  |
|
|
Page content:
Nederlands
Over de plaatjesBA Slavische talen en culturenWat stellen de knipperende plaatjes op onze home page eigenlijk voor? Dat gaan we je op deze pagina vertellen. Borsjtsj en samowar
Dit zijn twee Russische woorden die over de grenzen redelijk bekend zijn. Borsjtsj is rode-bietensoep. Hier is hij in een kant-en-klaar pakje afgebeeld, maar je behoort hem natuurlijk vers te bereiden en er wat zure room aan toe te voegen. Bij een traditionele uitgebreide maaltijd eten Russen de soep als tweede gang, na de zakoeski. Dit zijn gevarieerde hapjes, liefst met vis en begeleid door een glaasje wodka. De zakoeski zijn dikwijls meteen het hoogtepunt van de maaltijd. Thee wordt anders gemaakt dan bij ons. Eens per dag wordt een potje zeer sterke thee gezet, die dan in de loop van de dag, met kokend water verdund, opgedronken wordt. Dit kokende water kwam vroeger altijd uit de samowar, een ketel met een kraantje die oorspronkelijk met kooltjes verhit werd. De sterke thee stond in een klein potje bovenop de samowar. Tegenwoordig is in Rusland hetzelfde systeem nog in zwang, maar dan meestal zonder samowar: men verdunt de thee meestal gewoon met kokend water uit een fluitketel. Rusland is een echt ijs-land. Ook in de tijd dat de meeste dingen er van matige kwaliteit waren, was het ijs er goed. Russen eten ijs ook vaak 's winters op straat. Ze zeggen dat ze van het vet en de suiker warm worden Popmuziek
Bij Russische muziek denk je misschien aan mannenkoren met verschrikkelijk lage bassen, aan accordeons, hurkend dansende en fluitende mannen, meisjes in folkloristische klederdracht en balalajka's, kortom soms een beetje stoer en soms een beetje truttig (zie voor dat laatste het meest linkse plaatje). De werkelijkheid is (natuurlijk) verscheidener: de wereld van mannenkoren en balalajka's bestaat wel degelijk, maar daarnaast bestaat er een uitgebreide pop-scene. Zoals je kunt verwachten in een groot land als Rusland, zijn alle stromingen en genres vertegenwoordigd. Russische popartiesten zijn in het buitenland meestal niet bekend, waarschijnlijk omdat zij in het Russisch zingen. Een uitzondering daarop vormen de meiden van de groep Tattoo (tweede van rechts; http://eng.tatysite.net/). Zoals de meeste mensen wel weten heeft Rusland ook een rijke traditie op het gebied van de klassieke muziek. Denk bijvoorbeeld aan de Tsjajkovski, Rachmaninov, Stravinski en Sjostakovitsj. Een algemene tekst over Russische popmuziek kun je lezen op http://www.prospekt-online.nl/ De jongens op het tweede plaatje van links zijn te vinden op: Iets wat lijkt op Russische rap kun je horen/zien op http://www.seryoga.ru/
Tsaar Nicolaas II (1868-1918)Nicolaas II was de laatste Russische tsaar (keizer) vóór de Russische Revolutie van 1917. Hij behoorde tot het geslacht Romanov en heeft geregeerd van 1894-1917. In 1918 werd hij met zijn hele familie geëxecuteerd. De keuze aan links over Nicolaas, de Romanovs, hun lot en hun bewind is heel groot. Hier zijn er enkele: http://nl.wikipedia.org/wiki/Tsaar_Nicolaas_II http://www.youtube.com/watch?v=Bo9sNh5InkY http://archive.newsmax.com/archives/articles/2003/6/5/173610.shtml WodkaWodka is, zoals iedereen weet, de populairste alcoholische drank in Rusland. Russen drinken heel anders dan veel Nederlanders: niet elke dag enkele glaasjes, maar de meeste dagen niets (behalve de echte alcoholisten, natuurlijk) en af en toe verschrikkelijk veel.
Het schijnt een oude Russische huzarengewoonte te zijn om na het drinken het glaswerk kapot te gooien. Tegenwoordig gebeurt dat alleen nog op bruiloften, bij de eerste dronk van bruid en bruidegom, meestal met champagne. Bij wodka wordt altijd iets gegeten, liefst een augurk of een haring. Sommigen houden in plaats daarvan een stuk donkerbruin brood tegen hun neus en snuiven de geur diep in. Ook in Rusland zijn er acties in de trant van "drank maakt meer kapot dan je lief is". Dat is hard nodig, want er is erg veel alcoholisme. Aan de andere kant verdient de overheid veel geld aan de wodka-industrie. Het plaatje rechts is een schertsende variant op een anti-alcohol-affiche met ex-president Poetin in de hoofdrol. Hij weigert wilskrachtig een hem aangeboden glas. Toch doet de tekst vermoeden dat hij niet helemaal nuchter meer is. Hij zegt namelijk: "G-geen k-komet-taar". Een van de meest hardnekkige misverstanden over de Russische taal is dat "op je gezondheid" in het Russisch "na zdorovje" zou zijn. Dit is niet zo. "Na zdorovje" is wat gastheer of gastvrouw tegen je zegt als je hem/haar bedankt voor het onthaal. Het betekent iets in de geest van "Wel moge het je bekomen". Wist je dat zelfs Russische circusolifanten wodka drinken?
