Skip to ContentSkip to Navigation
Over onsNieuws en agendaEvenementen en open dagenPromoties

Promotie mw. C. Burger: Local adaptation or dispersal? How pied flycatchers cope with climate change

Wanneer:vr 07-02-2014 om 14:45
Waar:Academiegebouw, Broerstraat 5, Groningen

Promotie: mw. C. Burger

Proefschrift: Local adaptation or dispersal? How pied flycatchers cope with climate change

Promotor(s): prof.dr. C. Bot, prof.dr. J.M. Tinbergen

Faculteit: Wiskunde en Natuurwetenschappen

Kansen voor bonte vliegenvanger tot aanpassing aan klimaatverandering

Op dit moment gaan de bonte vliegenvangers in de Nederlandse populatie relatief goed om met de veranderingen in het milieu. Dit onder meer concludeert Claudia Burger uit haar onderzoek naar de ecologische relatie tussen de timing van broeden bij vogels en de voedselbeschikbaarheid in gematigde bossen. Met experimenten onderzocht Burger bij deze lange-afstandstrekvogel de consequenties die de asynchrone veranderingen in het voedselaanbod als gevolg van opwarming van het klimaat hebben op de fitness van de bonte vliegenvanger. Door als proef een aantal vogels te verkassen naar gunstiger gebieden (dispersie) verkende zij ook hun mogelijkheden zich op die manier aan te passen.

Bij bonte vliegenvangers, die zich jaarlijks over grote afstand verplaatsen van broedgebied naar overwinteringsgebied en weer terug, resulteerde de klimaatverandering in een versterkte mismatch tussen broedtijd en voedselpiek. Als gevolg daarvan wordt verwacht dat hun fitness afneemt en de vogels zich moeten aanpassen: lokaal kan dit door het vervroegen van de timing van broeden. Een andere mogelijkheid is dispersie naar een meer geschikte locatie. Burger toonde aan dat vroege broedsels in hun dieet weliswaar grotere hoeveelheden rupsen krijgen aangeboden, maar dat dit alleen blijkt op te gaan in eikenbossen en niet in andere boshabitats. Haar experimentele studies laten dan ook zien dat synchronisatie met de rupsenpiek waarschijnlijk minder belangrijk is voor de fitness van de vogels dan eerder gerapporteerd. Burger ontdekte ook, door experimentele translocatie van vliegenvangers naar Zweden, dat dispergerende individuen met hun genen en fenotypes kunnen bijdragen aan een andere populatie. Daarom zou lange afstanddispersie evolutionaire verandering naar een vervroegde broedtijd kunnen versnellen. In de toekomst zou dispersie een steeds belangrijker proces kunnen worden, waardoor mobiele soorten zich succesvol kunnen aanpassen aan de klimatologische veranderingen.

Claudia Burger studeerde biologie aan de Rijksuniversiteit Groningen, waar zij haar promotieonderzoek uitvoerde bij het Centre for Ecological and Evolutionary Studies (CEES).

printView this page in: English