De onderzoeksthema’s van de Faculteit Ruimtelijke Wetenschappen zijn welzijn, innovatie en ruimtelijke transformatie. De missie van onze faculteit is om onderzoek te leveren dat toonaangevend, onderscheidend en beleidsrelevant is voor deze onderwerpen die zo belangrijk zijn voor de hedendaagse maatschappij.

De verbanden tussen welzijn en innovatie zijn een uiting van de relaties tussen het niveau van menselijke ontwikkeling en de processen van verandering en verbetering die tot deze ontwikkelingsniveaus leiden. De onderzoeksagenda van onze faculteit is uniek in de zin dat dit soort relaties wordt onderzocht en geïnterpreteerd in termen van de processen van ruimtelijke transformatie die in de maatschappij plaatsvinden. Gemeenschappen en individuen streven ernaar hun welzijn te verbeteren – hun kwaliteit van leven, hun geluk en hun vermogen om deze factoren te beïnvloeden, terwijl dit streven wordt gestuurd door innovatie – door continue processen van verandering en verbetering. Eén aspect van dit proces is de toenemende menselijke mobiliteit waardoor de geografische distributie van welzijn en innovatie radicaal verandert – veranderingen die zowel oorzaak als gevolg zijn van geografische mechanismen. De consequenties van deze ruimtelijke transformaties voor het platteland en voor de steden zijn op verschillende manieren van invloed op zaken als vergrijzing, gezondheid, bestuur, technologie, planologie, ondernemerschap, cultuur, investeringen en huisvesting. Ruimtelijke transformatie en mobiliteit zullen daarom niet voor alles en iedereen even gunstig uitpakken; meer mobiliteit leidt vaak tot steeds grotere verschillen in het aandeel dat mensen in de maatschappij hebben en hun vermogen om hun eigen lot te beïnvloeden en te bepalen. Dit werpt veel vragen op over het individuele en collectieve gevoel ergens bij te horen en over locatiespecifiek gedrag. Ons toonaangevend, onderscheidend en beleidsrelevant onderzoek heeft tot doel om deze complexe onderlinge relaties aan het licht te brengen.

De toonaangevende aard van ons onderzoek volgt uit onze doelstelling om voortdurend werk te leveren dat met de mondiale academische wereld kan worden gedeeld en dat gepubliceerd kan worden in toonaangevende wetenschappelijke bladen en op anderevoor onderzoek prominente plaatsen. Hoewel onze onderzoeksonderwerpen geografisch gezien spelen op zeer lokaal tot mondiaalniveau, staat originaliteit altijd voorop en wordt beoogd onderzoekers, belanghebbenden en het publiek over de hele wereld direct aan te spreken.

Het onderscheidende karakter van ons onderzoek houdt in dat het vanuit een uniek multi-methodologisch perspectief de rol onderzoekt die plaats, ruimte, identiteit en cultuur spelen in de ruimtelijke en demografische transformatie van de maatschappij. Ons onderzoek omvat en integreert een groot aantal verschillende analytische benaderingen van zowel theoretisch als toegepast geografisch onderzoek. We werken in teams, en in de multi-methodologische benaderingen die we toepassen, worden casestudy’s en taxonometrische, statistische en econometrische onderzoeksmethoden coherent, consistent en naadloos gecombineerd.

De beleidsrelevante aspecten van ons onderzoek volgen uit de onderwerpen die we bestuderen; de wijze van studie vertaalt zich eenvoudig naar beleid. Bewijs en ervaring zijn de grondslag van ons onderzoek, terwijl tegelijkertijd kwesties rond perceptie en identiteit worden onderzocht. Dit leidt tot een gefundeerd en genuanceerd begrip van individueel en sociaal gedrag dat ruimtelijke transformatie stuurt, dan wel er uit volgt. Dit biedt ruimte voor coherente beleidsanalyse, beleidsontwikkeling en beleidsevaluatie.

De onderzoeksthema’s van de Faculteit Ruimtelijke Wetenschappen van de Rijksuniversiteit Groningen zijn welzijn, innovatie en ruimtelijke transformatie, waarbij alle afdelingen van de faculteit bijdragen aan verschillende inzichten en aspecten van deze onderzoeksagenda. In het brede onderzoeksgebied geografie en planologie wordt de rol onderzocht die ruimte, plaats, locatie en afstand in onze gemeenschappen en maatschappij spelen. We passen diverse verschillende kwalitatieve, kwantitatieve, micro- en macro-onderzoeksmethodologieën toe om deze onderwerpen te belichten en om te helpen het welzijn te verbeteren, innovatie te bevorderen en ons inzicht in ruimtelijke transformatieprocessen te vergroten. Het onderzoek dat in de afdelingen van de faculteit wordt uitgevoerd, wordt verder ondersteund door het gebruik van geavanceerde Geografische Informatiesystemen (GIS), die beschikbaar worden gesteld door het gespecialiseerde GIS-team van de faculteit. De onderzoeksthema’s van de Faculteit Ruimtelijke Wetenschappen vormen een aanvulling op het onderzoeksprogramma Healthy Ageing van de Rijksuniversiteit Groningen. De maatschappij vergrijst en de geografische mobiliteit neemt toe. Het gevolg hiervan is dat een groeiende sociale ongelijkheid op het gebied van welzijn, gezondheid en rijkdom die nauw verbonden is met de groeiende ruimtelijke ongelijkheid. Dit zijn belangrijke onderwerpen waar de maatschappij vandaag de dag mee wordt geconfronteerd en de Faculteit Ruimtelijke Wetenschappen bevindt zich in een unieke positie om coherent beleid te analyseren, te ontwikkelen en impactevaluaties uit te voeren.

