Skip to ContentSkip to Navigation
OnderwijsStudievoorlichtingMeer keuzeactiviteitenScholierenacademieStudieondersteuningProfielwerkstukVerkennen & opzetten

Onderzoeksvraag

Wanneer je een onderwerp voor je profielwerkstuk gevonden hebt, moet je bepalen wat je precies wilt gaan onderzoeken. Dit geef je weer in je onderzoeksvraag, ook wel hoofdvraag genoemd. Om een hoofdvraag op te kunnen stellen, moet je goed weten wat je met je onderzoek wilt bereiken. Wat is het doel van je onderzoek? Is het mogelijk om dit doel te halen? Het is bijvoorbeeld niet te verwachten dat je door je onderzoek dé oplossing voor een economische crisis kunt vinden. Daar wordt door onderzoekers al jaren naar gezocht. Wel kun je door je onderzoek proberen een aantal mogelijke oplossingen op een rijtje te krijgen. Of je kunt proberen je oordeel over een mogelijke oorzaak van de crisis te formuleren.

Een onderzoeksvraag komt niet uit de lucht vallen

Om een goede hoofdvraag te kunnen opstellen, moet je al iets meer van je onderwerp afweten. Je begint dus niet meteen met het formuleren van hoofd- en deelvragen. Het beste kun je beginnen door globaal in te lezen. Als je je onderwerp googelt, Wikipediapagina's erover bekijkt of alvast een inleidend werk gaat lezen, vorm je automatisch een beeld van wat je interessant of minder interessant vindt aan je onderwerp. Door de minder interessante dingen weg te laten en een invalshoek te kiezen die jij interessant vindt, krijgt je profielwerkstuk meer diepgang en hou je je bezig met iets wat je leuk vindt. Ook wel zo belangrijk! Lees verder hoe je goede literatuur zoekt.

Wat wil je weten?
Wat wil je weten?

Het afbakenen van de onderzoeksvraag

Op basis van het doel dat je met je onderzoek hebt, stel je een onderzoeksvraag op. Bij het formuleren van je onderzoeksvraag is het van belang dat je vraag niet te breed of te smal is. Als je onderzoeksvraag te breed is, bestaat de kans dat je hem niet kunt beantwoorden of dat je door de bomen het bos niet meer ziet. Een onderzoeksvraag als 'Moeten prijsafspraken tussen concurrenten zwaarder bestraft worden?' is te breed en onvoldoende afgebakend. Want over welke bedrijfstak gaat het? En over welk land gaat het? De formulering is dus nog niet precies en specifiek genoeg.

Als je onderzoeksvraag te smal is, zul je het antwoord snel kunnen vinden, maar dan heeft je onderzoek te weinig diepgang om een profielwerkstuk te zijn. Een voorbeeld van een te smalle onderzoeksvraag is: 'Wat was vorig jaar de inflatie in Nederland?' Deze vraag kun je namelijk met één inflatiecijfer al beantwoorden. 'Waarom is de inflatie in Nederland de afgelopen jaren zo snel gestegen?' zou daarom een betere onderzoeksvraag zijn.

Splits je hoofdvraag op in verschillende deelvragen
Splits je hoofdvraag op in verschillende deelvragen

Het formuleren van deelvragen en hypothesen

Een onderzoeksvraag is vaak te groot om eenvoudig te kunnen beantwoorden. Om het onderzoek beter uit te kunnen voeren, is het daarom verstandig om je onderzoeksvraag op te splitsen in een aantal deelvragen. Door een antwoord te vinden op alle deelvragen, beantwoord je dan uiteindelijk je onderzoeksvraag. De onderzoeksvraag 'Waarom is de inflatie in Nederland tussen 2000 en 2009 zo snel gestegen?' kun je bijvoorbeeld opsplitsen in de volgende deelvragen (die allemaal verband houden met de hoofdvraag):

  • Wat was de stijging van de inflatie in Nederland tussen 2000 en 2009?
  • Wat zijn oorzaken van inflatie?
  • Wat was tussen 2000 en 2009 de inflatie in de ons omringende landen?

Kun je de antwoorden op al deze deelvragen vinden op websites of in boeken? Dan is literatuuronderzoek de onderzoeksmethode van je hele profielwerkstuk. Een profielwerkstuk binnen Economie & Maatschappij bevat vaak echter ook een praktisch gedeelte. Dit betekent dat je sommige deelvragen beantwoordt door middel van een eigen onderzoek of experiment. Dan gebruik je dus nog een tweede onderzoeksmethode in je profielwerkstuk.

Na het formuleren van je onderzoeks- en deelvragen, volgt de hypothese. Een hypothese is een voorspelling over de uitkomst van je onderzoek. Met de hypothese geef je dus aan wat jij als antwoord verwacht op je onderzoeksvraag. Voor de bovenstaande onderzoeksvraag zou dit kunnen zijn: ‘Ik verwacht dat de inflatie in Nederland tussen 2000 en 2009 erg sterk is gestegen door de invoering van de Euro en daarna als gevolg van de kredietcrisis.’

Laatst gewijzigd:02 juni 2017 14:51