draaiing die een lineaire beweging bewerkstelligt.’ De verwachtingen van nanotechnologie zijn hooggespannen. Een oplossing vol nanomotortjes verkleurt van bijvoorbeeld groen naar rood, als de moleculen omklappen. Dat biedt perspectieven voor beeldschermen. In de computertechnologie tracht men met nano-technologie een verregaande schaalverkleining te bereiken. Voor medische doeleinden zou men een moleculaire nanomotor door het lichaam kunnen sturen om plaatselijk reparaties te verrichten. Monique Schoondorp, eveneens als chemicus betrokken bij de ontwikkeling van nano-technologie, ziet allerlei mogelijkheden maar denkt wel dat het nog jaren kan duren. ‘Een probleem voor transport door de bloedbaan is bijvoorbeeld nog de energietoevoer’, zegt ze. Toch verwacht ze dat het over twee jaar mogelijk is een molecuul naar een aangetaste cel te sturen, bijvoorbeeld om die cel te verwarmen, om er een plaatselijke koorts te veroorzaken. Zo’n molecuul zou je van buitenaf kunnen aansturen, bijvoorbeeld met een magneetje. In de serie 'Jonge doctors' van Studium Generale Groningen geeft dr. Richard van Delden een lezing over de moleculaire motor. Tijd: woensdag 30 oktober, van 16:30 - 17:30 uur. Plaats: Academiegebouw, Broerstraat 5, Groningen. Toegang gratis.

Programmamaker Koen de Koning
Columnist Stefan Nieuwenhuis
Redactie Peter Meeuwissen en Koos Dijksterhuis
Hoofdredactie Fenneke Colstee
Gasten Dr. Richard van Delden, moleculair chemicus Rijksuniversiteit Groningen en dr. Monique Schoondorp, biochemicus Rijksuniversiteit Groningen
Informatie Fenneke Colstee
Links

Laatst gewijzigd:15 september 2017 15:06