Vakgroep Culturele Geografie

Het onderzoek van de vakgroep Culturele Geografie is gericht op de onderwerpen plaats, identiteit en welzijn, met een speciale focus op de transformatie van plattelandsgemeenschappen. In de huidige onderzoeksprojecten van de vakgroep worden onder andere de volgende onderwerpen bestudeerd: culturele innovatie en plattelandstransformaties; plaats en identiteit; erfgoed en de betekenissen van plaats; ruimten en plaatsen rond begrafenis en dood; plattelandsondernemingen; werkruimtes en werkgelegenheid voor gehandicapten; en de huisvesting en leefomstandigheden van vergrijzende gemeenschappen. Deze onderzoeksprojecten omvatten de relaties tussen ruimten en plaatsen die de spil zijn bij de vorming en viering van onze menselijke identiteit. Cultuuruitingen zoals kunst, architectuur, rituelen, taal en ons begrip van en waardering voor natuur en landschap, staan in wisselwerking met de fysieke omgeving bij het creëren van onze individuele en gemeenschappelijke levensverhalen. Daarom zijn de manieren waarop we ruimte en plaats construeren fysieke manifestaties van zowel onze verbeelding als ons zelfbewustzijn; dit draagt bij aan ons begrijpen, definiëren en erkennen van onze verschillende plaatsen en gemeenschappen.

Vakgroep Demografie

Het onderzoek van de vakgroep Demografie is gericht op bevolkingstransformaties. Dit soort transformaties heeft betrekking op onderwerpen als veranderende familiestructuren;  vruchtbaarheid en geboorteregeling; de vergrijzende bevolking; migratie tussen platteland en stad; internationale migratie en het welzijn van immigrantengemeenschappen;  gezondheid en huishoudens; genderongelijkheid; armoede en sterftecijfers; ongelijkheid tussen platteland en stad; regio’s met een krimpende bevolking; en lokale gemeenschapsontwikkeling in ontwikkelingslanden. De vakgroep Demografie heeft een gespecialiseerde onderzoeksagenda ontwikkeld in verschillende delen van de recent industrialiserende wereld, waaronder India, Indonesië, Brazilië en delen van Afrika. Sociale en ruimtelijke transformaties in veel van de belangrijkste opkomende landen vormen daardoor traditioneel een centrale focus van het onderzoek, hetgeen terug is te zien in het werk van het Population Research Centre van de afdeling. De vakgroep Demografie is sinds kort ook bezig een onderzoeksfocus rond welzijn te ontwikkelen die gericht is op de Healthy Ageing-onderzoeksagenda van de universiteit. Deze focus zal de institutionele innovaties bestuderen die noodzakelijk zijn om het publieke welzijn te bevorderen van krimpende en vergrijzende gemeenschappen.

Vakgroep Economische Geografie

Het onderzoek van de vakgroep Economische Geografie is gericht op onderwerpen die te maken hebben met de resultaten, ruimtelijke transformatie en interacties tussen economische agenten, instellingen en productiefactoren. Voorbeelden van specifieke onderzoeksonderwerpen waar momenteel aan wordt gewerkt zijn de rol die instellingen voor hoger onderwijs spelen in het bevorderen van regionale kennis-spillover; menselijk kapitaal en het migratiegedrag van academici; de gevolgen van technologische veranderingen voor de innovatieprestaties van bedrijven; demografie en verplaatsingsgedrag van bedrijven; verschillen tussen regio’s in productiviteit van bedrijven; ondernemerschap en regio’s; sociaal kapitaal en de gevolgen ervan voor internationaal migratiegedrag; agglomeratie en industriële clustering; sekse, organisaties en arbeidsmarkten; de economische geografie van globalisering; de regionale gevolgen van creativiteit, vertrouwen, geluk en gemeenschapszin; vastgoedmarkten en lokale economische ontwikkeling. Uit deze onderzoeksprojecten blijkt de brede benadering van het identificeren en meten van welzijn en innovatie in een maatschappij die onderhevig is aan ruimtelijke transformatie.

Vakgroep Planologie

De vakgroep Planologie heeft een onderzoeksagenda die gericht is op de relaties tussen institutionele innovatie en de ruimtelijke transformatie van de bebouwde omgeving. De onderzoeksagenda van de vakgroep is gericht op drie onderwerpen: stedelijke regio’s, burgerinitiatieven, en middelen en stromen. Aspecten als veranderingen rond stedelijke gebieden, transitiemanagement en waardevastlegging vormen essentiële onderdelen van het onderwerp stedelijke regio’s. Bij het onderwerp burgerinitiatieven ligt de nadruk op aspecten als sociale cohesie, sociale veerkracht, empowerment en de machtsrelaties die daarbij aan het licht worden gebracht. Bij het onderwerp middelen en stromen gaat de aandacht uit naar gebiedsgeoriënteerde en situatiespecifieke benaderingen van de planning van infrastructuur en milieuhygiëne. De onderzoeksagenda wordt gestuurd door de aanhoudende transformatie van ruimte en plaats, met een co-evolutie van institutionele omgevingen als gevolg. Dit biedt nieuwe mogelijkheden om in te grijpen in fysieke en sociale structuren om de omgevingskwaliteit te verbeteren. Dit soort interventies zijn het resultaat van dynamische interacties tussen verschillende fysieke en sociale factoren, institutionele actoren en community stakeholders. Deze zijn ontworpen om werkzaam te zijn als onderdeel van democratische, politieke en beleidsprocessen waardoor het sociale welzijn kan worden verbeterd.