Ex-president Poetin
Hij is dan wel ex-president, toch trekt hij aan de touwtjes. Je ziet eén serieus en een aantal minder serieuze plaatjes van Putin. De Russen zijn over het algemeen tevreden met Putin, die hun land weer enige stabiliteit heeft gegeven. Er is wel enige bezorgdheid om de vrijheid van meningsuiting, maar veel Russen vinden dit een typisch westerse zorg: ze zijn wel erger gewend.
Gouden kerkkoepels
Dit soort koepels met hun typische uivorm is in Rusland veel te zien. In de tijd van de Sovjetunie werd de kerk door de overheid onderdrukt en was het zeer slecht voor je carriere als je in de kerk werd gesignaleerd. Tegenwoordig beleeft de kerk een ware revival. Op veel plaatsen worden kerken die lang verwaarloosd waren weer opgeknapt. Tot de pracht en praal van de Russische kerk behoort natuurlijk de rijkdom aan iconen. In het midden zie je St. Joris en de draak afgebeeld. De Russische keizerlijke familie hield erg van de werken van de goudsmid Peter Carl Fabergé (1846-1920). Het bekendst zijn de eieren die zij Fabergé ter gelegenheid van Pasen liet vervaardigen, rijk ingelegd met edelstenen. Het ei dat je hier rechts ziet is tevens een soort icoon.
Lev TolstojDe indrukwekkende grijsaard links is de wereldberoemde schrijver Lev Tolstoj, bekend van onder meer Oorlog en Vrede. Tolstoj was een telg uit een oud en rijk aristocratisch geslacht, maar hij was sterk sociaal en politiek bewogen. Op zijn landgoed Jasnaja Poljana leerde hij de boerenkinderen lezen, en speciaal voor dat doel schreef hij eenvoudige verhaaltjes, die je ook goed kunt lezen als je Russisch aan het leren bent. Ook voerde hij sociale experimenten uit, bedoeld om welvaart en welzijn van zijn boeren - de lijfeigenschap was nog maar net afgeschaft - te verhogen. De afgebeelde vrouw zou zo uit zijn roman Anna Karenina kunnen stappen, of uit het verhaal De dame met het hondje van Anton Tsjechov. Naast Tolstoj en Tsjechov is, mondiaal gezien, Fjodor Dostojevski de bekendste Russische schrijver, auteur van onder meer De gebroeders Karamazov en Misdaad en straf. Russen zelf beschouwen over het algemeen Aleksandr Poesjkin als hun grootste schrijver. Deze is internationaal iets minder bekend, waarschijnlijk omdat hij voornamelijk poëzie schreef en daardoor iets moeilijker vertaalbaar is. Engelse vertalingen van werken van Tolstoj en Dostojevski vind je op http://www.bibliomania.com/bibliomania-static/index.html Tsjechov op http://chekhov2.tripod.com/ Als je Russisch leest: zeer veel literaire teksten vind je op http://www.klassika.ru/ Nederlandse vertalingen zijn er wel veel in gedrukte vorm, onder andere in de beroemde Russische Bibliotheek van uitgeverij Van Oorschot, maar online niet.
Politieke posters
De Sovjetunie kende een rijke traditie van politieke posters: stoere mannen, wilskrachtige vrouwen en flinke kinderen riepen de sovjet-mens op de plicht jegens het vaderland te vervullen. Boven de Russische variant van de beroemde Britse poster "Your country needs YOU". Onder een persiflage op het poster-genre: in plaats van een socialistische leus houdt de vrouw-met-hoofddoek een grove verwensing omhoog, waarvan wij het laatste woord maar uit beeld hebben gelaten.
Ballet en sportWeer twee zaken waar Rusland bekend om staat. Wat betreft het ballet is er niet veel veranderd: zoals altijd staat Rusland bekend om de hoge kwaliteit van zijn balletdansers, meer op het gebied van het klassieke ballet dan van het moderne. Het beroemdst zijn de balletten van het Bolsjoj Theater in Moskou en het Mariinski theater (ook Kirov-ballet genoemd) in Petersburg. http://www.mariinsky.ru/en/playbill/playbill/ Lange tijd werd het beeld van de Russische sportvrouw gedomineerd door testosteron-rijke kogelstootsters. Tegenwoordig is ook een ander type te zien, dat van de "tennis-babe", zoals Maria Sjarapova.
Wolven en berkenWolven horen een beetje bij Rusland. Denk bijvoorbeeld aan Peter en de wolf, het muzikale sprookje van Sergej Prokofjev, waarin hij kinderen laat kennismaken met de instrumenten van het orkest, of aan het beroemde en beruchte lied De trojka van drs. P.:
De berk wordt door Russen vaak beschouwd als "hun boom": in veel liederen waarin Rusland bezongen wordt komt hij voor. Misschien komt dat doordat er daar zoveel berken zijn: ze groeien ook op onherbergzame plekken zoals in het Russische noorden.
De Russische vlagIn 1991 werd de vlag van de Sovjetunie (effen rood met hamer en sikkel) vervangen door de huidige vlag. De kleuren komen ons Nederlanders bekend voor: Peter de Grote voerde rond 1700 deze vlag al in, en omdat hij een groot bewonderaar was van alles wat westers en vooral Nederlands was, nam hij onze driekleur als voorbeeld. Russen kunnen nog steeds moeilijk onthouden wat de volgorde van de kleuren is en hebben er een ezelsbrug voor: van beneden naar boven vormen de eerste letters van de naam van de betreffende kleur de afkorting KGB (de beruchte Sovjet geheime dienst). De namen van de kleuren luiden in het Russisch Krasnyj (rood), Goluboj (blauw) en Belyj (wit). Peter Houtzagers
|
Associative links:
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Current section:
Slavische talen en culturen |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||
